Resultaten per product

Introductie

In dit hoofdstuk geven we per thema aan hoe we als Sociaal Werk Oldambt in de eerste helft van 2024 een bijdrage hebben geleverd aan de zes thema’s (producten), zoals die geformuleerd zijn in de BCF 2024 – 2028. Het gaat om de volgende thema’s:

Bestaanszekerheid
Jeugd en jongeren
Opvoeden & opgroeien
Meedoen in de samenleving
Gezondheid
Sociale Relaties

2.1 Bestaanszekerheid

We dragen niet alleen bij aan financiële zelfredzaamheid van inwoners, maar ook aan dat inwoners de kansen die zich aandienen benutten. Het onderzoek ‘Uit de duivelskring van Armoede’ (2020) biedt ons vijf kapitaalbronnen waaraan sociaal werkers kunnen werken bij het verbeteren van de positie van mensen in situaties van armoede, namelijk: Economisch kapitaal, Sociaal kapitaal, Cultureel kapitaal, Pedagogisch kapitaal en Mentaal kapitaal. Dit breed en meervoudig perspectief op armoede maakt integraal samenwerken op het thema financiën belangrijk.

2.1.1. Schulden zorgenvrij

1. Maatschappelijk resultaat: Een schulden zorgenvrij bestaan

Binnen het product ‘Schulden zorgvrij’ wordt specifiek aandacht besteed aan (aankomende) schuldenproblematiek. Goed om hierbij te noemen is dat we ook binnen de andere producten aandacht besteden aan het onderwerp financiën. Dit vanuit een integrale benadering, het werken vanuit Positieve Gezondheid en het toepassen van de ZRM, zoals wij dit bij SWO breed hanteren. Schulden komen in verschillende vormen voor en bij diverse doelgroepen. Dit maakt juist bij schuldenproblematiek een integrale aanpak en samenwerking van belang. Ook gericht op vroegsignalering. Om deze reden werken we op het gebied van o.a. preventie van schulden en educatie samen met verschillende netwerkpartners.

We werken o.a. vanuit het Stap + overleg samen met gemeente, Volkskredietbank Noordoost Groningen (VKB), Leger Des Heils, Humanitas en Schuldhulpmaatje. De samenwerking met de VKB verloopt goed waarbij we merken dat inwoners snel bij de VKB terecht kunnen voor een intake. We zien dat inwoners die maandelijks weinig te besteden hebben, de prioriteit leggen bij het betalen van de huur en in mindere mate van verzekeringen. Dit maakt deze doelgroep bij ziekte of ander ongeluk extra kwetsbaar is.

In ons contact met inwoners kijken we altijd wat iemand zelf kan oppakken. Waar dit nog niet mogelijk is, bieden we ondersteuning. We bespreken met inwoners welke mogelijkheden er zijn om weer eigen regie te krijgen. Eventueel ook met steun vanuit vrijwilligers of eigen netwerk.

Quote: financiële problematiek

Een vrouw dreigt afgesloten te worden van het gas en is al afgesloten van het stroom. Omdat het voor haar niet mogelijk is om het bedrag in een keer te betalen en een betalingsregeling niet meer mogelijk is, hebben we voor mevrouw een lening aangevraagd bij ISF. Mevrouw heeft deze lening gekregen, het ISF heeft de openstaande rekening betaald, met als voorwaarde dat mevrouw deze lening in delen terug gaat betalen. Mevrouw is erg blij met deze oplossing en merkt al snel dat ze zich nu minder zorgen maakt.

De meest relevante activiteiten die bijdragen aan het bereiken van de doelen.

Vroegsignalering: De pilot ‘Vroeg signalering’ is succesvol afgerond. Daarom is besloten om specifiek op vroeg signalering een sociaal werker in te zetten, met als doel de inzet en aanpak door te ontwikkelen. We krijgen meldingen via de gemeente van openstaande rekeningen (huur, energie, zorgverzekering). Deze inwoners krijgen een brief en afhankelijk van de hoogte van de achterstand een telefoontje of een huisbezoek. Hierdoor kunnen we mensen in een vroeg stadium bereiken en vragen of ze ondersteuning nodig hebben. Vaak waarderen inwoners het proactief contact dat gezocht wordt. Een enkeling reageert verbaasd omdat hun gegevens ‘zomaar’ gedeeld worden. Soms is het voor inwoners een signaal, omdat ze vergeten zijn de huur te betalen. Een aantal inwoners geeft desgevraagd aan hulp te kunnen gebruiken. Met deze inwoners gaan we in gesprek om erachter te komen hoe groot de achterstanden zijn en wat de beste hulp is. We verwijzen dan door naar bijvoorbeeld de VKB, Schuldhulpmaatje of Humanitas. Als het nodig is gaan we samen met inwoners mee naar een gesprek met bijvoorbeeld de VKB. Daarnaast is het mogelijk dat we de inwoners helpen met het aangaan van een betalingsregeling. Onder een vastgesteld bedrag met de uitvoerders van vroeg signalering (“Vroeg eropaf-team”) mogen de sociaal werkers samen met de inwoners een betalingsregeling treffen. Dit is een onderdeel van de vroeg signalering en schuldendienstverlening. We maken nog steeds gebruik van de Voorzieningenwijzer. Echter wel alleen wanneer dit passend is in de situatie. De gemeente kent een beperkt aantal regelingen waardoor het doorlopen van de Voorzieningenwijzer veel tijd vraagt en beperkte voordelen. Echter kan het een passend instrument zijn in ons contact met een inwoner. Er is al afgesproken dat we met de gemeente de inzet hierin nader verkennen.

Samenwerking steunpunt Belastingdienst in de Boschpoort: Vanaf maart kunnen inwoners met vragen over belastingen, toeslagen en betalingen terecht bij het nieuwe steunpunt van de Belastingdienst. Dit is gevestigd bij De Boschpoort. Met dit nieuwe steunpunt vergroot de Belastingdienst de bereikbaarheid. Inwoners uit de gehele regio ontvangen in dit steunpunt hulp bij hun belastingzaken. Vanuit SWO ondersteunen we deze inzet omdat inwoners nu ook persoonlijke hulp van de Belastingdienst kunnen ontvangen, met een vertrouwd gezicht in het steunpunt. Daarnaast functioneert SWO ook als toeslagenpunt voor de belastingdienst.

Schuldhulpmaatje/Geldloket/STAP: Met extra budget vanuit Schuldhulpmaatje, wordt een interactieve film ontwikkeld voor de inwoners van de gemeente Oldambt. Dit omdat we de doelgroep voor Schuldhulpmaatje nog meer willen bereiken. De inzet van de film is het delen van ervaringsverhalen op een laagdrempelige, interactieve manier. Het doel is om de oorzaken van de problemen meer in kaart brengen. We constateren dat het Geldloket groeit in bekendheid. We zien een stijgend aantal inwoners dat het Geldloket weet te vinden. We bespreken met de gemeente of er uitbreiding mogelijk is naar andere kernen buiten Winschoten. Vanuit het project STAP worden inwoners ondersteund door vrijwilligers en ervaringsdeskundigen. Inwoners worden snel geholpen en het contact is laagdrempelig en herkenbaar. Hierin werken we ook nauw samen met het Leger des Heils.

Vraagbaak : Deze activiteit komt terug bij product 3.2

School als Wijk: Deze activiteit komt terug bij product 3.2

Toukomst buddy’s: We hebben nog geen opdracht gekregen om te starten met de inzet van Toukomst buddy’s vanuit Kansen voor Kinderen. De gemeente is in voorbereiding en de verwachting is dat dit najaar het startsein wordt gegeven.

Quotes: financiële problematiek

“Een inwoner had geen vertrouwen in de VKB en voelde een drempel om naar de afspraak te gaan. Door het hierover te hebben kwam naar voren dat hij het eigenlijk heel fijn zou vinden als we mee zouden gaan. Dit verlaagde de drempel en bracht het vertrouwen terug.” – sociaal werker

“Ik vind het heel fijn dat jullie met ervaringsdeskundigen werken. Zo zie ik ook dat het kan, ze is een voorbeeld en ze weet waar ze het over heeft. Iemand heeft in dezelfde situatie gezeten, maar die werkt nu. Als ik jonger was geweest had ik nu ook andere mensen willen helpen.” - inwoner

‘’Vanuit de Vroegsignalering en via STAP is de samenwerking de laatste maanden geïntensiveerd. Er is verbinding met elkaar. Met een aantal medewerkers van SWO is meer contact dan met anderen. STAP is voor de inwoners laagdrempelig en daarmee erg belangrijk als toegang tot informatie en levensgeluk. Maar ook alle andere initiatieven die er zijn, zijn heel waardevol voor de leefbaarheid in de gemeente Oldambt. Om elkaar (en anderen) beter te leren kennen is er nu “Soamen Kommn Soep“. Superinitiatief en heel waardevol! Op naar de toukomst!" - Budgetconsulente/Vroeg eropaf!

