Spring naar inhoud

Maatschappelijke opgaves van Sociaal Werk Sedna

2.1 Impact op de maatschappelijke opgaves in Emmen

Sedna richt zich in 2025 op vier opgaves die vastgesteld zijn in samenwerking met gemeente Emmen. Deze opgaves zijn:

  1. Rondkomen: ondersteunen bij armoede en schulden;
  2. Ontwikkelen: ondersteunen bij gelukkig, veilig, gezond en met perspectief opgroeien;
  3. Goed voelen: ondersteunen en versterken van informele zorg, zelfredzaamheid en samenredzaamheid;
  4. Goed voelen en ontwikkelen: ondersteunen en begeleiden bij en preventie van huiselijk geweld.

Ontwikkeling bereik

Voorafgaand aan de uitwerking per opgave geven wij hieronder een totaaloverzicht van het bereik zoals opgenomen in de subsidieaanvraag en het gerealiseerde bereik in 2025. Het bereik in de subsidieaanvraag was gebaseerd op de beschikbare cijfers over 2023 en gaf een eerste indicatie van de omvang van de ondersteuning op de opgaven 'Rondkomen', 'Ontwikkelen' en 'Goed voelen'.

In 2025 zijn in totaal 40.921 inwoners bereikt, ten opzichte van 21.357 inwoners in 2023. Deze groei hangt samen met een toename van collectieve en preventieve ondersteuning in wijken en dorpen. Door meer activiteiten en ondersteuning in groepsverband aan te bieden zijn meer inwoners op een laagdrempelige manier bereikt.

De grootste groei is zichtbaar binnen de opgave 'Goed voelen: informele zorg, samenredzaamheid en zelfredzaamheid'. Binnen de opgave 'Goed voelen en ontwikkelen: huiselijk geweld' is het bereik licht afgenomen. Dit hangt samen met een lager bereik van trainingen binnen dit thema in 2025.

Het totaalbeeld laat zien dat het bereik zich heeft verbreed. Er vindt meer laagdrempelige en collectieve ondersteuning plaats, naast blijvende individuele ondersteuning voor inwoners met complexere hulpvragen. Deze ontwikkeling sluit aan bij de opdracht om naast individuele ondersteuning, sterker in te zetten op preventie en het versterken van de sociale basis in wijken en dorpen.

Opgave Bereik 2023 Bereik 2025 Verschil
Rondkomen  1.692   2.027   335 
Ontwikkelen  5.080   9.574   4.494 
Goedvoelen: huiselijk geweld  122   76   -46 
Goedvoelen: informele zorg, samenredzaamheid en zelfredzaamheid  14.463   29.244   14.781 
Totaal  21.357   40.921   19.564 

2.1.1 Rondkomen

Doel en inzet

Binnen de opgave 'Rondkomen' richt Sedna zich op het voorkomen en verminderen van armoede en schulden, met als doel de financiële rust en zelfredzaamheid van inwoners te vergroten. De inzet is erop gericht om inwoners zo vroeg mogelijk te bereiken en te ondersteunen, zodat financiële problemen niet verder escaleren en andere leefgebieden niet onnodig onder druk komen te staan.

Sedna biedt laagdrempelige collectieve en individuele ondersteuning. Sedna helpt inwoners om grip te krijgen op hun financiële situatie, gebruik te maken van beschikbare regelingen en stappen te zetten richting meer stabiliteit. Zo nodig wordt samengewerkt met partners in de financiële keten. De impact van onze inzet ligt in het versterken van financiële vaardigheden, het voorkomen van problematische schulden en het ondersteunen van inwoners bij het duurzaam verbeteren van hun situatie. Dit komt onder andere tot uiting tijdens de financiële spreekuren. Inwoners worden hier ondersteund bij financiële vragen, variërend van het aanvragen van toeslagen tot het op orde brengen van de administratie. Deze ondersteuning is gericht op het vergroten van de zelfstandigheid van inwoners.

Bereik

Ons bereik op de opgave 'Rondkomen' is in 2025 als volgt:  

Ondersteuning Type ondersteuning Aantal
Financiën algemeen individueel 241
  collectief 314
Problematische huurschulden individueel 22
Enkelvoudige financiële vragen Informatie en advies 1450
Totaal   2027

Het verhaal achter de cijfers

In 2025 zijn 2.027 inwoners bereikt binnen de opgave Rondkomen. De meeste ondersteuning bestond uit informatie en advies, gevolgd door collectieve activiteiten en individuele trajecten. Het hoge aantal informatie- en adviesvragen laat zien dat inwoners Sedna vroegtijdig weten te vinden. Deze vroege ondersteuning helpt om financiële problemen te stabiliseren en escalatie te voorkomen.
Voor inwoners met complexere problematiek blijft individuele ondersteuning noodzakelijk. Dit geldt ook bij problematische huurschulden. In deze situaties werkt Sedna samen met woningcorporaties en ketenpartners om verdere schulden en uithuiszettingen te voorkomen en toe te werken naar meer financiële rust en zelfredzaamheid. Collectieve inzet richt zich op het versterken van financiële vaardigheden en het doorbreken van schaamte.

Ontwikkelingen met extra aandacht in 2025

Intergenerationele armoede
In 2025 is de aanpak van intergenerationele armoede verder ingebed in de werkwijze van Sedna. Er is een aandachtsfunctionaris benoemd en de werkwijze is gekoppeld aan de opleiding systemisch werken. Vanuit ieder team is minimaal één collega betrokken. Hierdoor wordt vaker vanuit een bredere, gezinsgerichte blik naar financiële problematiek gekeken. De komende periode wordt deze werkwijze verder uitgebreid binnen de organisatie. Dit zorgt voor meer samenhang in de ondersteuning en helpt om patronen over generaties heen beter te doorbreken.

Problematische huurschulden en vroegsignalering
In 2025 is verkend hoe de aanpak van problematische huurschulden beter kan worden verbonden aan de dienstverlening rondom financiële vragen, zowel binnen de gebiedsnetwerken als in samenhang met de doorontwikkeling van het geldloket. De gemeente, Lefier, Domesta, Woonservice, politie en Sedna hebben als stuurgroep buurtbemiddeling de ambitie uitgesproken om de aanpak structureel te verbinden aan de bredere vroegsignalering. De verdere doorontwikkeling vraagt om gezamenlijke besluitvorming en krijgt hopelijk in 2026 vervolg.

Financiële keten
In 2025 is, samen met gemeente Emmen en Menso, het financieel netwerk opgezet. Binnen dit netwerk worden kennis en ervaringen uitgewisseld en wordt gezamenlijk geïnvesteerd in deskundigheidsbevordering via een trainingsaanbod. Hiermee ontstaat meer afstemming en samenhang in de ondersteuning van inwoners met financiële vragen. In 2025 is daarnaast actief meegedacht over de doorontwikkeling van het Geldloket. Tijdens gezamenlijke plandagen zijn concrete stappen gezet in de verdere samenwerking en positionering van het loket binnen de financiële keten. Sedna werkt hierin samen met betrokken partijen om de ondersteuning aan inwoners toegankelijk, samenhangend en effectief te organiseren.

Financiële uitbuiting
Sedna heeft in 2025 geëvalueerd of medewerkers voldoende oog hebben voor signalen van financiële uitbuiting. Uit deze uitvraag is gebleken dat buurtmaatschappelijk werkers met aandachtsgebied financiën zich bewust zijn van mogelijke signalen en hier in de praktijk alert op handelen. Door dit onderwerp structureel te blijven bespreken, wordt de alertheid vergroot en blijft er ruimte voor professionele reflectie en verdere ontwikkeling.

Complexe casuïstiek en ongezonde financiële keuzes 
In 2025 is gestart met het verkennen van deze ontwikkelingen en het bepalen van passende interventies. Een concrete stap is dat jongeren nadrukkelijk centraal staan in de uitvoering van de Week van het Geld, waarbij de activiteiten van Sedna zijn gericht op bewustwording en het versterken van financiële vaardigheden. Daarnaast is gewerkt aan een trainingsaanbod, onder andere binnen de huiskamers, gericht op het vergroten van financiële kennis en weerbaarheid.

