3 Ontwikkelagenda

Uit gesprekken met inwoners komen verschillende signalen naar voren. Deze signalen vormen een leidraad voor onze inzet. Voor 2026 vragen de volgende signalen onze bijzondere aandacht:

• Jongerenwerk: het jongerenwerk ziet een toenemende vraag, onder meer rondom gebiedsgericht werken en ondermijning, wat vraagt om scherpe prioritering. We werken bewust aan het voorkomen en verzachten van early life stress met gezinscoaching, oudertrainingen en schoolmaatschappelijk werk als belangrijke pijlers. Samen met GGD en jeugdconsulenten stemmen we twee keer per jaar af en zetten we in op het normaliseren van veelvoorkomende opvoed- en opgroeivraagstukken.
• Geestelijke gezondheid: uit de verzamelde data blijkt dat het aantal (complexe) vragen op het gebied van geestelijke gezondheid toeneemt. Dit merken ook onze sociaal werkers in hun dagelijkse praktijk. We verkennen hoe we hier, met ons individuele en collectieve aanbod en vakmanschap, effectief op kunnen inspelen.
• Contextgerichte benadering: we zien een verschuiving van een individuele benadering van vraagstukken naar een meer contextgerichte benadering. Dat betekent dat we samen met inwoners gaan onderzoeken hoe we eigen kracht en regie kunnen bevorderen, door te kijken naar de invloed van omgevingsfactoren. We verkennen daarbij hoe registratie ons kan helpen bij het in beeld brengen van de krachten van een wijk.
• Toegang tot ondersteuning: Inwoners geven aan dat het belangrijk is dat zij makkelijk en dichtbij de juiste ondersteuning kunnen vinden. Daarom ligt in 2026 de nadruk op gebiedsgericht werken en het ontwikkelen van een gezamenlijke visie, aanpak en samenwerking met gemeente, woningcorporaties en andere betrokken partners, zodat hulpverlening laagdrempelig en goed afgestemd is op lokale behoeften.
• Mantelzorg: Door vergrijzing en personeelstekorten neemt niet alleen de krapte op de arbeidsmarkt toe, maar ook de vraag naar informele zorg. Dit vraagt om creatieve oplossingen. In 2026 worden kleinschalige, wijkgerichte mantelzorgnetwerken verder opgebouwd om hierop in te spelen. Deze netwerken zijn verbonden met de buurt of het dorp en worden ondersteund door buurtwerkers, wijkverpleegkundigen, huisartsen en WMO-consulenten, met als doel mantelzorg beter te integreren in het werk van sociaal werkers.
• Laaggeletterdheid: Geletterdheid, en in het bijzonder digitale geletterdheid, is een belangrijke basis voor financiële redzaamheid, bijvoorbeeld bij het navigeren in toeslagen en voorzieningen of bij het vinden en behouden van werk. Tijdens onze spreekuren zien we regelmatig inwoners die deze basisvaardigheden niet of beperkt beheersen. In 2026 blijven we hier alert op en verwijzen we waar nodig door naar het Taalpunt of ander passend aanbod vanuit de bibliotheek.

We geloven in de veerkracht van mensen. Daarom kijken we in onze dienstverlening vooral naar wat iemand kan en waar talenten liggen. Samen met onze lokale partners werken we volgens Positieve Gezondheid (PG), zodat ondersteuning beter op elkaar aansluit. Wat we van inwoners verwachten, verwachten we ook van onszelf: we gaan uit van elkaars mogelijkheden. In 2025 hebben we PG gekoppeld aan de ZRM, zodat professionele beoordelingen beter aansluiten bij wat inwoners zelf ervaren en wensen.

Bij gebiedsgericht werken organiseren we ons werk per gebied. Daarom hebben we, gezien de omvang van onze gemeente en organisatie, twee gebiedsteams ingericht: Noord-Zuid en Oost. Deze teams vormen het vertrekpunt van waaruit we werken. Ze zorgen ervoor dat vraagstukken in het eigen gebied integraal worden besproken en opgepakt.

