04 Bestaanszekerheid

We bieden inwoners in Oldambt brede en laagdrempelige ondersteuning om hun bestaanszekerheid te versterken. Daarbij werken we nauw samen met partners en zetten we diverse middelen en voorzieningen in, zoals vroegsignalering bij schulden, inzet van ervaringsdeskundigen en praktische hulp via STAP of de Voorzieningenwijzer. Waar nodig verwijzen we inwoners door naar de Formulierenbrigade, het informatiepunt van de Belastingdienst, Kledingbank Maxima of het taalhuis. Ons doel is om mensen tijdig te bereiken, passende hulp te bieden en zo hun kansen op een stabiele en gezonde toekomst te vergroten. Hieronder benoemen we kort alle (individuele) onderdelen die in het uitvoeringsplan staan bij het thema Bestaanszekerheid, enkele onderdelen lichten we vervolgens uitgebreid toe. ZRM domeinen bij dit thema zijn: sociaal netwerk, tijdbesteding en geestelijke gezondheid. 

1. Algemeen maatschappelijk werk
Zie thema gezondheid.

2. Inzet ervaringsdeskundige
Binnen SWO werken meerdere ervaringsdeskundigen, onder andere bij de vroegsignalering en als toukomstbuddy’s bij Kansen voor Kinderen. Ervaringsdeskundigen bieden vanuit eigen ervaringen begrip en herkenning, wat het vertrouwen en de verbinding met inwoners versterkt. Daarnaast zorgen zij voor een praktische en herkenbare aanpak, waardoor ondersteuning effectiever wordt. 

3. Vroeg signalering 
Vroeg signalering betekent dat woningcorporaties, energiemaatschappijen, zorgverzekeraars en Waterbedrijf Groningen betalingsachterstanden melden bij de gemeente. Bij een achterstand van 500 euro of meer neemt het Team Vroeg Eropaf, waaronder een ervaringsdeskundige, telefonisch contact op of brengt een huisbezoek. Het doel is om samen inzicht te krijgen in de schulden en passende ondersteuning te bieden, via ons team of door doorverwijzing naar organisaties zoals Humanitas of de Volkskredietbank. Vroegsignalering helpt voorkomen dat schulden oplopen; tijdig contact is daarom essentieel.
In de eerste helft van 2025 hebben we vooral ingezet op nauwe samenwerking met woningcorporaties om huurschulden snel aan te pakken. Daarnaast startten we in juni een proef waarbij inwoners per e-mail worden benaderd in plaats van per brief, met een directe optie om hulp aan te vragen. Dit doen we omdat brieven vaak ongeopend blijven. We evalueren binnenkort of deze digitale aanpak meer mensen bereikt.

4. Gezinscoach 
Samen met de gemeente en diverse partners geven we de ondersteuning aan jeugdigen en gezinnen vorm. Deze ondersteuning is dichtbij, laagdrempelig en zonder indicatie beschikbaar. We sluiten aan bij de directe leefwereld en motivatie van de jeugdigen, het gezin en hun omgeving. Een belangrijk uitgangspunt is dat we uitgaan van de eigen mogelijkheden en kracht van het gezin en de jeugdige. De ondersteuning richt zich op het creëren van een duurzame basis; hoe steviger deze basis, hoe groter het vangnet voor jeugdigen en hun gezin.
Deze hulp bieden we via de algemene voorziening Jeugd- en gezinsondersteuning, genaamd SoWiesO, Dit betreffen de producten: gezinsbegeleiding, gezinscoaching en jeugdondersteuning. Daarnaast biedt SWO vanuit de BCF ook gezinscoaching. In de aparte verantwoording van SoWiesO zullen we deze ondersteuning verder specificeren en toelichten.

5. Kansen voor Kinderen met inzet Toukomstbuddies (aparte opdracht)
Met Kansen voor Kinderen ondersteunen we gezinnen in armoede in Oldambt met een ervaringsdeskundige buddy en een toukomstplan. Samen met een maatschappelijk werker en lokale partners zetten we haalbare stappen richting meer bestaanszekerheid en een kansrijke toekomst voor kinderen. Hierbij werken we met de doorbraakmethode en zijn we onderdeel van het doorbraakteam, waarmee we ook jongeren ondersteunen die van een doorbraak kunnen profiteren.

6. Jeugdfonds en Volwassenenfonds Sport en Cultuur 
Waar nodig ondersteunen we inwoners bij het aanvragen van financiële hulp via het Jeugdfonds Sport & Cultuur en het Volwassenenfonds Sport & Cultuur. Samen met de inwoner bekijken we de mogelijkheden en begeleiden we het aanvraagproces, zodat iedereen kan deelnemen aan sport- en cultuuractiviteiten ongeacht de financiële situatie. Op deze manier dragen we bij aan sociale inclusie en het bevorderen van een gezonde en actieve leefstijl.