'Je moet soms net even anders denken om een patroon te doorbreken'

Renate en Brenda werken als buurtmaatschappelijk werker met aandachtsgebied financiën. Sharon werkt als coördinator Problematische Huurschulden. Zij zien dagelijks hoe financiële vragen zich ontwikkelen en wat dit betekent voor inwoners.

Wat merk je in je werk
Renate: ‘Ik denk dat we steeds meer bijzondere situaties tegenkomen. Casussen worden steeds complexer. Vorig jaar hebben we een aantal gevallen van financiële uitbuiting gehad. Dat is iets wat best veel schijnt te spelen, maar onder de radar blijft en waar weinig meldingen over zijn’.
Brenda: ‘Het is voornamelijk bij ouderen of kwetsbare mensen. Het kan gaan om een jongere die als geldezel wordt gebruikt, een ‘bankmedewerker’ die een pasje komt ophalen, een buurman/vrouw die ‘helpt’ met geldzaken maar eigenlijk geld doorsluist naar de eigen bankrekening. Het gaat soms zelfs zover dat er vanuit zo’n huis gedeald wordt en de bewoner niet terug kan naar de eigen woning, omdat het onveilig was geworden door het criminele netwerk wat er omheen was ontstaan.’

Naast deze complexe situaties zien de buurtmaatschappelijk werkers ook een groeiende groep inwoners die financieel onder druk staat, maar niet in aanmerking komt voor regelingen.
Sharon: ‘We zien ook een toename in middeninkomens die net buiten de boot vallen. Ze kunnen geen aanspraak maken op financiële regelingen, maar alles wordt wel duurder.’
Brenda: ‘Daarnaast ouderen die met hun pensioen (op tientjeswerk) ook niet in aanmerking komen voor toeslagen of andere regelingen.’


Hoe helpen we inwoners
Inwoners weten Sedna goed te vinden via de gemeente, ketenpartners of buren met goede ervaringen. Ze kunnen bijvoorbeeld langskomen bij het financiële inloopspreekuur.
Sharon: ‘De inloopspreekuren lopen goed. Vandaag hebben we denk ik wel 7 of 8 mensen geholpen. We krijgen dan vragen als ‘wat staat er in deze brief?’, maar ook inwoners die een regeling willen aanvragen, hulp nodig hebben bij een betalingsregeling of willen weten hoe iets werkt bij de belastingdienst.’
De ondersteuning is praktisch en gericht op het creëren van overzicht, rust en het vergroten van de zelfredzaamheid. Waar nodig wordt opgeschaald en samengewerkt met andere partijen.

Doorbraakmethode
De Doorbraakmethode is een aanpak om maatwerk te leveren voor inwoners en gezinnen die vastlopen in regels en systemen. In de praktijk betekent dit dat professionals, waar nodig, een uitzondering kunnen maken — een ‘doorbraak’ — om te doen wat nodig is. Daarbij wordt gewerkt vanuit het perspectief van de inwoner, zodat mensen niet langer van het kastje naar de muur worden gestuurd, maar daadwerkelijk geholpen worden. Bij de doorbraakmethode bespreken verschillende organisaties samen casussen waarin ze vastlopen, omdat inwoners binnen de kaders van de organisatie niet geholpen kunnen worden. Er wordt gekeken wat er nodig is om de situatie echt te verbeteren. 

Renate: ‘ Mensen lopen vast en dat heeft vaak ook te maken met rondkomen. Soms begint het met financiële problemen en daardoor ontstaan andere problemen, of er zijn andere problemen en daardoor ontstaan financiële problemen. Het heeft vaak invloed op elkaar.
Er was bijvoorbeeld een gezin met een schuld van ongeveer €100.000. Zij zaten in de schuldsanering en hadden daarnaast andere problemen. Noodgedwongen moesten ze verhuizen, waardoor er een schuld van €3.000 bijkwam. Je mag in principe geen nieuwe schuld maken als je in de schuldsanering zit, dan moet je stoppen en het weer zelf oplossen. Eigenlijk moest deze relatief kleine schuld van €3.000 dus opgelost worden. Een collega vroeg een fonds aan waardoor de helft werd afgelost, maar dan moest de andere helft van €1.500 nog betaald worden door een andere organisatie.
De doorbraakmethode kijkt naar wat het kost als er niks gedaan wordt en wat de gevolgen dan zijn voor het gezin, maar ook wat de impact is als die €1.500 betaald wordt en alle dienstverleners minder betrokken hoeven zijn. Er wordt dus gekeken naar de gevolgen van een andere keuze maken. Inmiddels is dit gezin helemaal schuldenvrij en uit de schuldsanering.’

Brenda: ‘Ik heb kortgeleden een soortgelijke situatie gehad met een inwoner, zonder interventie van het doorbraakteam. Hij woonde in zijn auto, stond ingeschreven bij het Leger des Heils en had geen werk. Toen hij werk kreeg, mocht hij niet meer ingeschreven staan bij het Leger des Heils, daarmee verviel zijn postadres. Hij had geregeld dat hij af en toe bij de ouders van een vriend kon logeren en dus was het idee dat hij zich dan daar maar moest inschrijven. Omdat een inschrijving gevolgen had voor de ouders kon dat niet. We hebben toen de gemeente benaderd om te vragen of hij toch ingeschreven kon blijven bij het Leger des Heils. Als hij niet geholpen kon worden, kom je erop uit dat hij ontslag moet nemen en dan op zijn postadres bij het Leger des Heils een uitkering moet aanvragen. Terwijl dat helemaal niet is wat je mee wilt geven. Uiteindelijk zijn we tot de oplossing gekomen dat hij ingeschreven mocht blijven bij het Leger des Heils. Hij kon dan zelf aan het werk, wij kunnen met hem samen zijn financiën in kaart brengen en kijken wat er verder kan.
Je moet dan wel net even anders denken en verder kijken. Je moet de juiste mensen treffen. Maar het is mooi om te zien dat deze trend zich al heeft ingezet buiten het doorbraakteam'.

Problematische huurschulden
Problematisch kan betekenen dat er meerdere keren in het jaar een huurschuld ontstaat of dat er over een langere periode een huurschuld is. Deze situaties worden opgepakt door een speciaal team. Dit team gaat bij de mensen op bezoek, probeert de situatie in kaart te brengen en een hulpaanbod te doen.
Brenda: ‘Het is fijn om vanuit Sedna ondersteuning te kunnen bieden. De woningbouw is de boodschapper, de zakelijke organisatie die de huurt int. Wij zijn laagdrempeliger in het contact en kunnen het hulpaanbod doen aan de huurder.’
Sharon: ‘De samenwerking met partners speelt hierbij een belangrijke rol. We hebben regelmatig contact met de gemeente, dat helpt bij ons werk. We kunnen dan soms iets meer achtergrond geven bij een cliënt of een vraag.

Laagdrempelige ondersteuning
Sharon: ‘Sommige mensen vinden het lastig om hulp te accepteren. We proberen deze contacten warm te houden. Alles wat we al kunnen doen, pakken we op. Het kan voorkomen dat er een huurachterstand ontstaat bijvoorbeeld. Ook laagdrempelige voorzieningen zoals het weggeefwinkeltje helpen enorm om laagdrempelig verlichting te bieden. We hebben kleding, menstruatieproducten, luiers etc. Het werkt goed om het winkeltje open te hebben als we ook inloopspreekuur hebben. Het is echt een succes.’
Renate: ‘Op basis van dit idee gaan we bij ons in het gebied nu een weggeefkast neerzetten. We willen dat eerst inrichten met boodschappen. We zijn ook menstruatie-uitgiftepunt, dus dat kunnen we mooi combineren.’

Ik vond het heel spannend om alleen te gaan, maar ik vond prima aansluiting bij een groepje en werd goed opgevangen bij binnenkomst.