2. Maatschappelijk resultaat: Jongeren worden volwassen zonder obstakels bij het leren, werken en wonen

Een aantal jongeren is kwetsbaar in hun pad naar zelfstandigheid. We zien dat een aantal twintigers bij het verliezen van een baan snel financiële problemen krijgt doordat zij geen buffer hebben. Daarnaast zien we dat bij jongeren het risico op het krijgen van financiële problemen groter is wanneer zij 18 worden. Dit doordat zij moeten wennen of zich er nog niet van bewust zijn dat zij bij de leeftijd van 18 bijvoorbeeld zelf een zorgverzekering moeten regelen.

De meest relevante activiteiten die bijdragen aan het bereiken van de doelen:

Woon-Leer-Werk-traject (WLW-traject): Het Woon-Leer-Werk traject is een traject voor jongeren tussen de 18 en 27 jaar die ‘tussen wal en schip’ dreigen te raken. Het grootste deel van de jongeren die meedoen aan het WLW-traject kunnen het Beschermd Wonen loslaten. Dit voorkomt onnodig verlengen van indicaties en geeft daarnaast de jongeren de boodschap dat zij zelfstandig genoeg zijn. SWO huurt een woning van woningbouwvereniging Acantus en verhuurt de woning voor één jaar aan de jongere. In die periode krijgt de jongere begeleiding op de leefgebieden waarop hij of zij een hulpvraag heeft. Dit kan zijn op het gebied van school, financiën, werk, geestelijke gezondheid, relatie met de ouder(s), participatie en natuurlijk op het gebied van huisvesting. Gaat het in dit jaar goed, dan krijgt de jongere de woning op eigen naam. Voorwaarde voor deelname aan het traject is dat de jongere zich actief inzet om naar school te gaan en/of een baan(tje) te hebben. Dit vanuit het uitgangspunt dat er vaak een groei is op meerdere leefgebieden wanneer een jongere studeert en/of werkt en daarmee participeert in de maatschappij. Wat opvalt is dat jongeren soms onnodig lang in Beschermd Wonen zitten of dat zij wel worden aangemeld voor een WLW-traject, maar uiteindelijk alsnog in een WLZ-locatie terechtkomen. Dit staat dan haaks op de transitiegedachte van normaliseren en het bevorderen van zelfredzaamheid. Over het algemeen zijn de jongeren, ouders en de gemeente, Acantus en de zorgorganisaties waarmee we constructief samenwerken, tevreden over het project. De jongeren krijgen vaak een enorme boost in hun zelfvertrouwen en het contact tussen de jongeren en diens ouders zien we verbeteren. In de eerste helft van 2024 stonden er 7 WLW-trajecten in behandeling. De hulpvragen in deze trajecten hebben betrekking op de ZRM-domeinen Werk & Opleiding, Financiën, Geestelijke Gezondheid, Huisvesting, Tijdsbesteding en Sociaal netwerk.

3. Maatschappelijk resultaat: Statushouders kunnen volwaardig integreren (inclusieve samenleving)

Wij bieden praktische ondersteuning aan statushouders bij de overgang van het AZC naar een woning, inclusief eventuele hulp bij het inrichten van de woning. En er is ook aandacht voor maatschappelijke begeleiding, waarbij de nadruk ligt op het vergroten van zelfredzaamheid en het sociale netwerk van de inwoners. Evenals het stimuleren van actieve deelname aan school en de samenleving. Deelnemers geven terug dat zij het participatieverklaringstraject (PVT-traject) waardevol vinden en nieuwe vaardigheden leren. Ook zien we dat de bijeenkomsten een netwerkfunctie hebben, waarin migranten elkaar ontmoeten, ervaringen uitwisselen en zich minder alleen voelen. Waar er werk gerelateerde aspecten zijn wordt afgestemd met Afeer en waar het onderwijsaspecten zijn wordt afgestemd met Itomtaal.

De meest relevante activiteiten die bijdragen aan het bereiken van de doelen:

Bijdrage participatieverklaringstraject (PVT): SWO vervult een verbindende, signalerende en ondersteunende rol met betrekking tot initiatieven voor statushouders, maatschappelijke begeleiding en het participatieverklaringstraject (PVT). Het PVT is een verplicht onderdeel van het inburgeringsexamen, waarbij statushouders leren over belangrijke Nederlandse waarden. We organiseren deze bijeenkomsten waarbij deelnemers na afloop de participatieverklaring kunnen ondertekenen.

Nieuwkomersonderwijs: In 2024 hebben wij verder kunnen bouwen aan de inzet van een ondersteuner binnen het nieuwkomersonderwijs voor het primair- en voortgezet onderwijs. Deze ondersteuner is een integrale verbinder tussen onderwijs, welzijn en de in Oldambt aanwezige algemene voorliggende voorzieningen op het gebied van armoede, opvoeden en opgroeien (inclusief relevante partners en organisaties in de buurt of wijk). De ondersteuner is zichtbaar en laagdrempelig aanwezig voor zowel ouders als leerlingen en ondersteunt vooral bij lichte ondersteuningsvragen. De samenwerking met het onderwijs is goed en de leerlingen en ouders weten onze ondersteuner goed te vinden. Op het voortgezet onderwijs zien we dat er veel sociaalemotionele ondersteuning geboden wordt aan leerlingen door middel van gesprekjes in de pauze. Door het contact met de ondersteuner kan de leerling zijn/haar verhaal met iemand delen die hetzelfde meegemaakt heeft en kan de ondersteuner daarmee als rolmodel dienen. Dit wordt als heel waardevol ervaren door het onderwijs. De ondersteuner is een brug tussen Nederland en thuis. Binnen het primair onderwijs betreft de ondersteuning vooral het vertalen van hoe onderwijs werkt in Nederland. Dit doen de ondersteuners door het voorlichten van ouders, hen te infomeren en te motiveren om de juiste keuzes te maken t.a.v. de ontwikkeling van hun kind. Er is relatief veel verzuim bij nieuwkomers binnen het nieuwkomersonderwijs. In het komend schooljaar willen wij verkennen hoe we deze signalen kunnen samenbrengen tot een passende collectieve activiteit.

2.1.2 Laaggeletterdheid

1. Maatschappelijk resultaat: Elke inwoner, voor zover dit in zijn of haar mogelijkheden ligt, moet in staat gesteld worden om te kunnen lezen en schrijven of de mogelijkheid krijgen dit te leren.

De meest relevante activiteiten die bijdragen aan het bereiken van de doelen.

Signaleren en herkennen: We zetten volop in op het herkennen van laaggeletterdheid. Er is een training gevolgd door de sociaal werkers met als doel het beter herkennen van de signalen van laaggeletterdheid. Vaak is laaggeletterdheid een ‘secundaire’ vraag. Inwoners komen vaak met een ondersteuningsvraag binnen over een ander onderwerp dan laaggeletterdheid. Dat maakt het signaleren van laaggeletterdheid moeilijk. Onze sociaal werkers zijn door de training zich er meer bewust van dat inwoners laaggeletterdheid goed verborgen kunnen houden. Wat betreft signaleren en herkennen van laaggeletterdheid werken we samen met de gemeente, de bibliotheek, Afeer en onderwijs. Op dit moment zijn we met deze partners op reguliere basis in gesprek over hoe wij de NT1 doelgroep (met Nederlands als eerste taal) beter kunnen bereiken. We richten hiervoor een gezamenlijke werkgroep in.

Samenwerking Taalhuis: Op dit moment zien we nog relatief weinig verwijzingen naar het Taalhuis, terwijl bijvoorbeeld vanuit het project STAP meerdere deelnemers met laaggeletterdheid worden gesignaleerd. We verkennen daarom voor komend half jaar hoe we de samenwerking met het Taalhuis kunnen versterken.

Invullen formulieren: Wij ondersteunen inwoners met het invullen van formulieren waar nodig. Dit gebeurt binnen verschillende diensten van ons zoals de Vraagbaak, begeleiding statushouders en School als Wijk. Daarnaast werken wij veelal samen met partners op dit gebied en verwijzen wij actief door naar STAP, de bibliotheek en vrijwilligers.

2.2 Jeugd & Jongeren

Het is belangrijk dat kinderen en jongeren veilig en gezond opgroeien en de ruimte hebben om zichzelf te ontwikkelen. Ons jeugd- en jongerenwerk staat klaar om hen daarbij te ondersteunen. We leggen de nadruk op preventie- en collectieve ondersteuning en we zijn er ook voor individuele hulp wanneer jeugdigen tegen problemen aanlopen. Onze aanpak is positief en gericht op het ontwikkelen van talenten. Samen met de jeugdigen en hun gezin/opvoeders bekijken we wat hun behoeften zijn en wat ze willen en kunnen bereiken. Zodat zij zich kunnen ontwikkelen en perspectief (blijven) zien. We leveren hiermee een belangrijke bijdrage in het waar kan voorkomen van inzet van zwaardere zorg. En waar specialistische zorg noodzakelijk is deze met een warme overdracht over te dragen.

1. Maatschappelijk resultaat: Jongeren/jeugd (10-27 jaar) kunnen veilig, gelukkig en gezond opgroeien. Jongeren hebben ontwikkelkansen en zien toekomstperspectief.