7. STAP (aparte opdracht)
Met onze deelname aan STAP bieden wij inwoners laagdrempelige en directe hulp bij financiële vragen, waarbij snelle doorverwijzing naar passende ondersteuning centraal staat. Zo verlagen we de drempel om hulp te zoeken en zorgen we ervoor dat mensen de juiste hulp krijgen wanneer ze dat nodig hebben.

8. Voorzieningenwijzer (aparte opdracht)
De Voorzieningenwijzer in Oldambt is een overzichtelijk hulpmiddel waarin inwoners makkelijk informatie vinden over beschikbare (financiële) ondersteuning, regelingen en hulpverleningsmogelijkheden binnen de gemeente. Zo helpt de wijzer mensen snel de juiste weg te vinden bij het aanvragen van hulp of voorzieningen. Een nieuwe ontwikkeling bij de voorzieningenwijzer is dat we nu een website gebruiken in plaats van een app, een voordeel hiervan is dat dit in gebruik sneller is en minder informatie gedeeld hoeft te worden. In de komende maanden worden de overleggen tussen de betrokken partners – gemeente, woningcorporaties, SchuldHulpMaatjes en SWO – geïntensiveerd, zodat nieuwe ontwikkelingen sneller en beter kunnen worden opgepakt.

9. Brugfunctionaris (aparte opdracht)
Zie thema Jeugd en Jongeren 

10. School als Wijk (aparte opdracht)
Zie thema Jeugd en Jongeren

11. Doorverwijsfunctie richting Taalhuis 
Vanuit SWO werken we samen met het Taalhuis, bij signalen van laaggeletterdheid verwijzen we inwoner naar hen door. Er is de afgelopen periode samen met de werkgroep een convenant opgesteld. Daarin zijn een aantal acties en commitment uitgesproken. Deze worden in het najaar ondertekend door de partners en verder geïntegreerd binnen de organisaties. 

Minder gezinnen in armoede, meer kinderen een kansrijke toekomst. 

Met Kansen voor Kinderen ondersteunen we gezinnen in armoede in Oldambt, met als doel hun bestaanszekerheid te vergroten en kinderen een kansrijke toekomst te bieden. Elk gezin wordt gekoppeld aan een ervaringsdeskundige buddy, die uit eigen ervaring weet wat het betekent om in armoede te leven en geconfronteerd te worden met sociale uitsluiting. Samen met het gezin stelt de buddy een toukomstplan op met concrete doelen en acties. De buddy biedt wekelijks ondersteuning, terwijl een maatschappelijk werker Jeugd en Gezin beschikbaar is om de buddy en het gezin te begeleiden bij complexere vraagstukken. Deze werkwijze is ingebed in ons team Jeugd en Gezin, waardoor we kunnen aansluiten bij bestaande ondersteuning, en in samenhang kunnen werken met gezinnen die we vaak al kennen.

Onze aanpak is vraaggericht en op maat, waarbij het gezin altijd leidend is. We werken samen met lokale partners, benutten vindplaatsen zoals scholen, kledingbanken en vrijwilligersorganisaties, en zetten waar nodig de doorbraakmethode in om belemmeringen te doorbreken. Deze integrale samenwerking zorgt ervoor dat gezinnen één vast aanspreekpunt hebben, dat plannen haalbaar zijn en dat we duurzame verbeteringen realiseren in hun situatie. Ook biedt de inzet van ervaringsdeskundigen meerwaarde voor zowel de gezinnen als de persoonlijke ontwikkeling van de buddy’s zelf. 

De afgelopen maanden hebben we gewerkt aan het vergroten van onze kennis en vaardigheden, zowel in de begeleiding van gezinnen als in het toepassen van de doorbraakmethode. De buddy heeft een training gevolgd om de rol als toukomstbuddy optimaal uit te voeren, en we zijn inmiddels aangesloten bij het doorbraakteam, wat zorgt voor meer samenhang en versterking van onze ondersteuning.

STAP is een laagdrempelig inloopspreekuur voor inwoners van de gemeente Oldambt met financiële vragen. Wij organiseren het spreekuur samen met SchuldHulpMaatje, de Volkskredietbank, Humanitas en het Leger des Heils. De spreekuren worden bemand door vrijwilligers van de betrokken organisaties. Waar mogelijk worden inwoners direct geholpen. Wanneer er meer ondersteuning nodig is, kijken we samen naar welke organisatie de hulpvraag het best kan oppakken.

Een kracht van STAP is de nauwe samenwerking tussen de verschillende hulpverleningsorganisaties, zowel vrijwillig als professioneel. Dankzij de korte lijnen, kunnen we inwoners snel en gericht doorverwijzen. Er is geen afspraak nodig, en het spreekuur vindt plaats op een toegankelijke locatie in Winschoten waar inwoners makkelijk binnen kunnen lopen.