Effect van de ondersteuning vanuit ZRM

Bij de individuele ondersteuning maakt Sedna gebruik van de Zelfredzaamheidmatrix (ZRM) om de hulpvraag en de mate van zelfredzaamheid van inwoners op verschillende leefgebieden in kaart te brengen en de voortgang van de inwoners te monitoren.
Inwoners die wij ondersteunden met een hulpvraag rondom rondkomen ervaren het vaakst problemen op de volgende ZRM-hoofddomeinen:

ZRM hoofddomein %
Financiën 89%
Huisvesting 4%
Geestelijke gezondheid 3%

Ontwikkeling in zelfredzaamheid

Bovenstaande grafiek in tabel-vorm:

ZRM hoofddomein ZRM Startmeting ZRM Eindmeting ZRM Groei
Financiën 2,74  3,49  0,75
Huisvesting 2,46  3,69  1,23
Geestelijke gezondheid 3,14  3,86  0,71

De ZRM-metingen laten zien dat de ondersteuning in 2025 heeft bijgedragen aan een duidelijke verbetering van de zelfredzaamheid van inwoners op de domeinen financiën, huisvesting en geestelijke gezondheid.
Op het domein financiën is sprake van een stevige groei in zelfredzaamheid (groei 0,75). Inwoners hebben meer overzicht en grip gekregen op hun financiële situatie, wat bijdraagt aan het verminderen van stress en het voorkomen van verdere escalatie van problemen. De grootste vooruitgang zien we op het domein huisvesting (groei 1,23). Dit wijst op meer woonzekerheid en stabiliteit, bijvoorbeeld door het voorkomen van huisuitzetting of het herstellen van rust rondom de woonsituatie. Ook op het domein geestelijke gezondheid is een positieve ontwikkeling zichtbaar (groei 0,71). Financiële problemen kunnen een enorme mentale last vormen. Door hier verbetering in te brengen, verminderen we stress en creëren we ruimte voor herstel en stabiliteit. Dit helpt inwoners om hun leven beter op de rit te krijgen en voorkomt verdere escalatie van problemen.

Samen laten deze resultaten zien dat ondersteuning op samenhangende leefgebieden bijdraagt aan meer stabiliteit en versterkte zelfredzaamheid in het dagelijks leven van inwoners.

2.1.2 Ontwikkelen

Doel en inzet

Binnen de opgave 'Ontwikkelen' draagt Sedna bij aan het gezond, veilig en kansrijk opgroeien van kinderen en jongeren in Emmen. De focus ligt op preventie, vroegsignalering en het versterken van de pedagogische basis in gezinnen, scholen en wijken. Sedna is aanwezig in de leefwereld van jeugdigen en werkt nauw samen met ouders, onderwijs en andere betrokken partners.

Bereik

Ons bereik op de opgave 'Ontwikkelen' is in 2025 als volgt:

Ondersteuning Type ondersteuning Aantal
Jeugd in de wijk Individueel 104
  Collectief 5936
Jeugd op school Individueel 689
  Collectief 1506
Droomfabriek Individueel 11
  Collectief 636
Relatie en Scheiding (RenS) Individueel 16
Gezinscoaching Individueel 78
Moeders van Emmen Individueel 36
Voor Sam&Zo Individueel 132
  Collectief 51
Ontwikkelen totaal Informatie en advies 379

Het verhaal achter de cijfers

Het bereik binnen de opgave ‘Ontwikkelen’ laat zien dat de ondersteuning in 2025 in sterke mate collectief en preventief is ingezet, met blijvende aandacht voor individuele begeleiding waar dat nodig is. Het grootste deel van het bereik bestaat uit collectieve inzet in de wijk en op school. Dit onderstreept de focus op het versterken van de pedagogische basis in gezinnen, scholen en buurten en het vroegtijdig bereiken van jeugdigen en ouders in hun dagelijkse leefomgeving. Het bereik hangt samen met de extra aanwezigheid van jongerenwerkers vanuit de opdracht ‘Jongerenwerk aan de winkel’. De collectieve inzet richt zich op ontmoeting, participatie, talentontwikkeling en het normaliseren van opgroei- en opvoedvragen. Tegelijkertijd blijft individuele ondersteuning beschikbaar voor jeugdigen en gezinnen met complexere vraagstukken, waarbij wordt gewerkt vanuit de samenhang tussen gezin, school en omgeving.

Naast de directe ondersteuning aan jeugdigen en gezinnen investeert Sedna binnen de opgave ‘Ontwikkelen’ structureel in samenwerking met ketenpartners. Deze inzet is niet zichtbaar in het geregistreerde bereik, maar vormt een belangrijke randvoorwaarde voor effectieve ondersteuning. In 2025 nam Sedna deel aan 12 netwerkbijeenkomsten rondom jeugd in de wijk en 236 bijeenkomsten rondom jeugd op school. In deze overleggen worden signalen gedeeld, casuïstiek afgestemd en gezamenlijke afspraken gemaakt over inzet en rolverdeling. Dit draagt bij aan vroegsignalering, het voorkomen van escalatie en het sneller organiseren van passende ondersteuning voor jeugdigen en gezinnen. De structurele samenwerking met onderwijs en netwerkpartners versterkt de pedagogische basis in wijken en scholen en zorgt voor meer samenhang in de ondersteuning. Daarmee is de inzet in netwerkverband een wezenlijk onderdeel van de impact die binnen de opgave ‘Ontwikkelen’ wordt gerealiseerd.

Uitgelicht: jongerenwerk

In 2025 heeft Sedna het jongerenwerk voortgezet langs de lijn van de aanpak Jongerenwerk aan de Winkel. Waar deze inzet in 2024 nog via een aanvullende subsidie werd gefinancierd, is deze vanaf 2025 onderdeel geworden van de basisopdracht van Sedna. De aanpak is in afstemming met gemeente Emmen vormgegeven.

Er wordt gebiedsgericht gewerkt in Angelslo, Emmerhout, Emmermeer, Bargeres, Nieuw-Amsterdam/Veenoord, Nieuw-Weerdinge, Nieuw-Dordrecht en Emmer-Compascuum. In elk gebied is een duo van jongerenwerkers actief. Dit vergroot de zichtbaarheid en continuïteit van het jongerenwerk en maakt het mogelijk om duurzame relaties met jongeren en partners in de wijk op te bouwen.

De inzet richt zich op vier doelen: jongeren in beeld krijgen, zicht krijgen op behoeften en maatschappelijke vraagstukken in de gebieden, afstemming en samenwerking met partners en aansluiting bij relevante ontwikkelingen op wijk- en gemeentelijk niveau. Jongerenwerkers zetten hiervoor verschillende werkwijzen in, zoals straatwerk, activiteiten en laagdrempelige ontmoetingsplekken zoals de Huiskamer en de Spelcontainer. Vooral jongeren tussen de 10 en 14 jaar worden hiermee goed bereikt.

Naast collectieve activiteiten voeren jongerenwerkers gesprekken met jongeren over thema’s als pesten, mentale gezondheid, middelengebruik en problemen thuis of op school. Waar nodig wordt samengewerkt met andere professionals binnen Sedna en met partners zoals scholen, GGD, wijkagenten en andere organisaties in de wijk. Terugkerende thema’s die in vrijwel alle gebieden aandacht vragen zijn mentale gezondheid, online gedrag en middelengebruik.

Het onderwijs is een belangrijke samenwerkingspartner. Jongerenwerkers zijn actief op het Esdal College, waar zij jongeren in hun eigen omgeving ontmoeten en met hen in gesprek gaan over wat er speelt. Leerkrachten en teamleiders reageren positief op deze samenwerking en zien kansen om het jongerenwerk structureler in te bedden.

Een uitdaging die in meerdere gebieden speelt is het bereiken van oudere jongeren vanaf ongeveer 15 jaar. Deze groep is minder zichtbaar op straat en bij activiteiten en trekt vaker naar andere gebieden. In sommige wijken zijn er ook zorgen over jongeren die betrokken zijn bij overlast en middelengebruik of waarbij sprake is van een kwetsbare thuissituatie. Jongerenwerkers zoeken hierin nadrukkelijk de samenwerking met partners zoals GGD, GGZ, wijkagenten en huisartsen.

In 2025 heeft Sedna daarnaast een aanjagende rol vervuld in het versterken van integraal jongerenwerk in gemeente Emmen. Zo vond een netwerkbijeenkomst plaats met jongerenwerkers van verschillende organisaties uit de gemeente. Ook werd onder de naam Hittegolf een gezamenlijk zomerprogramma georganiseerd, waarbij meerdere organisaties samen activiteiten voor jongeren aanboden. Door deze samenwerking konden activiteiten beter op elkaar worden afgestemd en werden jongeren breder bereikt. 

Op deze manier draagt het jongerenwerk bij aan een sterke sociale basis waarin jongeren vroegtijdig worden bereikt en ondersteund.

Als er volgend jaar Huiskamer is, dan vind ik dat heel leuk!

