Gezondheid
De gemeente Pekela streeft ernaar dat haar inwoners in 2030 gezonder zijn. Voorkomen is immers beter dan genezen. Door problemen tijdig te voorkomen, kunnen ze later worden vermeden. Gezond eten, meer bewegen en buitenspelen en bewust omgaan met alcohol zijn speerpunten die de gemeente wil bevorderen. Daarnaast wordt ingezet op een rookvrije omgeving voor kinderen op korte termijn en een rookvrije generatie in 2040. De gemeente gaat voor ‘meer gezonde jaren in Pekela’.
Vanuit De Badde zetten we daarom op het gebied van gezondheid in op verschillende individuele trajecten en collectieve activiteiten. Figuur 1 geeft schematisch weer welke onderdelen we verantwoorden onder het thema Gezondheid. Daarbij staat aangegeven hoeveel inwoners we bereikt hebben bij de verschillende onderdelen.
Individuele ondersteuning
Binnen het thema Gezondheid zien we in de eerste helft van 2025 een toename van het aantal individuele trajecten ten opzichte van de eerste helft van 2024. Het aantal individuele trajecten steeg van 192 naar 204, terwijl het aantal leun en steun-trajecten afnam van 37 naar 21 trajecten. Onze inzet binnen het algemeen maatschappelijk werk beschrijven we onder dit thema, maar is ook onlosmakelijk verbonden met de thema's Woonomgeving en Werk & Inkomen en is dus eigenlijk niet bij 1 thema onder te brengen. Dit zien we ook terug in de ZRM waar mentale gezondheid, financiën, huisvesting en huiselijke relaties de belangrijkste hoofddomeinen zijn.
Welzijn op recept
In de eerste helft van 2025 zijn 28 inwoners ondersteund, waarvan 82% niet eerder bekend was met sociaal werk. Ook is er 21 keer informatie en advies geboden.
Bij Welzijn op Recept zien we veel vragen over eenzaamheid en mentale gezondheid. We leiden inwoners door naar collectieve activiteiten van De Badde of andere (vrijwilligers)organisaties. Daarnaast kunnen nieuwe collectieve trajecten gestart worden als meerdere inwoners eenzelfde vraag hebben. Een voorbeeld hiervan is de collectieve activiteit "Rouw van jou" die in januari 2025 van start is gegaan. We werken waar mogelijk met het spinnenweb model van Positieve Gezondheid.
Collectieve ondersteuning
De collectieve ondersteuning met als doel het bijdragen aan de gezondheid van de inwoners richt zich voornamelijk op beweging, gezonde voeding en lotgenotencontact. Ook hier wordt een onderscheid gemaakt tussen verschillende vormen van collectieve ondersteuning, zoals beschreven in hoofdstuk 1. In de eerste helft van 2025 waren er bij het thema gezondheid 82 bijeenkomsten met 556 deelnemers.
Interview met de Buurtsportcoach
Wat zijn jouw belangrijkste taken?
De belangrijkste taak is een verbindende rol te spelen tussen bewoners en sportverenigingen. Ik probeer middels een breder aanbod en laagdrempelige inloop met spellen inwoners (jongeren) weer te laten bewegen. Inwoners kunnen daarom individueel een beroep op mij doen als ze niet precies weten hoe ze kunnen / moeten bewegen of als ze het spannend vinden om naar een sportverenging te gaan. Samen met de inwoner kijken we dan naar een passend aanbod want aanbod is er genoeg in de gemeente Pekela. Een belangrijke vindplaats voor jeugd (die stoppen namelijk vaak rond hun 12e levensjaar met sporten) is het activiteitencentrum waar ik tijdens de game inloop verschillende spellen aanbiedt en ze kennis laat maken met bijvoorbeeld boksen. De jeugd komt dan eigenlijk om te chillen maar het is geweldig om te zien dat ze dan toch uitgedaagd worden om te bewegen en daar dan ook plezier in hebben.
Welke activiteiten springen eruit voor jou in het afgelopen half jaar?
Dan denk ik toch direct aan de Avonddriedaage (A3D). Die vindt weliswaar is het tweede deel van het jaar plaats maar de voorbereidingen met de drie dorpshuizen zijn alweer in volle gang. Mooi om te zien dat dit steeds meer overgenomen wordt door de dorpshuizen en dus gedragen wordt door de inwoners met onze ondersteuning. Tevens vind ik de inloop voor jeugd mooi omdat jeugd er in principe komt om te chillen maar toch wil (en gaat) bewegen. Ook bij de weerbaarheidstrainingen met kinderen en hun ouders of op scholen zien we echt kinderen afsluiten met meer zelfvertrouwen en kunnen we ouders ook meenemen in de ontwikkeling van hun kind. Daarnaast was het mooi om betrokken te zijn bij de beweegtuin op initiatief van inwoners en bij te dragen aan de open dag van de gemeente waar alle verenigingen zich gepresenteerd hebben aan de inwoners.
Hoe kijk je naar de toekomst?
De verwijzing van zorg naar welzijn is zichtbaar in het preventieve karakter van het werk als buurtsportcoach. Door mensen te laten bewegen worden eventuele zorgvragen voorkomen. Dit is natuurlijk altijd nu lastig te meten. Ook jeugd loopt steeds vaker tegen mentale problemen aan en door op scholen ook jongeren kennis te laten maken met weerbaarheidstrainingen weten ze ons in een later stadium weer beter te vinden. Daarnaast is de verbinding met andere verenigingen erg belangrijk. Door alle activiteiten schiet dit er soms bij in en je merkt ook dat verenigingen intern gericht zijn (dit is ook wel logisch). In het tweede deel van 2025 willen we hier toch weer extra op investeren omdat alle verenigingen onmisbaar zijn binnen het dorp en een grote rol spelen in de leefbaarheid en verbinding binnen het dorp.
Wat wil je verder nog kwijt?
Het is lastig om in dit interview alles te vertellen wat we doen. Zo hebben we het nog niet eens gehad over de gezonde huiskamer, de samenwerking met gemeente op het gebied van JOGG of de gesprekken die je voert met inwoners om hun richting sport te begeleiden. Mocht er een lezer toch vragen hebben: bel gerust en loop een dagje mee met de buurtsportcoach.