Hoe verder in 2026?
In 2026 bouwen we voort op de ervaringen en inzichten die we in 2025 hebben opgedaan. We bereiken met onze inzet steeds meer inwoners. Zowel het aantal individuele trajecten als het aantal collectieve activiteiten is sterk toegenomen. Tegelijkertijd zien we dat vragen van inwoners complexer worden, bijvoorbeeld op het gebied van mentale gezondheid en relaties in de thuissituatie.
In het komende jaar blijven we daarom investeren in een sterke sociale basis waarin inwoners elkaar weten te vinden, initiatieven vanuit de samenleving worden gestimuleerd en professionele ondersteuning dichtbij en toegankelijk blijft. We zetten daarbij nadrukkelijk in op preventie, vroegsignalering en samenwerking met onze partners in het sociaal domein.
Een veranderend sociaal domein
Het sociaal domein blijft voortdurend in beweging, wat vraagt om wendbaarheid en een proactieve houding van onze organisatie. Naast lokale samenwerking binnen de gemeente wordt er steeds meer van ons verwacht in regionale en provinciale verbanden. Vraagstukken worden complexer, terwijl tegelijkertijd de noodzaak groeit om zorgvuldig en efficiënt met beschikbare middelen om te gaan. Hierdoor vindt ons werk plaats in een zogenoemd complex adaptief systeem (CAS), waarin maatschappelijke opgaven, samenwerking op verschillende niveaus, financiële kaders en wet- en regelgeving elkaar voortdurend beïnvloeden.
Wendbaar werken: de samenleving als kompas
Onze werkwijze kenmerkt zich door wendbaarheid en een sterke verbinding met de praktijk. We bewegen mee met wat er speelt in dorpen en wijken en sluiten aan bij de actuele vragen en ontwikkelingen. Dat betekent dat we niet werken vanuit een vaststaand aanbod, maar vanuit een aanpak die zich continu ontwikkelt in interactie met de praktijk.
Binnen onze financiële en inhoudelijke kaders houden we ruimte om flexibel te handelen. We kunnen snel schakelen bij nieuwe of onverwachte situaties en onze inzet aanpassen wanneer dat beter aansluit bij wat inwoners nodig hebben. Ook is er ruimte om te variëren in aanpak en vorm, zodat we effectief blijven aansluiten bij verschillende contexten en doelgroepen.
Deze manier van werken past bij de beweging richting het versterken van informele netwerken en het vergroten van zelf- en samenredzaamheid in dorpen en wijken. Daarbij geldt dat ons werk zich niet volledig laat plannen of voorspellen. Het organisatieplan biedt richting en houvast, maar de dagelijkse praktijk blijft leidend in onze keuzes en inzet.
Versterken van de sociale basis en sociale netwerken
Inwoners vormen het vertrekpunt van ons werk. We bouwen verder aan sterke en hechte gemeenschappen waarin mensen elkaar ondersteunen en hun talenten, mogelijkheden en netwerken benutten. De kracht van onze aanpak zit in de samenhang: we zien steeds meer dat de mogelijkheden van inwoners zelf en de kracht van hun directe omgeving elkaar versterken.
Vanuit de ABCD-aanpak (Asset Based Community Development) werken we aan samenredzaamheid in dorpen en wijken. We gaan uit van wat er al is: de talenten van inwoners, de energie in buurten en de netwerken die er van nature bestaan. In plaats van zelf te organiseren, sluiten we aan bij deze kracht en helpen we inwoners om samen vorm te geven aan initiatieven in hun leefomgeving. Zo versterken we het vermogen van wijken om zelf oplossingen te vinden en te organiseren.
Tegelijkertijd richten we ons onder de noemer ‘Samen sterk in sociaal (net)werk!’ en het motto #WEDOENHETSAMEN specifiek op het informele netwerk rondom inwoners. Waar ABCD vooral gaat over de kracht van de gemeenschap als geheel, ligt hier de nadruk op de mensen om de inwoner heen: familie, mantelzorgers, buren, vrienden, vrijwilligers en ervaringsdeskundigen. Dit netwerk speelt een cruciale rol in het dagelijks leven en in het bieden van ondersteuning. We versterken dit sociale netwerk met praktische ondersteuning en verbinding, bijvoorbeeld via de MantelzorgTest, maatjesprojecten, inzet van vrijwilligers en ervaringsdeskundigen en het stimuleren van noaberschap. Zo zorgen we ervoor dat niet alleen de inwoner zelf, maar ook het netwerk eromheen wordt versterkt en in positie wordt gebracht.