Ik heb gevoeld dat ik meer lol mag hebben en het plezier uit mijn leven verdwenen was.

Kippenvel, dat ze zó hun verhalen durven te delen!

Ik heb geleerd hoe je keuzes moet maken en wat mijn grenzen zijn.
Mijn zelfvertrouwen is gegroeid en ik heb geleerd om anders te reageren op anderen.
Geleerd om minder snel boos te worden en vaker tot 10 te tellen.

Door de KIES praat mijn kind makkelijker over de scheiding en vraagt er meer over.

Uitgelicht: Moeders van Emmen - het verhaal van Jenny

In 2025 hebben wij 36 ‘Moeders van Emmen’ ondersteund en begeleid. Moeders van Emmen richt zich op het bevorderen van een goede en kansrijke start voor het kind in de eerste 1.000 dagen. Dit omvat een gezonde zwangerschap, een veilige kraamperiode en een goede start voor kinderen in kwetsbare gezinnen. Om deze goede start te realiseren, zet het programma in op een gezonde zwangerschap, een veilige kraamperiode en een stabiele thuissituatie in kwetsbare gezinnen. Door moeders te ondersteunen in hun vaardigheden en zelfvertrouwen, worden zij beter in staat gesteld om een stabiele en veilige omgeving te creëren, die bijdraagt aan een goede start voor het kind. Dit voorkomt op langere termijn de behoefte aan zwaardere zorg en draagt bij aan een gezondere, kansrijkere toekomst voor zowel moeder als kind. Hoe deze ondersteuning er in de praktijk uitziet, wordt zichtbaar in het verhaal van Jenny.

'Het komt wel goed'
Jenny werd tijdens een zware zwangerschap door haar verloskundige doorverwezen naar Moeders van Emmen. Ze was vijf maanden zwanger, zat in een rolstoel en kwam het huis bijna niet uit. Na het intakegesprek, werd ze gekoppeld aan twee studenten (HBO), die met haar aan de slag gingen. Dat waren Noah en Isa. Door hun ondersteuning, voelde ze zich een stuk beter. Deze week doet Noah het huisbezoek samen met Tom. Ook hij is al vaker bij Jenny geweest.
‘Ze hielpen me met m’n geboorteplan, regelden een bevalbad en hielpen me met allerlei regelingen voor na de geboorte. Ik wist bijvoorbeeld niet dat ik via de gemeente kinderopvang kon aanvragen. Dat hebben Noah en Shania voor me geregeld. Noah kwam zelfs in mijn kraamweek op bezoek. We hebben echt een goede band opgebouwd. ’ vertelt Jenny. Noah vult aan: ‘We proberen samen met de moeders te kijken wat er nodig is. Sommige moeders hebben het overzicht niet meer, weten niet waar ze recht op hebben of maken zich zorgen over het moederschap. Iedere moeder heeft haar eigen verhaal en we proberen daar zo goed mogelijk bij aan te sluiten. Voor Jenny betekende dat wat regeldingen, maar ook een luisterend oor bieden.’ Ondertussen kruipt Valentino van inmiddels 8 maanden vrolijk rond. Hij houdt zijn moeder goed in de gaten, maar zoekt ook regelmatig oogcontact met Noah. Het is duidelijk dat ze elkaar kennen.
Jenny gaat verder: ‘Ik heb best wat dingen meegemaakt in m’n jeugd. Dat zorgt ervoor dat ik soms depressief ben. Dat bespreek ik natuurlijk met m’n vriend, hij merkt dat wel aan me. Maar hij snapt het niet altijd. Hij zit gewoon niet zo in elkaar. Dan helpt het me heel erg dat Noah elke week langs komt om me wat te helpen. Vaak praten we er gewoon even over, dat lucht al op. En we bespreken elke week hoe het met Valentino gaat en hoe hij zich ontwikkelt.’
Noah: ‘We hebben elke week ongeveer anderhalf uur voor het huisbezoek. Daarin bespreken we hoe het gaat met kind en moeder. We hebben samen met Jenny een soort ontwikkelplan gemaakt. Zo kan ze zelfstandig aan de slag met haar doelen. We bespreken hoe het gaat, of doelen al behaald zijn en hoe we verder gaan.’ 
Als Noah vertelt dat ze eind augustus voor het laatst komt, is Jenny zichtbaar aangeslagen. ‘Ik wist natuurlijk wel dat je een keer zou stoppen. Maar ik had niet verwacht dat het nu al was. Je hebt me zo goed geholpen. We hebben echt een band opgebouwd. Jij blijft wel toch Tom? Bij jou voel ik me ook vertrouwd.’ geeft Jenny aan. Ze zijn er alle drie even stil van, zoveel samen meegemaakt in bijna een jaar. Na een paar keer diep zuchten heeft Jenny zich herpakt. ‘Het komt wel goed’ besluit ze.

Uitgelicht: ​Relatie en Scheiding (RenS) - vroegtijdige ondersteuning bij scheiding

RenS is een samenwerking tussen Sociaal Werk Sedna en het Juridisch Loket in Emmen en is toegankelijk voor alle ouders in de gemeente. Ouders kunnen hier terecht met vragen over relatieproblemen, scheiding en ouderschap. De ondersteuning bestaat uit informatie, advies en begeleiding, met oog voor zowel de juridische als de sociaal-emotionele kant van een scheiding. In 2025 zijn 16 inwoners ondersteund binnen deze aanpak.

RenS richt zich op het vroegtijdig ondersteunen van ouders die te maken hebben met relatieproblemen of een scheiding. Ongeveer 10 tot 15 procent van de scheidingen kent een complex verloop, waarbij sprake is van langdurige conflicten en gebrekkige communicatie tussen ouders. In deze situaties lopen kinderen een verhoogd risico op stress, angst en loyaliteitsproblemen, met mogelijke gevolgen op latere leeftijd

Siri, gezinscoach bij Sociaal Werk Sedna, licht toe: ‘Door gezinnen vroeg te begeleiden, helpen we ouders om afspraken te maken die werkbaar zijn voor henzelf en vooral voor hun kinderen. Dit draagt bij aan meer rust en duidelijkheid en kan voorkomen dat zwaardere jeugdhulp nodig wordt.’

Ingeborg, gezinscoach bij Sedna: ‘Een scheiding brengt veel veranderingen met zich mee, vooral voor kinderen. Door ouders goed te informeren en te ondersteunen, dragen we bij aan meer stabiliteit in deze fase.’

Binnen RenS wordt samen met ouders gekeken naar wat nodig is om problemen te voorkomen of te beperken. Er wordt gewerkt aan een passend plan en, waar nodig, doorverwezen naar aanvullende ondersteuning. Juridisch adviseur Monique van het Juridisch Loket benadrukt het belang hiervan: ‘Door vooraf inzicht te krijgen in zaken als omgangsregelingen en financiën, voorkomen we dat ouders later opnieuw vastlopen.’

Deze aanpak laat zien hoe vroegtijdige, integrale ondersteuning bijdraagt aan het voorkomen van escalatie, het versterken van ouderschap en het beschermen van het welzijn van kinderen.

Ontwikkelingen met extra aandacht in 2025

Binnen de opgave ‘Ontwikkelen’ heeft Sociaal Werk Sedna in 2025 gewerkt aan de verdere versterking van het aanbod en de samenwerking rondom jeugd en jongeren. Hieronder wordt per onderdeel weergegeven welke stappen zijn gezet en wat dit heeft opgeleverd.

Impuls Jongerenwerk
In 2025 is de basis gelegd voor het jongerenwerk in de aangewezen gebieden door op basis van een gebiedsanalyse een uitvoeringsplan op te stellen. Deze analyse is gedeeld met andere organisaties die actief zijn in het jongerenwerk en het uitvoeringsplan is in afstemming ontwikkeld, met als doel de samenwerking te versterken en overlap te voorkomen. Integraal jongerenwerk in Emmen is vormgegeven door het opzetten van een Emmens netwerk van jongerenwerkers en door gezamenlijk op te trekken in de uitvoering. In Angelslo maakt het jongerenwerk onderdeel uit van het team Angelslo Academy, de verantwoording vindt plaatst via de rapportage van de Angelslo Academy.