2. Maatschappelijk resultaat: Voorkomen van zwaardere zorg door o.a. normaliseren en waar kan zo snel mogelijk afschalen. Tegelijkertijd waar specialistische hulp nodig is snel inschakelen.

Product 2.2.1. Algemeen en 2.2.2. Opvoeden en opgroeien

De meest relevante activiteiten die bijdragen aan het bereiken van de doelen:

Groepswerk, individuele begeleiding, ambulant jongerenwerk, inloop, informatie en advies en meidenwerk

Het jeugd- en jongerenwerk heeft aandacht voor het veilig en gezond opgroeien van jongeren/jeugd met de daarbij behorende ontwikkelingen en activiteiten. Onze jongerenwerkers staan voor jongeren klaar om hen te ondersteunen en te begeleiden op straat, in de wijken/dorpen en het jongerencentrum. Zij organiseren workshops, trainingen en evenementen zodat jongeren de mogelijkheid krijgen hun vaardigheden en talenten te ontwikkelen, zelfvertrouwen op te bouwen en nieuwe vriendschappen te sluiten. Een greep uit deze activiteiten:

De Hero trainingen: Deze training binnen het basisonderwijs wordt verzorgd door ervaren trainers vanuit SWO en zet in op sociale vaardigheden en weerbaarheid. Per jaar vinden 2 á 3 bijeenkomsten plaats.

Koken met COA: Samen koken en eten met jongeren bij het COA in Winschoten.

De Avond4Daagse 2024: Samen met een groep van 11 jongeren meedoen aan de Avond4Daagse in Winschoten.

Filmproject: Onder begeleiding van twee Groningse filmmakers is gezamenlijk met 20 jongeren een film geproduceerd. Bij het maken van een film komt veel kijken. Te denken valt aan brainstormen over het verhaal, camerawerk, decoropbouw en acteren. Hierdoor kregen jongeren de mogelijkheid om hun talenten en nieuwe hobby’s ontdekken.

Quote: Avond4Daagse Winschoten

11 deelnemers, tussen de 11 en 25 jaar, hebben 4 dagen 10 kilometer gelopen. We zijn een hechte groep geworden, hebben elkaar over moeilijke punten heen geholpen en er zijn grenzen verlegd. De intocht op dag 4 was het absolute hoogtepunt, duizenden mensen langs de kant van de weg, muziek, cadeaus en de felbegeerde medaille om de nek maakte dit tot een onvergetelijke week.

Daarnaast ondersteunen en begeleiden we individuele jongeren, initiatiefgroepen en evenementen. Waar jongerengroepen zijn die initiatieven willen ontplooien, sluit een jongerenwerker aan om te kijken naar de mogelijkheden, verbindingen en haalbaarheid. We vinden het belangrijk om jongeren in hun eigen kracht te zetten. Samen met jongeren worden hun ideeën uitgewerkt. Op deze manier wordt de eigen verantwoordelijkheid voor het vormgeven van hun leefomgeving gestimuleerd. Er is daarbij ook aandacht voor het stimuleren van zelfvertrouwen, ontplooiing en versterken van het sociale netwerk.

Het online jongerenwerk is een niet te onderschatten onderdeel van het jongerenwerk. Ook online is er een signalerende functie. Hieronder is het aantal volgers per social media kanaal aangegeven.

Instagram	1091
Snapchat	456
Facebook	1827
TikTok	370

Het vertalen van signalen naar een preventief aanbod. Het signaleren van een ondersteuningsvraag en bieden van lichte ondersteuning en komen tot praktisch oplossingen.

De jongerenwerkers bieden ook lichte ondersteuning bij vragen die belangrijk voor jongeren zijn. Bijvoorbeeld bij problemen thuis, met vrienden of op school. Wanneer er meer hulp nodig is dan verwijzen wij door naar de juiste hulp. De jongerenwerkers zetten veel in op het opbouwen van een vertrouwensrelatie, laagdrempelig aansluiten in de leefwereld en vooral samen met de jongeren bouwen. Zij bieden activiteiten aan die inspelen op signalen van jongeren en als middel om in gesprek te komen met jongeren. Ook wordt erin gespeeld op de signalen vanuit onze samenwerkingspartners zoals de scholen, politie, gemeente. Voorbeelden hiervan zijn:

Eenzaamheid: Het vinden en benaderen van eenzame jongeren vergt een specifieke aanpak. Samenwerken met externe partners is hierin essentieel. Dat doen we onder andere met scholen of een instantie zoals Mentaal Beter. Eenzaamheid gaat over het aangaan van sociale contacten, dit wordt door veel jongeren als lastig ervaren. Daarom vinden we het van belang om de collectieve activiteit Boost! te herstarten. Dit is een groep voor jongeren die met mentale problemen te maken heeft.

Signaalgericht werken: We kijken onder andere naar landelijke trends en ontwikkelingen. Daarbij kijken we of dit trends zijn waar we ook lokaal mee verder zouden kunnen. Voorbeelden zijn onder andere de populariteit/zorgen omtrent vapen en weerbaarheid.

Groepsdynamica: Op het gebied van weerbaarheid zien we veel problematische signalen onder de jeugd. Bijvoorbeeld meelopers die er graag bij willen horen. Waardoor hun grenzen gemakkelijk door anderen overschreden worden. Zowel op straat als in het jongerencentrum zien we dit. Mogelijk is dit een voedingsbodem voor ondermijning. We verkennen op dit moment vanuit Tintengroep wat de rol vanuit het sociaal werk zou kunnen zijn op het gebied van ondermijning. De resultaten van deze verkenning volgen dit najaar.

Impacter

Bij Impacter zetten jongeren tussen de 12 en 27 jaar zich vrijwillig in voor een ander, ontdekken ze hun talenten, ontmoeten ze nieuwe mensen en dragen daarmee bij aan het versterken van de samenleving. Impacter is een project uit het Actieprogramma Maatschappelijke Diensttijd van ZonMW. Vanuit dit programma is het de bedoeling dat jongeren zich voor minimaal 80 uur vrijwillig inzetten voor een ander, gedurende een periode van maximaal 6 maanden.

Zodra een jongere zich heeft aangemeld voor Impacter en door ons gecoacht wordt, noemen wij die jongere een Impacter. Als Impacter krijg je de kans om te leren in een omgeving waar experimenteren oké is en waar je gewaardeerd wordt om wie je bent. Dat zorgt voor meer vertrouwen in jezelf, jouw talenten en je plek in de maatschappij. Dat doet een Impacter niet alleen maar met ondersteuning van een jongerencoach. In de eerste helft van 2024 hebben 14 jongeren bij SWO een Impacter-traject gevolgd.

Onder de impacters die relatief veel tijd te besteden hebben is de rol als buddy populair. Net als ons, valt het jongeren op dat veel van hun leeftijdsgenoten te maken hebben met mentale problematiek. En willen graag iets voor hen beteken. Tegelijkertijd zien we ook dat sommige Impacters juist uitvallen vanwege mentale problematiek.

Het werven van jongeren voor Impacter vraagt tijd van de Impacter-coach. In het komend halfjaar zijn we daarom voornemens om meer actief te zijn op de scholen in de gemeente. Om zo een andere doelgroep voor het project te werven dan de groep die al in beeld is bij het regulier jongerenwerk.

Quote: Impacter

Onze Impacter coach komt in contact met Sven. In gesprek met Sven blijkt dat hij zeer ongelukkig is met zijn huidige dagbestedingsplek. Met name de boodschap dat doorontwikkeling voor hem niet mogelijk is, draagt bij aan dit gevoel. Sven besluit om te starten met een Impacter traject. Onderdeel van dit traject was het opzetten van een maandelijkse gameavond in T’ Spoor. Met succes. Dit geeft hem zelfvertrouwen en geeft zijn sociale vaardigheden een flinke boost. Het Impacter traject gaf hem de motivatie om een capaciteitentest te doen en is hij hard op weg om zijn MBO niveau-2 diploma te behalen.

Quote: Impacter

Zonder de succes ervaring van een Impacters traject en ondersteuning van mijn coach had ik deze stap richting school niet durven zetten.

Jongerencentrum t’ Spoor

Jongerencentrum ’t Spoor is de plek in Winschoten/Oldambt waar jongeren elkaar ontmoeten, waar ruimte is voor maatschappelijke betrokkenheid en ervaringsleren. Onder begeleiding van jongerenwerkers is er aandacht voor veilig en gezond opgroeien met de daarbij behorende thema’s en activiteiten. Hierin werken we samen met voor de doelgroep relevante netwerkpartners, waaronder (jeugd) boa’s, politie en onderwijs. Een greep uit deze activiteiten die in het afgelopen halfjaar voor en door jongeren georganiseerd zijn:

De LHBTIQ+ avonden: worden inmiddels al drie jaar georganiseerd. In juni hebben we dit gevierd met 30 oude en nieuwe bezoekers, waar net als bij andere avonden ruimte is voor mooie gesprekken, maar ook ontspanning. De doelgroep van de LHBTIQ+ avonden is ouder geworden, maar ze vragen nog steeds dezelfde aandacht. We zijn voor de 18+ avonden actief op zoek naar de jongere doelgroep.

Linked: ontmoetingsavonden voor jongeren tussen de 12 en 18 jaar met autisme.