De overlap tussen beide bewegingen is duidelijk: waar ABCD zich richt op het versterken van samenredzaamheid in de wijk, richt Samen sterk in sociaal (net)werk! zich op het versterken van de informele kring rondom inwoners. Samen versterken ze hetzelfde doel: een sterke sociale basis waarin mensen elkaar weten te vinden en ondersteunen.
Van individuele ondersteuning naar collectieve oplossingen
De transformatie in het sociaal domein vraagt om een andere manier van kijken, denken en werken. We bewegen daarbij steeds meer van individuele ondersteuning naar collectieve en groepsgerichte oplossingen, wanneer vraagstukken breder spelen in dorpen en wijken. Door deze vraagstukken gezamenlijk op te pakken, vergroten we ons bereik en versterken we de effectiviteit van onze inzet.
Dit vraagt om een bewuste en scherpe afweging in ons dagelijks werk. We kijken steeds vaker of een vraagstuk zich leent voor een groepsgerichte aanpak, hoe we signalen en data beter kunnen benutten om patronen te herkennen, en waar collectieve oplossingen meerwaarde bieden voor een hele doelgroep. Daarbij staat centraal dat we doelgericht en efficiënt werken, en doen wat nodig is om maximaal effect te bereiken.
Deze ontwikkeling vraagt soms om het loslaten van traditionele vormen van ondersteuning. Tegelijkertijd past dit bij onze ambitie om inwoners en gemeenschappen sterker te maken. Juist door meer ruimte te geven aan collectieve kracht en eigen initiatief, werken we toe naar sterke inwoners en veerkrachtige gemeenschappen.
Aandacht voor mentale gezondheid en sociale verbinding
Uit onze ervaringen in 2025 blijkt dat steeds meer inwoners vragen hebben rondom mentale gezondheid en eenzaamheid. In 2026 blijven we daarom investeren in groepsgerichte activiteiten en ondersteuning die ontmoeting, veerkracht en verbinding versterken. Daarnaast ontwikkelen we nieuwe collectieve activiteiten bijvoorbeeld voor jongeren, gebaseerd op de input die we van hen ontvangen.
Kansen voor ontwikkeling en participatie
We blijven ons inzetten voor gelijke kansen voor inwoners om zich te ontwikkelen en mee te doen in de samenleving. Projecten op het gebied van sport, cultuur, vrijwilligerswerk en educatie spelen hierin een belangrijke rol. Door samen te werken met onderwijsinstellingen, verenigingen en maatschappelijke organisaties ondersteunen we inwoners bij het ontdekken en benutten van hun talenten.
Preventie en gezondheid
Preventie blijft ook in 2026 een belangrijk speerpunt. We stimuleren een gezonde leefstijl door middel van beweegactiviteiten, valpreventie en programma’s die bijdragen aan mentaal welzijn. Daarbij werken we nauw samen met zorgpartners en lokale organisaties om een samenhangend en toegankelijk aanbod te realiseren.
Bestaanszekerheid en financiële veerkracht
Ook bestaanszekerheid blijft een belangrijk thema. In 2026 blijven we inzetten op vroeg signalering van financiële problemen, preventieve voorlichting en ondersteuning bij geldzaken en schulden. Initiatieven zoals Kansen voor Kinderen en samenwerking binnen het Armoedepact spelen hierin een belangrijke rol.
Innovatie en maatwerk
Begin 2026 wordt de rapportage van het onderzoek van het Centraal Planbureau Groningen definitief. Vervolgens vertalen we de onderzoeksresultaten over de inzet op buurtwerk en het steunpunt GGZ naar praktische handvatten en concrete ontwikkelplannen voor 2026 en de jaren daarna. Hiermee geven we gericht vervolg aan de doorontwikkeling van onze werkwijze en versterken we de aansluiting tussen beleid, praktijk en de leefwereld van inwoners.
Een belangrijke geleerde les uit de doorontwikkeling van ons aanbod is dat het verbinden van maatschappelijke thema’s in één aanpak onze impact vergroot. Door verschillende opgaven zoals mentale gezondheid, bestaanszekerheid, opvoeden en opgroeien of eenzaamheid bewust met elkaar te verweven, ontstaat een breder en inclusiever aanbod. Dit maakt het mogelijk om meer en diverse doelgroepen te bereiken en een samenhangende boodschap uit te dragen, waarin preventie, meedoen en versterken van eigen kracht centraal staan.