• Armoede: we kijken breed naar armoede: als financieel, sociaal, emotioneel en cultureel vraagstuk. We versterken niet alleen de financiële zelfredzaamheid van inwoners, maar ook hun kansen en talenten. De tool 'Gezien en Gehoord’ wordt het komende jaar in onze teams geïntroduceerd om de aanpak van (generatie)armoede te verkennen. Daarnaast organiseren we gebiedsgerichte themabijeenkomsten over onderwerpen die invloed hebben op de portemonnee. 
• Inwonersinitiatieven (buurtwerk): inwonersparticipatie en het ondersteunen en stimuleren van inwonersinitiatieven worden steeds belangrijker. Dit doen we met de ABCD-methode, omdat we weten dat deze methode bijdraagt aan een sterke sociale basis.
• Jeugd: we dragen eraan bij dat kinderen gezond en veilig opgroeien en hun talenten kunnen ontwikkelen in gezin, buurt en op school. Vanaf eind schooljaar 2025–2026 breiden we het schoolmaatschappelijk werk uit naar alle basisscholen en stemmen we in 2026 de ondersteuning af met vo-scholen en de gemeente. We verkennen de rol van sociaal werk in inclusief onderwijs, onder andere binnen Samen voor Ryan.
• Ervaringsdeskundigheid: we zien grote meerwaarde in het inzetten van ervaringsdeskundigheid op de genoemde thema’s. Ervaringsdeskundigen brengen hun persoonlijke ervaringen, reflectie en professionele scholing samen en vormen daarmee een waardevolle brug tussen inwoners en professionals. Daarom hebben we in 2025 ingezet op het werven van een ervaringsdeskundige. Inmiddels is er één ervaringsdeskundige in dienst bij Sociaal Werk De Kop en in 2026 zal deze medewerker een erkende opleiding tot ervaringsdeskundige volgen. Deze rol versterkt het professioneel vakmanschap binnen onze organisatie.

We vinden het belangrijk dat inwoners makkelijk en dichtbij de juiste en passende ondersteuning vinden. Daarom blijft ook in 2025 de gebiedsgerichte invulling van de toegang tot zorg en ondersteuning een belangrijk aandachtspunt. Zowel binnen de Gebiedsteams als binnen De Toegang willen we samen met de gemeente en andere betrokken partijen onze visie, aanpak en samenwerking hierin bespreken en verder ontwikkelen. Dit sluit aan bij de doelstellingen van de transformatie in het sociaal domein en de zorg.

• Transformatie van zorg naar welzijn: de Hervormingsagenda Jeugd, het IZA, het GALA en het AZWA versnellen de beweging van zorg naar welzijn. Dit vraagt om nauwere samenwerking met zorgpartners en een grotere rol voor sociaal werk in preventie en welzijn. In 2026 werken we intensiever samen met huisartsen, GGZ, wijkverpleging en gemeenten. Ook werken we binnen de regio samen met andere sociaalwerkorganisaties om de waarde van sociaal werk te laten zien. In 2025 zijn we gestart met Welzijn op Recept. Met dit concept leveren we een bijdrage aan het verbinden van zorg en welzijn en het vroegtijdig oppakken van lichte (psychosociale) problematiek. In 2026 breiden we Welzijn op Recept verder uit. Daarnaast zullen we van start gaan met het Verkennend Gesprek.
• Het is belangrijk te benadrukken dat de inzet op preventieve zorg, zoals Welzijn op Recept (WOR) en het Verkennend Gesprek (VG), ook vraagt om verdere ontwikkeling in het voorliggende veld. Dit veld moet goed op orde zijn om effectieve ondersteuning te kunnen bieden. Tegelijkertijd vraagt het van ons een zorgvuldige afweging welke collectieve activiteiten in de wijk ontwikkeld moeten worden. Voorbeelden hiervan zijn laagdrempelige steunpunten, maar ook collectieven gericht op thema’s als rouw en verlies, eenzaamheid en veerkracht.