Voor Sam&Zo
Voor Sam&Zo biedt geïntegreerde en laagdrempelige ondersteuning op scholen voor kinderen en gezinnen. Het doel is het bevorderen van kansengelijkheid, het voorkomen van onderwijsachterstanden en het versterken van ontwikkelingskansen. Door vroegtijdige ondersteuning vanuit een gedeelde pedagogische visie worden opvoedsituaties genormaliseerd en problemen in een vroeg stadium opgepakt. Dit draagt bij aan het voorkomen van zwaardere zorg en vermindert de behoefte aan geïndiceerde ondersteuning binnen gezinnen.

In 2025 is gewerkt aan de doorontwikkeling van de ondersteuning op en rondom scholen. De beoogde verschuiving van schoolmaatschappelijk werk naar Voor Sam&Zo is in 2025 nog niet gerealiseerd. In de praktijk zien we dat de vraag naar schoolmaatschappelijk werk onverminderd aanwezig blijft, ook op locaties waar Voor Sam&Zo is gestart. De stuurgroep heeft de ambitie uitgesproken om Voor Sam&Zo te implementeren op alle scholen en in alle wijken in gemeente Emmen. Inmiddels is Voor Sam&Zo actief op 11 scholen en hebben we in 2025 133 gezinnen ondersteund, zowel vanuit de basis- als vanuit de aanvullende subsiedie.

De verdere doorontwikkeling en opschaling van Voor Sam&Zo is in 2025 tijdelijk gepauzeerd, zodat de gemeente eerst scherp kan maken wat de Hervormingsagenda Jeugd vraagt. De ambitie om Voor Sam&Zo breed te implementeren in Emmen is in 2025 dan ook niet gerealiseerd. 

Brede School 
Sedna heeft in 2025 haar rol binnen de Brede School versterkt. Begin van het jaar bleek dat niet in alle gebieden deelname vanuit Sedna geborgd was. Dit is hersteld door in alle gebieden opnieuw aan te sluiten, via het jongerenwerk of andere functies binnen de gebiedsteams.

Ticket to Talent
Sedna was betrokken als samenwerkingspartner bij de voorbereiding van de aanpak Ticket to Talent, gericht op jongeren van 16–27 jaar richting werk en participatie. In 2025 heeft dit traject geen vervolg gekregen, omdat er geen aanvraag is ingediend.

Meer weten over Voor Sam&Zo? Bekijk deze animatie!

Effect van de ondersteuning vanuit ZRM

Inwoners die wij ondersteunden binnen de opgave ‘Ontwikkelen’ geven het vaakst aan problemen te ervaren op de volgende ZRM-hoofddomeinen: 

ZRM hoofddomein %
Geestelijke gezondheid 49%
Sociaal-emotionele ondersteuning (Ouderschap) 20%
Huiselijke relaties 11%

Ontwikkeling in zelfredzaamheid

Bovenstaande grafiek in tabel-vorm:

ZRM Hoofddomein ZRM Startmeting ZRM Eindmeting ZRM Groei
Geestelijke gezondheid 3,80 4,43 0,63
Sociaal-emotionele ondersteuning (Ouderschap) 3,96 4,32 0,36
Huiselijke relaties 3,17 3,90 0,73

De ZRM-metingen laten zien dat de ondersteuning binnen de opgave ‘Ontwikkelen’ in 2025 heeft bijgedragen aan een versterking van de zelfredzaamheid van jeugdigen en gezinnen, met name op de domeinen geestelijke gezondheid, sociaal-emotionele ondersteuning (ouderschap) en huiselijke relaties.
Op het domein geestelijke gezondheid is sprake van een duidelijke groei in zelfredzaamheid (groei 0,63), wat wijst op verbeterd mentaal welzijn en meer veerkracht bij jongeren. Ook op het domein sociaal-emotionele ondersteuning (ouderschap) is een positieve ontwikkeling zichtbaar (groei 0,36). Deze groei duidt op versterkte opvoedvaardigheden en meer houvast voor ouders, wat bijdraagt aan een stabielere thuissituatie voor kinderen. Ontwikkeling op dit domein verloopt doorgaans geleidelijk, omdat veranderingen in opvoedvaardigheden en gezinsdynamiek zich over een langere periode ontwikkelen. De grootste vooruitgang binnen deze opgave is zichtbaar op het domein huiselijke relaties (groei 0,73). Verbeteringen op dit domein zijn vaak eerder zichtbaar, bijvoorbeeld door afname van spanningen en meer rust in het gezin en kunnen daarmee ruimte creëren voor verdere ontwikkeling in het ouderschap.
Samen laten deze resultaten zien dat vroegtijdige en integrale ondersteuning binnen de opgave ‘Ontwikkelen’ bijdraagt aan meer stabiliteit in gezinnen en aan het versterken van zelfredzaamheid, waarmee zwaardere problematiek kan worden voorkomen.

2.1.3 Goed voelen: ondersteunen en versterken van informele zorg, zelfredzaamheid en samenredzaamheid

Doel en inzet

Binnen de opgave Goed voelen richt Sedna zich op het versterken van de sociale basis en het welzijn van inwoners. De inzet is gericht op het voorkomen van eenzaamheid, het bevorderen van ontmoeting en participatie en het versterken van informele netwerken en onderlinge steun. Hierbij wordt uitgegaan van wat inwoners zelf kunnen en wat hun omgeving kan betekenen.

Sedna ondersteunt inwoners bij het (her)vinden van verbinding, betekenisvolle contacten en deelname aan de samenleving. Dit gebeurt via collectieve activiteiten, vrijwilligersinitiatieven en individuele ondersteuning waar nodig. De impact van deze opgave ligt in het vergroten van veerkracht, zelfredzaamheid en samenredzaamheid. Dit draagt bij aan veerkrachtige wijken en dorpen en voorkomt dat lichte vragen onnodig uitgroeien tot zwaardere problematiek.

Binnen de opgave ‘Goed voelen’ richt Sociaal Werk Sedna zich op het versterken van informele zorg, zelfredzaamheid en samenredzaamheid.

Informele zorg betreft de ondersteuning die inwoners voor elkaar bieden, bijvoorbeeld door mantelzorgers, vrijwilligers of mensen uit het eigen netwerk. Deze ondersteuning is laagdrempelig en relationeel van aard en varieert van praktische hulp en begeleiding tot emotionele steun en gezelschap. Informele zorg speelt een belangrijke rol in het dagelijks functioneren van inwoners en draagt bij aan het versterken van de sociale basis.

Zelfredzaamheid richt zich op het versterken van de eigen regie en het vermogen van inwoners om zo zelfstandig mogelijk om te gaan met het dagelijks leven. De ondersteuning is erop gericht inwoners te helpen bij het benutten van hun mogelijkheden, het vergroten van vaardigheden en het vinden van passende oplossingen, zodat zij minder afhankelijk worden van professionele ondersteuning.

Samenredzaamheid gaat over wat inwoners samen kunnen betekenen voor elkaar en voor hun leefomgeving. Door ontmoeting, gezamenlijke activiteiten en samenwerking in buurten en dorpen, worden netwerken versterkt en ontstaat onderlinge steun. Deze collectieve inzet draagt bij aan het voorkomen van zwaardere problematiek en aan veerkrachtige gemeenschappen.

Bereik

Ons bereik op de opgave 'Goed voelen' was in 2025 als volgt: 

Ondersteuning Type ondersteuning Aantal
Informele zorg - Collectieve activiteiten collectief 4709
Informele zorg - Mantelzorg collectief 924
Informele zorg – VIP! collectief 16187
Samenredzaamheid individueel 13
  collectief 1660
Zelfredzaamheid - Buurtbemiddeling individueel 85
Zelfredzaamheid - Optimaal leven individueel 40
  collectief 40
Zelfredzaamheid - Samenwerking huisartsen individueel 84
  collectief 6
Zelfredzaamheid - Steunouder individueel 41
  collectief 512
Zelfredzaamheid - Versterken zelfredzaamheid individueel 488
  collectief 853

Bij deelname aan collectieve activiteiten, kan een inwoner meermaals geteld worden als deze verschillende activiteiten bezoekt.

Niemand pakt de donderdag van mij af, deze dag is heel belangrijk voor mij.