Gamenight: een ontmoetingsavond voor het bereik van een bredere doelgroep, georganiseerd vanuit Impacter.

DeClick: creatieve bijeenkomsten die inzetten op talentontwikkeling, aansluitend bij de wensen van de jongeren zelf. De cosplay workshops die dit halfjaar zijn georganiseerd zijn hier een voorbeeld van.

De Kindermiddag: dit is een activiteit speciaal voor kinderen in de basisschoolleeftijd, gericht op ontmoeting, talentontwikkeling en ontspanning.

Ouderavonden: met als voorbeeld de lezing over het puberbrein door Aletta Smits, voor ouders/verzorgers met jongeren tussen de 12 en 18 jaar.

Bord op schoot: het samen eten en kijken naar het WK werd goed bezocht, namelijk door 45 jongeren.

Quotes: jongerenwerk

Linked:

Een nieuwe deelnemer komt na een half uur weer aan de bar zitten en roept: “Dit wordt echt wel mijn honk!” Ik vind jullie heel leuk, ik kom hier graag.

Cosplay workhops:

Een groep onzekere jongeren, waarvan enkele moeite hebben met sociale vaardigheden, hebben een ding gemeen: een passie voor anime en cosplay. Vanuit deze gezamenlijke interesse volgt deze groep een workshop in cosplay (het uitbeelden van personages in kostuums). Na een langzame start zie je dat de groep elkaar helpt en aan het einde van de workshops komt er een fotograaf langs die alle jongeren, in hun outfit, op de foto zet. Het resultaat is een foto presentatie waar de zelfverzekerdheid vanaf spat. Een heel mooi groeiproces waar juist de focus lag op hobby’s en talenten.

Jongerencentrum:

Wow, wat kun je hier veel!

De vibe in het jongerencentrum is altijd zo goed!

Product 2.2.3. Sociale cohesie en overlast

1. Maatschappelijk resultaat: het pedagogisch klimaat en de sociale cohesie in de buurt is stevig. Het aanbieden van activiteiten vergroot het pedagogisch klimaat en de sociale cohesie in de buurt. Zo blijven buurtbewoners en jongeren met elkaar in contact en durven ze elkaar aan te spreken.

2. Maatschappelijk resultaat: het verminderen (en voorkomen) van problematisch en overlastgevend gedrag van jongeren.

De meest relevante activiteiten die bijdragen aan het bereiken van de doelen:

Activiteiten in wijken en dorpen en inzetten op ontmoetingsplekken

Onze jeugd- en jongerenwerkers zijn zichtbaar aanwezig op plekken waar jongeren samenkomen. Dit vraagt om dorp- en wijkgerichte inzet. Waarbij het jongerenwerk contact maakt, jongeren attent maken op mogelijkheden en indien nodig doorverwijzen naar beschikbare voorzieningen. De ondersteuning die we bieden is laagdrempelig en kan zowel individueel als in groepsverband plaatsvinden. We stemmen onze aanpak af op de individuele jeugdige, met oog voor hun directe leefomgeving en de mogelijkheden binnen hun sociale netwerk. Via verschillende groepsactiviteiten voor jongeren (zie overzichten product 2.1) dragen we bij aan de sociale cohesie in dorpen en buurten en bieden we jongeren alternatieven en rolmodellen. Jongeren ontmoeten niet alleen elkaar, maar krijgen bijvoorbeeld via Impacter de mogelijkheid ook ook iets te betekenen voor zijn of haar eigen leefomgeving. Hieronder een aantal activiteiten waar de nadruk ligt op leefbaarheid en sociale cohesie in wijken en dorpen zijn:

Voetbal bij Wop: door een activiteit aan te bieden op plekken waar signalen van overlast zijn proberen wij in contact met jeugd te komen en een alternatief te bieden. Daarnaast proberen wij ook in gesprek te komen en te zijn met buurtbewoners om meer contact en begrip te bewerkstellingen.
In je Kracht: Deze interventie betreft een samenwerking met Budocentrum en zet door middel van gesprekken, weerbaarheidstrainingen en sporten in op het bevorderen van het zelfvertrouwen en sociale vaardigheden bij jongeren. Daarnaast biedt de interventie een voor jongeren interessant alternatief voor ondermijnende activiteiten.
Straatrondes: Onze outreachende jongerenwerkers zijn wekelijks actief met straatrondes door de diverse wijken en dorpen binnen de gemeente Oldambt. We begrijpen de dynamiek van verschillende groepen op straat en zetten interventies in om hen verder te helpen. Met deze benadering streven we naar het verminderen van overlast en het versterken van sociale cohesie, terwijl we jongeren ondersteunen om het beste uit zichzelf te halen.

Quote: Steur vissen in Midwolda

Onze zoon was heel enthousiast, aangevuld met trotsheid. Hij laat zijn oudere broers en zussen net stoer zijn foto van de steur zien. Hij heeft enorm genoten en is druk in overleg thuis of hij binnenkort nog een bezoekje mag brengen aan jullie jongerencentrum. Hij voelt zich geliefd en gehoord en de vrijheid om zichzelf te zijn, dat doen jullie goed.

Sluitende aanpak jeugd

De gemeente Oldambt zet extra in op twee outreachende jongerenwerkers op straat. Dit om meer zicht en grip te krijgen op de (problematische) jeugdgroepen in onze gemeente. Binnen deze aanpak worden signalen van ‘risico’ individuen, de groep en de omgeving besproken binnen het Risico Jongeren Overleg (RJO), wanneer er sprake is van meervoudig zorgwekkend gedrag. Deze signalen kunnen ook van jongerenwerkers afkomstig zijn. Afhankelijk van de situatie, kan binnen het RJO gekozen worden dat jongerenwerkers aan de slag gaan met individuen of groepen jongeren. Dit doen zij via verschillende interventies. In de basis volgen de jongerenwerkers bij het inzetten van individuele en collectieve interventies voor jeugd(groepen) een vaste cyclus. Daarbij werken ze vanuit de volgende methodieken: presentiebenadering, vindplaatsgericht werken, peer 2 peer, outreachend werken, motiverende gesprekvoering en talentgericht werken. Echter de kracht zit ook in het direct in contact gaan wanneer de situatie daar om vraagt.

De outreachende jongerenwerkers op straat zetten zich in voor groepen jongeren over wie zij en/of ketenpartners zich zorgen maken, bijvoorbeeld vanwege overlastgevend gedrag. Zij bewegen zich in de leefwereld van onze jongeren en hebben als doel een vertrouwensrelatie opbouwen en een alternatief bieden. Het in contact brengen met positieve rolmodellen is hier een voorbeeld van. Daarnaast bieden zij ook groepsaanbod aan specifiek voor deze doelgroep. Waarin de behoefte van de jongeren leidend is. Bijvoorbeeld rondom thema’s zoals muziek, kunst, cultuur en sport. Het komende half jaar zal daar meer accent liggen.

2.3 Opvoeden en Opgroeien

We willen eraan bijdragen dat kinderen gezond en veilig kunnen opgroeien. Dat zij de mogelijkheden waar ze in potentie over beschikken, kunnen ontwikkelen in hun gezin, in hun buurt, bij de (peuter)opvang en op school. We werken daarbij aan een positief pedagogisch klimaat voor kinderen. Dat doen we vanuit de behoeftes van het kind en opvoeders/ouders ten aanzien van de zorg of ondersteuning die het beste past. Samenwerking tussen sociaal werk en onze ketenpartners is hierbij essentieel. Daarnaast werken we op dit thema nauw samen met SoWiesO.

1. Maatschappelijk resultaat: (lichte) ondersteuningsvragen van kinderen/jongeren en/of ouders vroegtijdig signaleren en op een laagdrempelige manier (dichtbij) oppakken om complexe problemen/specialistische zorg zoveel mogelijk te voorkomen.

2. Maatschappelijk resultaat: vraagstukken op het gebied van opvoeden en opgroeien worden in samenhang met vraagstukken op het gebied van armoede/bestaanszekerheid aangepakt.

3. Maatschappelijk resultaat: toeleiding naar (informele) hulp bij schulden en vraagstukken op gebied van armoede en bestaanszekerheid.

Product 2.3.1: Opvoeden en opgroeien: Algemeen

Binnen het thema opvoeden en opgroeien werken we ook samen met de bibliotheek, het Jeugdteam van de gemeente, leerplicht, onderwijs, de GGD (jeugdgezondheidzorg) en vrijwilligersorganisaties zoals Humanitas en schuldhulpmaatje.

De meest relevante activiteiten die bijdragen aan het bereiken van de doelen:

Toeleiding naar (informele) hulp bij schulden en vraagstukken op gebied van armoede en bestaanszekerheid;

In onze (opvoed en opgroei) ondersteuning is aandacht voor armoede vraagstukken en denken wij mee op thema’s op dit gebied. Binnen onze opvoedondersteuning vragen wij daarom gericht naar de onderwerpen financiën en huishouden. Waar nodig wordt o.a. doorverwezen naar een budgetcoach/schuldhulpverlener. Met als doel dat er meer ruimte in het hoofd van de inwoner kan ontstaan om onder andere (opvoed)problematiek aan te pakken. In samenwerking met relevante partners kan er voorlichting gegeven worden aan klassen en ouders. Daarnaast zijn wij intermediair voor fondsen en zijn wij goed op de hoogte van welke voorzieningen er zijn op dit gebied in de gemeente Oldambt. We zetten in op het doorbreken van taboes op het gebied van financiële problemen. Groepswerk, zoals de jonge moedergroep draagt vanuit erkenning en herkenning hieraan bij. Ook vanuit de Vraagbaak en School als Wijk is aandacht voor bestaanszekerheid (zie doelstellingen product 3.2).