In de eerste helft van 2025 is er een interactieve film over schuldhulpverlening in Oldambt ontwikkeld, waarin STAP een prominente rol speelt. De film is eind mei gelanceerd en heeft als doel om meer inwoners te bereiken die financiële ondersteuning kunnen gebruiken. Ervaringsverhalen staan centraal, zodat mensen zich herkennen in de situaties en de drempel om hulp te vragen wordt verlaagd. Ook geeft de film inzicht in de rol van de verschillende organisaties en hoe mensen met STAP in contact kunnen komen. 

De coördinatoren en vrijwilligers van STAP hebben een training gevolgd over stress-sensitief werken. Tijdens deze training werd duidelijk wat de impact van stress is op het gedrag en functioneren van mensen, en kregen we praktische handvatten om hier beter op aan te sluiten in onze benadering.

De komende tijd onderzoeken we de mogelijkheden om STAP ook buiten Winschoten aan te bieden, zodat inwoners uit andere delen van de gemeente ons dichter bij huis kunnen vinden. Daarbij denken we ook na over een meer actieve benadering: hoe kunnen we de drempel nog verder verlagen en wellicht zelf meer op mensen afstappen in plaats van te wachten tot zij ons opzoeken?

Onze collectieve inzet rondom bestaanszekerheid richt zich op het versterken van inwoners en gezinnen door samen te werken met partners als het Taalhuis, Gemeente Oldambt, Leger des Heils, Schuldhulpmaatje, Humanitas en de Volkskredietbank Noordoost Groningen. Samen bieden we toegankelijke groepsactiviteiten en bijeenkomsten waar mensen kennis, vaardigheden en steun vinden om hun situatie te verbeteren.  Door deze samenwerking en collectieve ondersteuning vergroten we de zelfredzaamheid, veerkracht en verbondenheid in de gemeenschap. Hieronder benoemen we kort alle (collectieve) onderdelen die in het uitvoeringsplan staan bij het thema Bestaanszekerheid, enkele onderdelen lichten we vervolgens uitgebreid toe. 

1. Brugfunctionaris 
Zie thema Jeugd en Jongeren

2. School als Wijk 
Zie thema Jeugd en Jongeren

3. Moedergroepen
De moedergroep is een bijeenkomst voor (alleenstaande) moeders waar zij in een veilige omgeving hun verhalen, ervaringen en zorgen kunnen delen. Onder begeleiding van een sociaal werker komen thema’s aan bod die aansluiten bij de vragen en behoeften uit de groep. Door samen ervaringen uit te wisselen, leren de moeders van elkaar, stimuleren zij elkaar en breiden zij hun sociale netwerk uit. Zo versterken zij niet alleen hun opvoedkracht en samenredzaamheid, maar ook hun zelfredzaamheid en gevoel van verbondenheid. In de eerste helft van 2025 hebben we 56 deelnemers bereikt. 

4. Kies groepen (SoWiesO) 
De KIES-groep biedt professionele begeleiding aan kinderen van 7 tot 12 jaar met gescheiden ouders. In een veilige en vertrouwde omgeving krijgen zij de ruimte om over de scheiding te praten, gevoelens te delen en steun te vinden bij leeftijdsgenoten. Met deze preventieve ondersteuning versterken we hun veerkracht en dragen we bij aan een gezonde, onbelemmerde ontwikkeling.

Alle kinderen zijn wel eens lastig: ze luisteren slecht, worden boos of komen te laat thuis. Vaak hoort dat bij het opgroeien. Soms zijn de problemen echter ernstiger en langduriger. Een kind raakt in de knel, krijgt problemen op school, met vrienden of kampt met psychische klachten. Sommigen raken suïcidaal, komen in aanraking met criminaliteit of trekken zich volledig terug. Thuis lopen spanningen op en ouders verliezen de grip.

Met Schouders voor Ouders, een initiatief opgezet door een inwoner, bieden we een plek waar die zorgen gedeeld kunnen worden. Ons doel is dat ouders zich door deelname mentaal sterker voelen. Door herkenning, erkenning en het delen van ervaringen ontstaat er ruimte. Ouders voelen zich minder alleen, leren van elkaar en ervaren steun. We streven ernaar om in Oldambt 30 gezinnen per jaar in beeld te hebben die gebruik maken van dit aanbod.

Schouders voor Ouders is een vrije inloopavond voor ouders uit de hele provincie Groningen. De bijeenkomsten zijn laagdrempelig en vinden plaats in een veilige en warme setting. De groep wordt begeleid door een ervaringsdeskundige ouder en twee professionals van Sociaal Werk Oldambt. Ouders mogen komen zoals ze zijn, zonder oordeel. Soms is er een gastspreker, maar het uitgangspunt blijft ontmoeting en herkenning.

We hebben ouders gevraagd om in een aantal woorden aan te geven hoe zij Schouders voor Ouders ervaren. Zij gaven de volgende reacties.