Het verhaal achter de cijfers

Binnen de opgave ‘Goed voelen’ laten de cijfers zien dat de inzet in 2025 in overwegend collectieve vorm worden geboden. Het grote bereik bij informele zorg en collectieve activiteiten wijst erop dat veel ondersteuning zich richt op ontmoeting, onderlinge ondersteuning en het versterken van netwerken in wijken en dorpen. Dit draagt bij aan het normaliseren van alledaagse vragen en spanningen, maar ook aan het voorkomen dat deze uitgroeien tot zwaardere problematiek.

Naast deze brede collectieve inzet is er gerichte individuele ondersteuning bij inwoners die extra begeleiding nodig hebben om hun zelfredzaamheid te versterken. Deze ondersteuning wordt ingezet wanneer vragen complexer worden of wanneer meerdere leefgebieden samenkomen. Daarbij wordt waar mogelijk toegewerkt naar het vergroten van eigen regie en het benutten van informele steun.

Ook het aandeel informatie en advies laat zien dat inwoners Sedna laagdrempelig weten te vinden. Daarmee draagt de inzet binnen ‘Goed voelen’ bij aan het voorkomen van zwaardere problematiek en aan het duurzaam versterken van veerkracht en samenredzaamheid in wijken en dorpen.

Naast de directe ondersteuning investeert Sedna binnen deze opgave structureel in samenwerking met ketenpartners. Deze inzet is niet zichtbaar in het geregistreerde bereik, maar is essentieel voor het versterken van de sociale basis en het organiseren van samenhangende ondersteuning. In 2025 nam Sedna deel aan 285 netwerkbijeenkomsten binnen deze opgave. De drie meest voorkomende vormen waren de MDO's bij huisartsen (109 keer), het MDO Optimaal Leven (43 keer) en de casustafel (26 keer). In deze overleggen worden signalen gedeeld, ondersteuningsvragen afgestemd en gezamenlijke afspraken gemaakt over inzet en rolverdeling. Deze structurele afstemming draagt bij aan vroegsignalering, het voorkomen van zwaardere problematiek en het beter verbinden van informele zorg, welzijn en eerstelijnszorg. Daarmee is de inzet in netwerkverband een integraal onderdeel van de impact die binnen de opgave ‘Goed voelen’ wordt gerealiseerd.

Ontwikkelingen met extra aandacht in 2025

Binnen de opgave Goed voelen zijn in de subsidieaanvraag een aantal ontwikkelpunten benoemd waarop in 2025 extra aandacht is gevraagd. Deze ontwikkelpunten geven richting aan de doorontwikkeling van werkwijze en samenwerking, aanvullend op de reguliere uitvoering. Hieronder wordt per onderdeel weergegeven welke stappen zijn gezet en wat dit heeft opgeleverd.

Vervoersvragen
In 2025 is verkend hoe inwoners met vervoersvragen, die geen gebruik kunnen maken van collectief vervoer en een beperkt netwerk hebben, beter ondersteund kunnen worden. De vraag naar vervoer blijft groot. Via het VIP! zijn in 2025 in totaal 782 vervoersmatches gerealiseerd. Hiermee is voor een grote groep inwoners praktische ondersteuning geboden. Tegelijkertijd wordt onderzocht hoe informele oplossingen verder versterkt kunnen worden, onder andere door de mogelijke inzet van ANWB AutoMaatje.

Bargeres Verrast: bepalen van de rol en bijdrage van Sedna bij de uitvoering van de wijkvisie Bargeres Verrast.
In 2025 is de rol van Sedna binnen de wijkvisie Bargeres Verrast verkend. Daarbij is duidelijk geworden dat de inzet van Sedna met name ligt op buurtwerk en het versterken van sociale samenhang in de wijk. In 2026 krijgt dit vervolg. 

Herstelruimte
In 2025 heeft Sedna deelgenomen aan integraal samenwerken rondom de Herstelruimte. Dit krijgt vervolg in 2026 waarbij Sedna het penvoerderschap overneemt van Verslavingszorg Noord Nederland (VNN). Daarbij is aandacht voor de samenhang en verschillen tussen bestaande laagdrempelige inloop- en steunpunten in dorpen en wijken. Ook is er aandacht voor de ontwikkeling vanuit o.a. Gezonde Marke.

Welzijn op Recept en MDO’s
In 2025 is ingezet op het organiseren en versterken van MDO’s binnen alle huisartspraktijken in Emmen. Hiervoor is met alle praktijken contact gelegd om de samenwerking verder vorm te geven en toe te lichten wat het sociaal werk kan betekenen. Om dit te ondersteunen en inzichtelijk te maken, is in september een startbijeenkomst georganiseerd voor alle huisartspraktijken. We ervaren dat de rol, positie en meerwaarde van het sociaal werk binnen huisartsenpraktijken steeds duidelijker worden, waardoor de verbinding tussen zorg en welzijn wordt versterkt.

Niet-Nederlandstalige inwoners (collectieve dienstverlening)
In 2025 is verkend hoe collectieve dienstverlening voor niet-Nederlandstalige inwoners passend kan worden vormgegeven. Daarbij blijkt dat de aard van de hulpvragen sterk uiteenloopt. Een deel van de inwoners heeft complexe en specialistische vragen die individuele ondersteuning en afstemming met ketenpartners vereisen. Daarnaast melden zich inwoners met meer praktische vragen, waarbij taalbarrières en de specifieke context het versterken van structurele zelfredzaamheid bemoeilijken. De vragen die bij ons binnenkomen, laten zien dat niet alle inwoners na hun inburgering voldoende zijn toegerust om zelfstandig hun weg te vinden in systemen en voorzieningen. Dit signaleren we ook bij onze ketenpartners, met als doel hier gezamenlijk op in te spelen. Collectieve aanpakken bieden kansen, maar vragen om maatwerk; er bestaat geen universele oplossing die voor alle inwoners en vragen passend is. Waar mogelijk worden vragen wel collectief opgepakt, bijvoorbeeld via de interculturele vrouwengroep, waar veel vragen laagdrempelig worden besproken en beantwoord. Dergelijke collectieven vragen om een zorgvuldige opbouw en samenwerking binnen het netwerk. De verdere uitwerking vraagt daarom om goede afstemming met partners en het benutten van bestaande netwerken.

Niet-Nederlandstalige inwoners (verkenning participatie)
De verkenning naar de ondersteuningsbehoefte rondom sociale participatie van niet-Nederlandstalige inwoners wordt in afstemming met gemeente Emmen voorbereid. De gemeente voert hierin de regie. In 2025 is deze verkenning nog niet gestart.

Door de wandelgroepen leren meer wijkbewoners elkaar kennen en ontstaan vriendschappen en daarmee allerlei soorten uitwisseling.

Zonder de pakketten kon ik geen bescherming betalen, door de pakketten kan mijn dochter fijn naar school.

"Het werk dat jullie doen is niet te meten, maar wel te voelen."

Interview met Jan Beijk, voorzitter van Plaatselijk Belang Foxel/Scholtenskanaal en buurthuis de Foxel over het buurtwerk van Sedna

Connectie maken
Een half jaar geleden is Sedna begonnen met buurtgesprekken en is er met veel inwoners gesproken. Er is een verandering zichtbaar in de buurt als je kijkt naar onderling contact en levendigheid. ‘Dit was eigenlijk al zichtbaar door de koffieochtenden die Sedna organiseerde de afgelopen twee jaar. Met name in het begin was de opkomst goed en werden er veel nieuwe connecties gelegd. Deze zijn niet zo zichtbaar, maar wel voelbaar in de buurt. En terwijl de koffieochtenden later niet meer goed bezocht werden, werkten de gelegde connecties wel door.’
Er zijn meer onderlinge connecties ontstaan, zowel één op één als in de buurt als geheel. Er wordt onder andere door een aantal inwoners regelmatig samen gekookt. Daarnaast doen mensen samen of voor elkaar boodschappen.

Actie Soepie met Sedna
In het buurthuis is de actie Soepie met Sedna gedaan. ‘Met een hele mooie opkomst vanuit de buurt, werd dit een mooi succes. Naar aanleiding hiervan is er ook een buurtbarbecue georganiseerd. Hierbij waren 80 buurtbewoners betrokken en hebben zich 15 vrijwilligers aangemeld om activiteiten in de buurt te organiseren of bij het buurthuis mee te werken. Samen eten verbindt en we zien deze actie op termijn graag weer terugkomen, om weer het gesprek te kunnen voeren met de buurt over de buurt.'