Jonge moedergroep: het doel van de moedergroep is het versterken van de opvoedkracht van (alleenstaande) moeders, het versterken van het steunende netwerken en het bevorderen van sociale activering.

Praktische ondersteuning aan kwetsbare gezinnen: een individueel traject ten aanzien van opvoeden en opgroeien start altijd met de eigen krachten in beeld te brengen van het gezin. Dit wordt gedaan aan de hand van verschillende methodieken. Soms zijn hele simpele tips of het kunnen delen van je verhaal al heel helpend. Daardoor ontstaat meer ruimte voor ouders om hun rol als opvoeder beter te invullen. Alle sociaal werkers van SWO kunnen vanuit hun dienstverlening te maken krijgen met gezinnen waar opvoeden en opgroeien vragen zijn of ondersteuning nodig is. Dat kan vanuit het maatschappelijk werk zijn, de gezinscoaches en ook de buurtwerkers. We werken hierin samen en maken gebruik van elkaars kennis en expertise. Daarnaast hebben de sociaal werkers de mogelijkheid om snel gezinnen (kinderen/jongeren) te verbinden aan collectieve activiteiten om zo hun netwerken te verbinden en te verbreden. Sleutelwoorden voor onze inzet op opvoeden en opgroeien zijn: maatwerk, vraag/behoefte gericht, oplossingsgericht, integraal, contextgericht, continuïteit en flexibiliteit.

Praktische ondersteuning aan kwetsbare gezinnen door gezinscoaches (in nauwe samenhang met SoWiesO)

Sinds 2021 voeren we onder de naam SoWiesO, de producten vanuit de Algemene voorziening jeugd- en gezinsondersteuning (AVJG) uit. Dit betreffen de producten: gezinsbegeleiding, gezinscoaching en jeugdondersteuning. Daarnaast leveren we vanuit de BCF ook gezinscoaching. Samen met de gemeente en verschillende partners geven we vorm aan de ondersteuning van jeugdigen en gezinnen. Dichtbij, laagdrempelig en zonder indicatie. We sluiten aan bij de directe leefwereld en motivatie van jeugdigen, het gezin en hun directe omgeving. En gaan uit van hun mogelijkheden en kracht. Omdat we het belangrijk vinden dat de ondersteuning een duurzaam effect heeft, investeren we ook in het verstevigen van de sociale basis. Hoe steviger deze basis is, hoe groter het vangnet van jeugdigen en het gezin. Onlangs is de via een aanbesteding de nieuwe opdracht Algemene voorziening jeugd- en gezinsondersteuning (Avjg) bij SWO belegd. Dit betekent dat we SoWiesO in nauwe samenwerking binnen de organisatie van SWO kunnen doorzetten en verder ontwikkelen.

Quote: Gezinscoaching

We horen van inwoners terug dat wij anders zijn dan andere hulpverleners omdat we tijd nemen, aansluiten, omdat ze zich gehoord voelen, omdat er geluisterd wordt naar hun behoefte en dat dat niet van tevoren wordt ingevuld.

Product 2.3.2: Vraagbaak / School als Wijk

1. Maatschappelijk resultaat: doordat ouders, kinderen en leerkrachten hun hulpvraag kunnen neerleggen in de bekende schoolomgeving verwachten we dat hulpvragen sneller gesteld en aangepakt/opgelost worden (laagdrempeliger).

2. Maatschappelijk resultaat: snellere toeleiding naar hulp bij schulden en vraagstukken op gebied van armoede en bestaanszekerheid; taboedoorbrekend werken richting ouders en leerkrachten. Met als resultaat minder (diepe) schuldenproblematiek, minder kinderen in huishouden met armoede-/schuldenproblematiek.

3. Maatschappelijk resultaat: lichte hulpvragen op het gebied van armoede, opvoeden en opgroeien oplossen door de ondersteuning van Vraagbaak of School als Wijk, met als resultaat (later) minder geïndiceerde ondersteunings-/zorgvragen.

4. Maatschappelijk resultaat: bijdragen aan de samenwerking tussen onderwijs, welzijn en de in Oldambt aanwezige algemene voorzieningen en vrijwilligersorganisaties op het gebied van armoede, opvoeden en opgroeien (inclusief relevante partners en organisaties in de buurt of wijk). Met als resultaat betere samenwerking.

We werken samen met het onderwijs binnen de gemeente en zij weten ons inmiddels goed te vinden. De leerkrachten en andere professionals op school zien kinderen en jongeren elke dag en hebben daarmee een belangrijke signalerende functie. Onze inzet is om hierin een verlengstuk te zijn van de school. Bij signalen vanuit de school bekijken we wat de beste inzet is. Bijvoorbeeld een huisbezoek. Hierdoor krijgen we meer zicht op de situatie van een kind/jongere en kan er vroegtijdig passende ondersteuning geboden worden. Onze ondersteuning op en om de school is contextgericht. We bieden niet alleen ondersteuning voor school of de jongere, maar voor de gehele omgeving rondom de school. Ook hier is de wisselwerking met de andere thema’s relevant.

De meest relevante activiteiten die bijdragen aan het bereiken van de doelen.

School als Wijk: we bieden School als Wijk (SaW) op het MBO en het VO in Winschoten. Het is gestart als een provinciaal initiatief dat al enkele jaren op het MBO (Campus) loopt. De SaW-ondersteuners zijn de spil tussen onderwijs, gemeente, SWO, SoWiesO en gespecialiseerde hulp. Zij werken outreachend en zijn laagdrempelig aanspreekbaar. Voor de leerlingen vervullen ze diverse rollen; luisteren, ondersteunen, bemiddelen en soms ook gewoon heel praktisch helpen. Ze signaleren en verwijzen waar nodig. Hebben hierin ook specifiek aandacht voor armoede gerelateerde vraagstukken. Er zijn korte lijnen met de docenten, waardoor de ondersteuners hen waar nodig kunnen adviseren.

Vraagbaak: vanuit de Vraagbaak zijn twee sociaal werkers, waaronder een ervaringsdeskundige, te vinden op negen basisscholen. Ouders kunnen hier terecht voor vragen ten aanzien van opvoeding, relaties en andere leefgebieden. Een groot deel van de informatie en adviesaanvragen in het afgelopen halfjaar zijn afkomstig vanuit de Vraagbaak. We zien dat ouders het lastig vinden om voorzieningen en/of toeslagen aan te vragen. Doordat ze niet weten hoe en verwachten dat hier veel gedoe achterweg komt. De Vraagbaak kan de ouders hierin wegwijs maken. Ook is er laagdrempelig ruimte voor andere vragen. Door het beantwoorden van bijvoorbeeld lichte vragen op het gebied van opvoeding, opgroeien en/of financiën, kunnen we in een vroeg stadia zwaardere (opvoed en opgroei) problematiek voorkomen. Met de gemeente en onderwijs zijn we in gesprek over een door ontwikkeling van de Vraagbaak.

Product 2.3.3: Informele ondersteuning

1. Maatschappelijk resultaat: Gezinnen informeel ondersteunen met behulp van vrijwilligers en zo de veerkracht van ouders en kinderen versterken door nieuwe waardevolle contacten dichtbij huis te organiseren.

Rondom het thema opvoeden en opgroeien zien we dat er al veel gebruik wordt gemaakt van vrijwillige inzet. Bij het samenbrengen van vraag- en aanbod van vrijwilligerswerk kijken we aan beide kanten waar de behoefte ligt en hoe we deze kunnen verbinden.

De meest relevante activiteiten die bijdragen aan het bereiken van de doelen.

Plan van Aanpak voor de pilot’ informele gezinsondersteuning: de gemeente heeft SWO gevraagd een plan op te stellen voor het ondersteunen van 4 gezinnen per jaar gedurende 3 jaar. Waarbij gebruik gemaakt wordt van de concepten Steunouders en Samen Oplopen. We willen hiermee bijdragen aan een informeel netwerk van opvoedondersteuning in Oldambt. Vanuit onze ervaring met het samenbrengen van vraag- en aanbod van vrijwilligerswerk kunnen wij de coördinatie van het programma op ons nemen. Steunouders zijn vrijwilligers die één of twee dagdelen in de week een kind opvangen. Hiermee worden de ouders van het kind even ontlast. Ouders kunnen bij het project Steunouder terecht wanneer zij door omstandigheden voor een korte periode lucht nodig hebben en zelf geen eigen netwerk hebben dat dit kan bieden.