Buurtbarbecue
Tijdens de buurtbarbecue is er gebruik gemaakt van activiteitenbladen, om het te hebben over de buurt en te bepalen wat inwoners willen en waar ze energie van krijgen. ‘Het leverde veel ideeën op, zoals een Hollandse Avond en een sinterklaasactiviteit die al georganiseerd worden. Verder heeft zich een activiteitencommissie gevormd, die aan de hand van de ingevulde activiteitenbladen van de buurtgenoten, kiezen wat er daadwerkelijk georganiseerd gaat worden.’

Voortbestaan van het buurthuis
De afgelopen jaren waren wel pittig voor het buurthuis om door te komen, ook voor het bestuur en de vrijwilligers. Er is nu meer leven in de brouwerij en er kan weer vooruit worden gekeken. ‘Op het moment van Soepie met Sedna hadden net twee bestuursleden van het buurthuis aangegeven te stoppen met hun functie. Opvolging was er niet en het lag ook niet direct in de lijn der verwachting dat dit snel opgevuld zou worden. Mede dankzij deze actie kunnen we weer naar de toekomst kijken. Een mooi voorbeeld was het opkomstpercentage bij het stemmen voor de 2e kamerverkiezingen in het buurthuis. De opkomst was maar liefst 78% en tijdens die dag bleek de betrokkenheid van de buurt met het buurthuis aanzienlijk vergroot te zijn.

Effect van de ondersteuning vanuit ZRM

Inwoners die wij ondersteunden binnen de  opgave ‘Goed voelen’ geven het vaakst aan problemen te ervaren op de volgende ZRM-hoofddomeinen: 

ZRM hoofddomein %
Geestelijke gezondheid 49%
Sociaal-emotionele ondersteuning (Ouderschap) 20%
Huiselijke relaties 11%

Ontwikkeling in zelfredzaamheid

Bovenstaande grafiek in tabel-vorm:

ZRM Hoofddomein ZRM Startmeting ZRM Eindmeting ZRM Groei
Geestelijke gezondheid 3,51 3,99 0,48
Huiselijke relaties 2,88 3,67 0,79
Financiën 3,17 3,72 0,55

De ZRM-metingen laten zien dat de ondersteuning binnen de opgave ‘Goed voelen’ in 2025 heeft bijgedragen aan een versterking van de zelfredzaamheid van inwoners op de domeinen geestelijke gezondheid, huiselijke relaties en financiën.
Op het domein geestelijke gezondheid is sprake van een duidelijke groei in zelfredzaamheid (groei 0,48). Dit wijst op meer mentale stabiliteit en veerkracht bij inwoners, wat bijdraagt aan beter functioneren in het dagelijks leven. Ook op het domein financiën is een positieve ontwikkeling zichtbaar (groei 0,55). Inwoners hebben meer overzicht en grip gekregen op hun financiële situatie, wat kan bijdragen aan het verminderen van stress en het vergroten van bestaanszekerheid. De grootste vooruitgang binnen deze opgave is zichtbaar op het domein huiselijke relaties (groei 0,79). Dit duidt op meer rust en stabiliteit in de thuissituatie en verbeterde onderlinge verhoudingen. Verbeteringen op dit domein zijn vaak relatief snel zichtbaar en kunnen ruimte creëren voor verdere ontwikkeling op andere leefgebieden, zoals mentale gezondheid en financiële zelfredzaamheid.
Samen laten deze resultaten zien dat ondersteuning binnen de opgave ‘Goed voelen’, gericht op samenhangende leefgebieden, bijdraagt aan meer stabiliteit en versterkte zelfredzaamheid in het dagelijks leven van inwoners.

2.1.4 Goed voelen en ontwikkelen: ondersteunen en begeleiden bij en preventie van huiselijk geweld

Doel en inzet

Binnen de opgaves 'Goed voelen en ontwikkelen' richt Sedna zich op het voorkomen en vroegtijdig signaleren van huiselijk geweld en het versterken van veiligheid in gezinnen en relaties. De inzet is laagdrempelig en preventief, met aandacht voor het normaliseren van spanningen en het tijdig herkennen van situaties waarin veiligheid onder druk staat.

Sedna ondersteunt inwoners bij het bespreekbaar maken van zorgen, het versterken van beschermende factoren en het organiseren van passende ondersteuning in samenhang met andere leefgebieden, zoals opvoeding, mentale gezondheid en financiën. Waar nodig wordt in nauwe samenwerking met ketenpartners opgeschaald, met duidelijke afstemming over rollen en verantwoordelijkheden. De impact van deze inzet ligt in het eerder bereiken van inwoners, het voorkomen van escalatie en het bieden van perspectief op herstel en veiligheid.

Bereik

Het gerealiseerde bereik op deze opgave in 2025 is als volgt:

Ondersteuning Type ondersteuning Aantal
Huiselijk geweld Individueel 44
  Informatie en advies 32
Totaal   76

Het verhaal achter de cijfers

Binnen de opgave ‘Goed voelen en ontwikkelen – huiselijk geweld’ laten de cijfers over 2025 zien dat de ondersteuning grotendeels bestaat uit individuele begeleiding en informatie en advies. In totaal zijn 76 inwoners bereikt, waarvan 44 met individuele ondersteuning en 32 met informatie en advies.

De individuele ondersteuning richt zich op situaties waarin sprake is van verhoogde onveiligheid of langdurige problematiek. Deze ondersteuning wordt geboden door de huisverbodenteams en bestaat uit psychosociale begeleiding, gericht op het herstellen van veiligheid en stabiliteit en het voorkomen van herhaling van geweld. Daarbij wordt ondersteuning geboden aan zowel slachtoffers als betrokken gezinsleden, in samenhang met andere leefgebieden zoals mentale gezondheid, opvoeding en financiën. Verwijzingen voor deze ondersteuning verlopen via Veilig Thuis Drenthe. In 2025 zijn 17 huisverboden opgelegd, waarbij in 10 gevallen minderjarige kinderen betrokken waren. Daarnaast heeft Sedna ondersteuning geboden na het huisverbod. 

Daarnaast bestaat een deel van het bereik uit informatie en advies. Deze ondersteuning is laagdrempelig en preventief van aard en richt zich op het bespreekbaar maken van zorgen, het bieden van inzicht in mogelijkheden en het versterken van handelingsperspectief. Deze inzet draagt bij aan vroegsignalering en het tijdig herkennen van situaties waarin veiligheid onder druk staat.

Uitgelicht: huisverbodenteam Sedna

Een huisverbod wordt opgelegd door politie, officier van justitie en burgemeester bij een situatie van huiselijk geweld. Veilig Thuis wordt hiervan op de hoogte gebracht en is vanaf dat moment regiehebber over de situatie. De reclassering en Ambulante Forensische Psychiatrie Nederland (AFPN) ontfermen zich over de dader/uithuisgeplaatste. Het slachtoffer/de achterblijver krijgt ondersteuning van het huisverbodenteam.

Een huisverbod houdt in dat dader en slachtoffer tien dagen van elkaar worden gescheiden, met als doel in die periode af te koelen en te kunnen nadenken over het vervolg. Ongeveer een week na de escalatie is er een systeemgesprek tussen uithuisgeplaatste en achterblijver, onder supervisie en met ondersteuning van de reclassering, AFPN, Veilig Thuis en het huisverbodenteam. Vaak zien mensen elkaar tijdens het systeemgesprek voor het eerst weer.

Stefan en Dyan werken samen als duo in het huisverbodenteam. Ze doen dit nu ongeveer 2 jaar. Het huisverbodenteam bestaat uit 12 medewerkers. 

Stefan: ‘Als er een huisverbod wordt opgelegd, worden wij ingeschakeld door Veilig Thuis om de achterblijvers te ondersteunen. Alle verhoren zijn dan al geweest. We gaan zo snel mogelijk na de melding op huisbezoek, als dat kan dezelfde dag.’
Dyan: ‘Je komt in complexe situaties terecht, daarom werken we altijd samen. Je kunt het dan samen dragen en de verantwoordelijkheid ook delen.’ 