2.4 Meedoen in de Samenleving

We zien dat leefbaarheid, bestaanszekerheid en veiligheid in onze gemeente niet overal vanzelfsprekend zijn. Daarnaast zijn de woningbouwopgave, verduurzaming, het betaalbaar houden van zorgrelevante thema’s die we in de in de buurten en dorpen tegenkomen. En toch zien we in onze gemeente talloze voorbeelden van buurten waar het groeit, bloeit en samensmelt. Sociaal Werk Oldambt levert een belangrijke bijdrage aan de leefbaarheid en het versterken ervan in de gemeente Oldambt. Verbinding en interactie zowel binnen als tussen huishoudens en gemeenschappen is een fundamentele behoefte en draagt bij aan een gezonde samenleving. Ons doel is de talenten en eigen kracht van inwoners en hun leefomgeving te versterken, zodat zij zelfredzamer worden en mogelijkheid krijgen om zelf en samen de problemen en kansen in het leven aan te pakken. Vanuit het buurtwerk, opbouwwerk, maatschappelijk werk en het jongerenwerk richten we ons ook op het versterken van de gemeenschap. Voorliggende voorzieningen in de leefwereld van het gezin kunnen ook het welbevinden helpen vergroten. Zo kunnen sport- en beweegactiviteiten, kunst- en cultuurbeleving en deelname aan verenigingsleven van grote positieve waarde zijn voor de ontwikkeling van jeugdigen. Jeugdigen verbreden hun wereld, ontmoeten anderen en krijgen ruimte om keuzes te maken in hun ontwikkeling op weg naar volwassenheid. Een sterke sociale basis betekent ook dat individuele, collectieve en algemene voorzieningen zichtbaar en toegankelijk zijn. Zodat inwoners zich niet hoeven aan te passen aan de omgeving, maar deze aansluit bij datgene wat inwoners nodig hebben.

Product 2.4.1: Meedoen in de samenleving

1. Maatschappelijk resultaat: voldoende mogelijkheden voor alle inwoners (inclusie) bieden om met anderen in contact te komen en mee te doen.

2. Maatschappelijk resultaat: bewerkstelligen van een sterke sociale verbondenheid en basis bij buurtbewoners voor hun eigen buurt/dorp/wijk. Prioritering op basis van de volgende thema’s: eenzaamheid, armoede en schuldenproblematiek, sociale veiligheid, dementie, vrijwilligers en gezondheid.

3. Maatschappelijk resultaat: bevorderen bewonersparticipatie in buurten/wijken en dorpen. Meer gebruik maken van lokale kennis en kunde van de aanwezige plaatselijke buurt-, wijk- en dorpsorganisaties en hen ondersteunen waar dat nodig is.

De meest relevante activiteiten die bijdragen aan het bereiken van de doelen:

Thuiskamer: dit jaar is een Thuiskamer geopend. De Thuiskamer is een ontmoetingsplaats in dorpscentrum De Akkerschans in Bad Nieuweschans. Het doel is sociale ontmoeting en maatschappelijke participatie. Inwoners (van alle leeftijden) ontmoeten elkaar, ondernemen samen activiteiten en zijn van betekenis voor een ander. De Thuiskamer werkt vanuit Positieve Gezondheid door zingeving en wederkerigheid in een combinatie van ontmoeten, activiteiten en dienstverlening. Daarmee wordt bedoeld dat vrijwilligers ook deelnemers kunnen zijn en andersom. Voorbeelden van activiteiten vanuit de Thuiskamer zijn:
- In de thuiskamer wordt één keer in de maand samen geluncht en één keer in de twee maanden wordt er door vrijwilligers gekookt en samen gegeten. De vrijwilligers en bezoekers geven aan dat met elkaar eten voor meer onderlinge verbinding zorgt. Leuke gesprekken aan tafel, met elkaar lachen of dingen bespreken. Je blijft op de hoogte van mogelijkheden en kunt zo naar de sociaal werker om vragen te stellen.
- In de voorjaarsvakantie was er een sportactiviteit voor jongeren van 10 t/m 15 jaar. In een ontspannende sfeer werden verschillende spellen gespeeld.
- Een van de vaste thuiskamerbezoekers leek het leuk om eens een filmavond met popcorn te organiseren. Hier bleken meer inwoners interesse in te hebben; de avond werd goed bezocht door een groep van 25 dames in de leeftijd van 18 t/m 78 jaar.
- De aankleding van de buitenruimte door bloempotten en plantjes. Een inwoner maakte voor de Thuiskamer een picknickbank.
- Door de aanwezigheid van een buurtwerker op een vast moment wordt de drempel om hulp te vragen lager. Er is een toename van individuele hulp- en ondersteuningsvragen, doordat er in de Thuiskamer inloopmomenten zijn georganiseerd over het aanvragen van Wmo voorzieningen, het kwijtschelding voor het Noordelijke Belastingkantoor/gemeentelijke belastingen (3 dagdelen), de potjescheck (actie vanuit Geldfit) en aanvraag publiek vervoer. Dit laat zien dat de Thuiskamer niet alleen senioren bereikt, maar relevant is voor alle doelgroepen.

Quote: Thuiskamer

Zonder computer lukt mij dit niet; wat fijn dat u kunt helpen.

Zelforganisatie en initiatieven in buurten/wijken/dorpen: we ondersteunen inwoners, eigen regie en verantwoordelijkheid te kunnen nemen en we stimuleren hen om medeverantwoordelijkheid te nemen voor hun directe omgeving, de buurt, de samenleving. We doen dat vanuit het besef dat actief burgerschap relatief is. Dat wil zeggen: voor iedere inwoner naar vermogen en op verschillende levensterreinen. Dit omvat het verhogen van sociale cohesie in de dorpen en wijken van de gemeente Oldambt door het ondersteunen van inwonersinitiatieven, het versterken van relaties tussen gemeenschapsorganisaties en het omzien naar elkaar. Hierdoor ontstaan (meer) sociale netwerken en wordt actief burgerschap gestimuleerd.

We zetten actief in op het bevorderen bewonersparticipatie en leggen de verbinding met bewonersinitiatieven die vraaggericht zijn, vanuit de wijk zelf komen. Inwoners weten zelf vaak goed aan te wat in hun ogen hun leefomgeving zou verbeteren ten behoeve van de leefbaarheid. Wij leggen hierin een koppeling met het wijkplatform, maar faciliteren ook contacten vanuit de burgerinitiatieven naar de gemeente toe. Samenwerking tussen inwoners, vrijwilligers en wij als welzijnsorganisatie versterkt het gevoel van saamhorigheid binnen dorpen en wijken. En biedt kansen om andere projecten die de leefbaarheid bevorderen in het dorp te initiëren. Dit noemen we ook wel samenlevingsopbouw.
In de eerste helft van 2024 is actief gewerkt aan ons doel om de wijkplatforms in de gemeente binnen een periode van vier jaar meer te verzelfstandigen. Waarbij wij alleen ondersteunen waar nodig. We zoeken daarbij de samenwerking op met samenwerkingspartners in de wijk of breder. Te denken aan de signaalfuncties en expertise vanuit bijvoorbeeld de GGD of GGZ. Daarnaast gaan we komend half jaar gezamenlijk met de gemeente verkennen hoe we het gebiedsgericht werken verder vorm kunnen geven. Waarbij we desgewenst eerst als pilot starten in een wijk/dorp, en later dit verder uitrollen.
Onze opbouwwerkers en buurtwerkers zijn het eerste aanspreekpunt voor de gemeente en maatschappelijke partners als het gaat om de analyse van welke ontwikkelingen en behoeften er zijn in een dorp of wijk. Zij verbinden initiatieven en (informele) organisaties aan elkaar. We willen de beweging maken naar meer collectieve activiteiten in de wijken en dorpen waar mogelijk vooral georganiseerd vanuit de samenleving. Een greep uit de activiteiten vanuit het opbouwwerk:
- De Buurtschuur en moestuin in de Zamenhofstraat in Bad Nieuweschans voor meer onderling contact en het imago van de straat te verbeteren.
- Herinrichting na herstructurering; sloop in de C. Eberhartstraat in Bad Nieuweschans geeft kansen op realisatie van een natuurlijke speelplaats en daarmee ontmoetingsplek in de omgeving van school.
- We zijn met een groep senioren in gesprek met woningbouwvereniging Acantus over woonwensen t.a.v. kleiner wonen. Veel senioren wonen in een grote woning met een grote tuin. Deze senioren hebben de wens om in een seniorenwoning te wonen maar wel in het eigen dorp. Dit biedt vervolgens weer ruimte voor starters die een koopwoning zoeken in het eigen dorp.
- De wijk de Vogelbuurt in Scheemda wordt in zijn geheel aangepakt. Dit betreft sloop, nieuwbouw en renovatie. Voor zowel inwoners die hierdoor moeten verhuizen, als de (met name oudere inwoners) die te maken krijgen met een fors gerenoveerde woning levert dit veel onrust op. Onze opbouwwerker biedt ondersteuning in deze wijkaanpak, door de betreffende inwoners en de woningbouwvereniging Acantus met elkaar in verbinding te brengen.
- Naast de Boschpoort en de Thuiskamer, bieden we ook op andere locaties, in verschillende dorpen en wijken, laagdrempelige activiteiten aan. Waaronder koffieochtenden, koken en beweegactiviteiten. Ook worden meerdere dorpsbelangen en wijkplatformen ondersteund.

2.5 Gezondheid

Positieve Gezondheid is de basis voor ons handelen. Dat houdt in dat we gezondheid niet alleen zien als de afwezigheid van ziekte. Vanuit Positieve Gezondheid zijn er zes pijlers die invloed hebben op hoe goed we kunnen omgaan met de lichamelijke, emotionele en sociale uitdagingen in het alledaagse leven. We passen het gedachtegoed toe in de dagelijkse praktijk als te hanteren gespreksmodel, volgen hierin scholing met netwerkpartners en zetten het gedachtegoed in als gemeenschappelijke taal in onze samenwerking met de informele én formele zorg. Samen met de gemeente en lokale partners willen we de integrale samenwerking rondom het thema gezondheid bevorderen. Dit sluit aan bij de doelen van het Integraal Zorgakkoord (IZA), dat de samenwerking tussen de zorgorganisaties zoals de huisartsen, GGZ, ouderenzorg etc. en de welzijnsorganisaties wil intensiveren. De transformatie die ingezet wordt betekent voor inwoners dat er meer aandacht is voor signalering en vroegtijdige ondersteuning. Er wordt ingezet op het versterken van eigen kracht en het benutten van het eigen netwerk. Dit doen we vanuit de overtuiging dat inwoners beter zijn geholpen door hen op een normaliserende en positieve manier te ondersteunen. Wij participeren actief in ‘Gezond Groningen’ om zo onze expertise en ervaring in te brengen.

Product 2.5.1 Gezondheid 18+: algemeen

1. Maatschappelijk resultaat: de nadruk ligt op veerkracht en eigen regie van de inwoner. Hierdoor voelen mensen zich in hun kracht aangesproken en leren omgaan met hun (on)mogelijkheden.

2. Maatschappelijk resultaat: door het laten deelnemen van inwoners aan maatschappelijke activiteiten wordt een positief effect bereikt op het terrein van de dimensies van Positieve Gezondheid en de leefbaarheid in wijken en dorpen.

De meest relevante activiteiten die bijdragen aan het bereiken van de doelen:

Ondersteuning en activering in het sociale netwerk/omgeving rondom de kwetsbare inwoner of organiseren en versterken de emotionele steun voor de inwoner: bij het thema sociale relaties wordt deze inzet verder toegelicht.

Inzet vrijwilligers en Mantelzorg: bij het thema sociale relaties wordt deze inzet verder toegelicht.

Welzijn op Recept: niet medische ondersteuningsvragen bij de huisarts kunnen doorverwezen worden naar een welzijnscoach van SWO. Ook waar het gaat om emotionele ondersteuning bijvoorbeeld door aardbevingsschade. De welzijnscoach hanteert het gespreksmodel van Positieve Gezondheid om de vraag van de inwoner te verduidelijken. Afhankelijk van de vraag en behoefte draagt de welzijnscoach zorg voor een warme overdracht naar maatschappelijke activiteiten in de gemeente of ondersteuning vanuit SWO. Onze welzijnscoaches zijn actief binnen drie huisartsenpraktijken in Oldambt (Finsterwolde, Winschoten en Scheemda). We zijn voornemens om Welzijn op Recept naar meer huisartsenpraktijken uit te breiden.

Tabel 8: Welzijn op recept

	tot half augustus 2024
Aantal in behandeling	58
Aantal opgestart	28
Aantal afgesloten	30

Het bieden van individuele ondersteuning vanuit het maatschappelijk werk: maatschappelijk werk en welzijnswerk biedt passende individuele of collectieve ondersteuning aan inwoners, zodat zij zelfstandig kunnen participeren in de samenleving. De ondersteuning is gericht op het versterken van de eigen kracht, zelfredzaamheid en het verbeteren van de leefbaarheid. Het gaat hier vooral om de inzet op individuele trajecten. Zoals zichtbaar in de cijfers zien we een stijging in het aantal amw trajecten. Met de beschikbare capaciteit voor AMW veroorzaakt dit wachttijden. Met de gemeente zijn we in overleg hoe we dit kunnen beheersen.

Onafhankelijke cliëntondersteuning (OCO): onafhankelijke cliëntondersteuning (OCO) is beschikbaar voor iedere inwoner die vragen heeft over levensdomeinen als zelfstandig leven, zorg en ondersteuning, participatie, wonen, onderwijs en werk en inkomen. Onze cliëntondersteuners zijn onafhankelijk en denken mee in het belang van de inwoner. Er stonden het afgelopen halfjaar 94 OCO-trajecten in behandeling, waarbij op diverse manieren ondersteuning geboden is. Zowel adviseren, informeren, bemiddelen, als ondersteunen bij allerlei vraagstukken behoorde tot de taken die zijn uitgevoerd.

Plan opstellen met gemeente voor uitbreiding van de ondersteuning op dementie: intern is dit proces opgestart.

Quote: netwerk versterking

Moeder had geen contact meer met een hele goede vriendin vanwege haar ex partner. De partner is niet meer in beeld, maar moeder voelde nog de drempel om in contact te treden. Door vragen te stellen over het waarom, plant je een zaadje. Drie weken later hadden ze weer intensief contact.

Quote: Onafhankelijke cliëntondersteuning

Een van onze sociaal werkers die OCO biedt komt in contact met een oudere inwoner (81). Na jaren mantelzorg te ontvangen door haar partner, is deze partner plotseling overleden. Mevrouw wist niet hoe ze alles moest regelen en kon zichzelf niet redden. Onze OCO’er besluit om op huisbezoek te gaan en regelt direct thuiszorg voor de verzorging. De OCO’er vraagt daarnaast ook huishoudelijk hulp, aanpassing woning en collectief vervoer aan. Daarbij is Humanitas gevraagd voor vrijwillige ondersteuning. Mevrouw had bijna geen netwerk en geen familie in de buurt. De samenwerking met alle partijen was erg fijn en alle ondersteuning en voorzieningen konden snel ingezet worden. Met als resultaat dat mevrouw in haar huis kon blijven wonen.

2.6 Sociale Relaties

Wij dragen bij aan een sterke sociale basis waarin inwoners, als noabers, omzien naar elkaar. Daarom kijken we bij onze individuele en collectieve ondersteuning altijd samen met de inwoner wat het eigen netwerk kan betekenen. Waar nodig ondersteunen we bij het opbouwen of versterken van het sociale netwerk. Goede onderlinge banden geven namelijk veiligheid en steun, verbeteren emotionele gezondheid en veerkracht. In het kader van de NPG subsidie hebben we een subsidie aangevraagd om een bewonersinitiatief te kunnen ondersteunen. Deze is gehonoreerd en we gaan in samenspraak met gemeente bekijken welke initiatief hiervoor in aanmerking zou kunnen komen.

Product 2.6.1 Sociale relaties: 18+ en product 2.6.2 sociale relaties: vrijwilligerswerk/ mantelzorg

1. Maatschappelijk resultaat: inwoners kunnen actief blijven deelnemen aan de samenleving.

2. Maatschappelijk resultaat: inwoners actiever stimuleren om deel te nemen middel van vrijwilligerswerk of mantelzorg.

Iedereen heeft recht mee te doen in de samenleving. Hierbij gaat het niet alleen om werk, maar ook om sociale contacten en het opdoen van vaardigheden om deel te nemen aan de maatschappij. Veel mensen kunnen dit prima zelf. Maar dit lukt niet iedereen. SWO geeft een steuntje in de rug. We bemiddelen mensen naar vrijwilligerswerk, ondersteunen mantelzorgers en proberen mensen weer mee te laten doen in de maatschappij door middel van sociale participatie.

De meest relevante activiteiten die bijdragen aan het bereiken van de doelen:

Bieden van individuele ondersteuning door inzet van maatschappelijk werk. in de cijfermatige rapportage zien we dat individuele ondersteuningsvragen vaak betrekking hebben op sociale relaties (top 5 ZRM). Het maatschappelijk werk biedt dan ook veel ondersteuning op vraagstukken die inwoners hebben in relatie tot gezin, vriendschappen en omgeving. Wij richten ons op het versterken van de onderlinge communicatie tussen inwoners, waardoor er weer ruimte ontstaat voor begrip en reële en duidelijke verwachtingen. Dit doen wij aan de hand van verschillende interventies zoals oplossingsgericht werken, mediation en netwerkversterking. Wij kijken in onze ondersteuning altijd samen met inwoners naar hun sociale contacten en bieden ondersteuning aan om verwatert contact waar nodig weer op te pakken waardoor er een meer steunend netwerk ontstaat. Als maatschappelijk werker kijk je breed, vanuit het besef dat verschillende leefgebieden in wisselwerking met elkaar zijn. Daarom werken wij ook integraal als het gaat om het thema sociale relaties. Een voorbeeld hiervan is het effect van schulden op het gehele gezin. Ouders kunnen veel stress ervaren door schulden en dat heeft invloed op hun psychische gesteldheid. Dit kan vervolgens doorwerken op (huiselijke) relaties.