Een huisverbod valt, en dan…
Dyan: ‘Dan komen we bij de achterblijver thuis en gaan we het gesprek aan. Wat is er gebeurd, wat heb je nu nodig? We proberen inzicht te geven in patronen in de relatie tussen achterblijver en uithuisgeplaatste.’
Stefan: ‘We proberen met de achterblijver helder te krijgen of achterblijver verder wil met de uithuisgeplaatste. Zo niet, wat is er dan nodig? Moet er een scheiding geregeld worden, hoe zijn de financiën geregeld, dat proberen we allemaal in kaart te brengen. Zo wel, welke afspraken kun je dan maken om het veilig te houden.’
Dyan: ‘We checken altijd bij de inwoner waar de behoefte ligt in ondersteuning. Soms zit er een paar dagen tussen het eerste en tweede contactmoment en kan dat met een telefoontje, soms willen we iemand wel echt dagelijks zien. Het is echt afhankelijk van de persoon en de situatie.’
Stefan: ‘De ene keer zitten we meer in de regie en melden we dat we langskomen, de andere keer kan dat meer in overleg. Soms voelen we ook aan dat het even teveel wordt en we iemand beter even met rust kunnen laten.’
Dyan: ‘We vragen altijd op wie iemand kan terugvallen en wat iemand de komende dagen gaat doen.’

Het systeemgesprek
Ongeveer een week na de escalatie is er een systeemgesprek tussen uithuisgeplaatste en achterblijver, onder supervisie en met ondersteuning van de reclassering, AFPN, Veilig Thuis en het huisverbodenteam. Vaak zien mensen elkaar tijdens het systeemgesprek voor het eerst weer. In het systeemgesprek hebben beide partijen de tijd en ruimte om hun verhaal te doen.
Dyan: ‘Wij helpen de achterblijver altijd bij de voorbereiding op dat gesprek. AFPN voert systeemgesprekken met de uithuisgeplaatste. Ze kijken waar het gedrag vandaan komt en waar behoefte aan is.’
Stefan: ‘In de zomer hadden we een casus waarbij de achterblijver de knoop had doorgehakt om een punt achter de relatie te zetten. Zij had hulp nodig in de voorbereiding van dat gesprek. Hoe wil je het gesprek voeren, wat ga je zeggen. Het systeemgesprek was voor haar een spannend moment, want ze had geen idee hoe de uithuisgeplaatste zou reageren.’
Dyan: ‘Dat maakt de systeemgesprekken eigenlijk altijd spannend. Je weet niet hoe beide partijen op elkaar reageren als ze elkaar weer zien. We hebben ook weleens gehad dat de uithuisgeplaatste boos wegliep. Dan kun je zo’n gesprek niet positief afronden. Het is altijd wel ons doel om afspraken te maken over hoe het nu verder gaat. Dat gaat niet als iemand van tafel wegloopt. De kans is dan groot dat een huisverbod wordt verlengd met 18 dagen.’
Stefan: ‘In sommige situaties weet je vooraf al dat het nodig is om met 18 dagen te verlengen, omdat de relatie al lang in een patroon zit. Er is meer afstand nodig en dan verlengen we preventief. Tien dagen afstand is vrij kort als je al vijf jaar of nog langer in bijvoorbeeld een toxische relatie zit.’
Dyan: ‘Zolang het huisverbod loopt, blijven we betrokken bij de achterblijver. Of dat nu 10 of 28 dagen is.’

Ondersteuning
Stefan: ‘Vanuit Sociaal Werk Sedna bieden we ondersteuning. We doen altijd een ondersteuningsaanbod na het afronden van het huisverbod. Dat kan variëren van psychosociale ondersteuning tot een training. Mensen maken hier niet altijd gebruik van, maar ze mogen altijd weer bij ons aan de bel trekken. Als er psychische hulp nodig is, dan verwijzen we door naar de huisarts. Dat is soms ook al onderdeel van het huisverbod.’

De toegevoegde waarde
Stefan: ‘Achterblijvers hebben een heftig moment meegemaakt door fysiek geweld. Doordat de uithuisgeplaatste er even niet is, hebben ze even ademruimte. Ze hoeven zich niet met de ander bezig te houden, maar alleen met zichzelf. Wij zijn er voor hen om ze daarbij te helpen, dat geeft rust. Ook de klankbordfunctie is fijn. Soms is het wel lastig als jonge kinderen hun vader bijvoorbeeld willen zien. Dan moeten we heel duidelijk in zijn, tijdens de duur van het huisverbod is er geen contact.’
Dyan: ‘Een achterblijver hoeft niks van ons. Wij zijn er laagdrempelig als contactpersoon, bieden een luisterend oor. We gaan met hen aan de slag om een toekomstbeeld te creëren, zodat ze weten waar ze naartoe werken en wat daarvoor nodig is. Als de achterblijver niet wil praten, kunnen wij iemand niet dwingen. Dat maakt het contact makkelijker. Dat is anders voor de uithuisgeplaatste, omdat die een strafbaar feit heeft gepleegd en daardoor verplichtingen heeft.’

Complexiteit
Dyan: ‘Afgelopen jaar zijn er 17 huisverboden gevallen in gemeente Emmen. Dat is een stuk meer dan het jaar ervoor. De complexiteit is toegenomen, casussen zijn heftiger dan eerder.’
Stefan: ‘Vaak speelt er meer dan alleen het fysieke geweld dat heeft plaatsgevonden en waarvoor de politie een huisverbod heeft opgelegd. De eerdergenoemde patronen maken dat er een spiraal ontstaat. Het is fijn dat wij een bijdrage kunnen leveren aan het proberen te doorbreken van die patronen.’

Ontwikkelingen met extra aandacht in 2025

Binnen de opgave Goed voelen – huiselijk geweld zijn in de subsidieaanvraag ontwikkelpunten benoemd die gericht zijn op versterking van samenwerking en verdere professionalisering van de aanpak. Deze ontwikkelpunten vormen een aanvulling op de reguliere uitvoering. 

AVE-methodiek (Aanpak Voorkomen Escalatie)
In 2025 heeft Sedna, samen met partners in Emmen, inhoudelijke input geleverd voor de ontwikkeling van de AVE-methodiek. De regie op deze ontwikkeling ligt bij de Gemeente Emmen.

Integrale aanpak huiselijk geweld en kindermishandeling. 
Sedna werkt met partners aan een integrale aanpak huiselijk geweld en kindermishandeling. In 2025 is ingezet op samenwerking met partners zoals Veilig Thuis Drenthe en de Toegang, wat heeft bijgedragen aan verbeterde afstemming. 

Effect van de ondersteuning vanuit ZRM

Inwoners die wij ondersteund hebben binnen deze opgave geven het vaakst aan problemen te ervaren op de volgende ZRM-hoofddomeinen: 

ZRM hoofddomein %
Huiselijke relaties 58%
Geestelijke gezondheid 18%
Huisvesting 10%

Ontwikkeling in zelfredzaamheid

Bovenstaande grafiek in tabel-vorm:

ZRM Hoofddomein ZRM Startmeting ZRM Eindmeting ZRM Groei
Huiselijke relaties 1,85 3,05 1,20
Geestelijke gezondheid 3,29 3,71 0,43
Huisvesting 2,80 3,20 0,40

De ZRM-metingen laten zien dat de ondersteuning binnen deze opgave in 2025 heeft bijgedragen aan een duidelijke versterking van de zelfredzaamheid van inwoners op de domeinen huiselijke relaties, geestelijke gezondheid en huisvesting.
De grootste groei is zichtbaar op het domein huiselijke relaties (groei 1,20). Dit wijst op meer stabiliteit en verbeterde onderlinge verhoudingen binnen gezinnen en huishoudens, wat een belangrijke basis vormt voor veiligheid en welzijn. Ook op het domein geestelijke gezondheid is een positieve ontwikkeling zichtbaar (groei 0,43). Deze groei duidt op meer mentale stabiliteit en veerkracht bij inwoners, wat kan bijdragen aan het beter omgaan met spanningen en belastende situaties. Daarnaast is op het domein huisvesting sprake van een toename in zelfredzaamheid (groei 0,40). Dit wijst op meer woonzekerheid en rust rondom de woonsituatie, wat ondersteunend is aan herstel en stabiliteit in het dagelijks leven.
Samen laten deze resultaten zien dat ondersteuning binnen deze opgave bijdraagt aan het versterken van veiligheid, stabiliteit en zelfredzaamheid van inwoners.