Vrijwilligerswerk: de inzet van vrijwilligers in het sociaal domein is van groot belang voor het welzijn en de veerkracht van gemeenschappen. Het brengt inwoners van verschillende achtergronden samen, waardoor de sociale cohesie wordt versterkt. Het biedt kansen voor inwoners om elkaar te ontmoeten, relaties op te bouwen en een gevoel van gemeenschap te ontwikkelen. De vrijwilligers ondersteunen op deze manier onder meer ook kwetsbare inwoners zoals bijvoorbeeld (alleenstaande) ouderen. Het biedt hen daarmee een zingevende activiteit en een mogelijkheid om bij te dragen aan de lokale samenleving. Daarom motiveren wij inwoners die bij ons ondersteuning ontvangen voor bijvoorbeeld mentale problematiek om vrijwilligerswerk te gaan doen.

We zijn altijd actief op zoek naar inwoners die iets voor een ander willen betekenen. Wij verwijzen dan inwoners naar ons Vrijwilligers Informatiepunt (VIP!) door middel van een website. Via concrete aanmeldingen bieden wij hiervoor informatie en advies. Het VIP! brengt vraag en aanbod op het gebied van vrijwilligerswerk bij elkaar en biedt hiervoor informatie en advies. Wanneer een inwoner zich bij het VIP! aanmeld wordt met behulp van de website van het VIP! een match met een organisatie gerealiseerd. Het VIP! biedt desgewenst inwoners kortdurende ondersteuning bij het vinden van een juiste match met een organisatie, passend bij de wensen en drijfveren van de inwoner.
Een voorbeeld van een intern project waarbij we gebruik maken van vrijwilligers betreft de Vrijwillige Thuishulp. Dit project bestaat uit een klussenteam en een aantal vrijwilligers voor de tuintjes. Tegen een geringe vergoeding kunnen inwoners hier gebruik van maken. Ook zijn er bij SWO vrijwilligers beschikbaar voor inwoners die niet meer in staat zijn om zelfstandig naar een activiteit te gaan. De vrijwilliger komt in dat geval bij de inwoner thuis, om bijvoorbeeld met de inwoner te wandelen, samen boodschappen te doen of gewoon om gezellig een kop koffie te drinken.
We zien dat het steeds lastiger wordt om vrijwilligers te vinden, te boeien en te matchen. Een verklaring hiervoor kan zijn is dat steeds meer inwoners mantelzorg taken verrichten en dat hulpvragen voor vrijwillige inzet complexer worden door de beweging van formele zorg richting informele zorg. Te denken aan inwoners die te maken hebben met dementie, Parkinson en ALS. Tegelijkertijd zien we dat er steeds meer beroep op vrijwilligers wordt gedaan. We zetten erop in om individuele vragen voor vrijwilligers zo veel mogelijk samen te brengen in collectieve activiteiten, ondersteund door vrijwilligers.
Vanuit onze samenwerking met de gemeente, zien we mogelijkheden om inwoners waarbij betaald werk (nog) geen optie is, vanuit de Wmo of Participatiewet te kunnen stimuleren tot vrijwilligerswerk.

Laagdrempelige inloopactiviteiten in De Boschpoort: vanuit de Boschpoort vinden diverse activiteiten plaats gericht op ontmoeting. Het Inloophuis ‘de Koffieleut" is hier een belangrijk voorbeeld van en is open op maandag-, dinsdag- en donderdagmiddag. Het Inloophuis staat bekend om zijn warme en gastvrije sfeer, waar iedereen zich welkom en op zijn gemak voelt. Andere activiteiten vanuit de Boschpoort zijn het Repair Café, klaverjassen, Muziek met Walter, biljarten, schilderen, Wijkresto, zangkoor, volksdansen, countryline dance en seniorengymnastiek. Bij meerdere activiteiten kunnen inwoners met een psychiatrische aandoening of dementie gemakkelijk aansluiten. Waardoor we inzetten op sociale activering en acceptatie van deze doelgroep. De activiteiten zijn laagdrempelig en toegankelijk. Sommige activiteiten zijn gratis, anderen hebben een lage contributie.

Plan opstellen samen met de gemeente voor uitbreiden steunpunt Mantelzorg en VIP: de gemeente heeft aangegeven dat zij eerst het beleidskader hiertoe willen vaststellen voordat wij verder kunnen met het opstellen van het plan.

Plan opstellen met gemeente voor uitbreiding van de ondersteuning op dementie: intern is dit proces opgestart.

Mantelzorg ondersteuning: SWO biedt praktische hulp en begeleiding aan mantelzorgers. We geven informatie en advies en bieden een luisterend oor. Daarnaast organiseren we themabijeenkomsten voor deze doelgroep.
Een concreet voorbeeld van een activiteit voor mantelzorgers betreft de ‘Mantelzorg & Ontmoetingsavond’, dat samen met Oosterlengte iedere eerste dinsdag van de maand georganiseerd wordt. De avonden hebben ook een informatief karakter. Er worden inhoudelijke thema’s besproken. Zo sloot in maart een onafhankelijke cliëntondersteuner aan, om iets te vertellen over waarvoor je bij de OCO terecht kan. Daarbij geven we bezoekers de ruimte om met elkaar in gesprek te gaan, voor herkenning en uitwisseling. De avonden bieden voor SWO een belangrijke vindplaats voor mantelzorgers. Diverse deelnemers zijn toe geleid naar andere activiteiten in de Boschpoort. De reacties van bezoekers zijn erg positief. Onze intentie is om vanuit dit succes de mantelzorgavonden én de Alzheimercafés naar meerdere plekken in de gemeente uit te rollen. Ondanks dat onze ondersteuning voor jong en oud is, zien we dat mantelzorgers voornamelijk ouder zijn dan 65 jaar.

Activiteiten voor jonge Mantelzorgers: jonge mantelzorgers zijn kinderen en jongeren t/m 24 jaar die opgroeien met een gezinslid dat chronisch ziek of gehandicapt is of een psychische aandoening heeft. Hierdoor hebben zij meer zorgen dan de gemiddelde jongeren en hebben ze een vergroot risico om op latere leeftijd zelf ook te maken te krijgen met sociaal-emotionele problematiek. Daarom is vanuit SWO extra aandacht voor deze doelgroep. De extra inzet om jonge mantelzorgers te bereiken en te ondersteunen loopt en zal dit jaar worden afgerond.

Inzetten op een dementievriendelijke samenleving: samen met één van onze buurtwerkers vormt onze zorghond Ollie een zorgduo. Samen gaan zij op huisbezoek bij inwoners met dementie. Ollie en de buurtwerker zijn opgeleid en werden begeleid door Stichting Blijf. Contacthonden kunnen van enorme waarde zijn voor mensen met dementie. Ze zorgen voor blije momenten, verleiden mensen tot bewegen en doorbreken boze en verdrietige momenten. We werden in het eerste half jaar geconfronteerd met het faillissement van Stichting Blijf. Op dit moment zijn we aan het onderzoeken of er mogelijkheden zijn voor een doorstart in deze unieke dienstverlening. We houden de gemeente hiervan op de hoogte. Vanuit SWO zetten we erop in om zo vroeg mogelijk in een situatie van dementie betrokken te zijn, zodat we nog de mogelijkheid hebben om (preventieve) ondersteuning te bieden in het langer zelfstandig thuis wonen en het langer onderdeel zijn van de maatschappij. De interne samenwerking op het thema dementie verloopt goed. Veel collega’s komen in hun caseload inwoners tegen met een vermoeden van dementie. We hebben veel activiteiten waar inwoners lang aan kunnen blijven deelnemen. Ook investeren we in herkenbare punten voor inwoners met vragen (het sociale stuk) terecht kunnen om veilig zo lang mogelijk thuis te wonen. De Thuiskamer en het inlooppunt is hier een concreet voorbeeld van.

Individuele gesprekken en collectieve activiteiten bieden om sociale relaties te versterken tussen gezinnen en partners, relaties onderling door inzicht in gedrag en motiveren tot gedragsverandering: de cursus Grip en Glans heeft afgelopen halfjaar weer gedraaid. Grip en Glans laat de meerwaarde van groepswerk zien. De deelnemers versterken elkaar en er worden nieuwe sociale contacten gevormd. Deelnemers gaan gedurende de bijeenkomsten vooral zelf aan de slag, zodat zij leren zelf de verantwoordelijkheid voor zijn/haar eigen geluk te gaan nemen. Het is een cursus van 7 bijeenkomsten waarin cursisten met behulp van zelfmanagementvaardigheden leren contacten te maken, gesprekken te voeren en het heft in eigen handen te nemen. Ook met de goedbezochte activiteit Kuier en keuvel zetten we in op het versterken van sociale relaties en Positieve Gezondheid. We starten steeds weer in een ander dorp in de gemeente, waarmee we een grote doelgroep bereiken én de (natuurlijke en historische) hoogtepunten in onze gemeente laten zien. Om zo ook inwoners te motiveren om ook zelf in de gemeente de gezonde hobby wandelen op te pakken.

Quote: Grip en Glans

Door de cursus Grip en Glans ben ik radicaal veranderd.