Spring naar inhoud

2.6 Thuis in de wijk

​2.6 Thuis in de wijk

We zien dat leefbaarheid, bestaanszekerheid en veiligheid in onze gemeente niet overal vanzelfsprekend zijn. Opgaven zoals woningbouw, de energietransitie, de zorgtransitie en ondermijning hebben directe invloed op de leefbaarheid in dorpen en wijken. Tegelijkertijd zien we in Steenwijkerland veel voorbeelden van buurten waar het groeit, bloeit en mensen elkaar weten te vinden. Soms letterlijk, zoals bij buurtmoestuinen en geveltuintjes die samen worden aangelegd. Deze inwonersinitiatieven dragen bij aan een gezonde leefomgeving, maken talenten zichtbaar en brengen mensen met elkaar in contact. Ze versterken onderlinge betrokkenheid en zorgen ervoor dat inwoners naar elkaar omkijken. Dit zijn belangrijke bouwstenen voor een sterke sociale basis, waar we samen met netwerkpartners verder aan willen bouwen.

Thuis in de wijk in aantallen

35

Individuele trajecten

22

Leun en steun

99

Informatie en advies

Onze bijdrage in 2025

  • BAAS
  • Beweeglessen en valpreventie
  • Burendag NL Doet
  • Culinaire proeverij
  • Fietskoffies in Beitel, Oostwijken en Clingenborgh
  • Huisbezoeken 75+
  • Jeu de boules-toernooien
  • Koffieochtenden
  • Kunst in de Brievenbus
  • Max vitaal
  • Ontbijten en bewegen in de prinsessenwijk 
  • Samen eten project Oostermeenthe
  • Samenlevingsopbouw (ABCD-benadering)
  • Samenwerking Noordwestgroep
  • Samenwerken in de 17 gebiedsteams
  • Sociale huiskamer
  • Tolkenpool
  • VIP!
  • Vrouwendag
  • Welzijn op Recept
  • Wijkgericht aanbod voor en door jongeren (hang out)
  • Z-route

Activiteiten uitgelicht

Nieuwe locatie in Vollenhove - nog steeds in Steenwijkerwold

Voorafgaand aan de verhuizing naar Vollenhove in 2025 kwamen er vanuit inwoners en ketenpartners verschillende signalen binnen over betrokkenheid, bereikbaarheid en activiteitenaanbod. Zo gaven inwoners aan dat zij zich geen onderdeel voelden van de gemeente Steenwijkerland en dat veel van wat er in de gemeente gebeurde, vooral gericht leek op Steenwijk. Ook de beperkte frequentie van het openbaar vervoer, dat maar eens per uur rijdt, maakte het lastig om naar Steenwijk te reizen. Voor jongeren was er daarnaast het gevoel dat er weinig voor hen te doen was als zij geen aansluiting vonden bij corsogroepen of keten. Ze vertelden dat ze overal werden weggestuurd en dat er nauwelijks plekken waren om elkaar te ontmoeten. Dit leidde ertoe dat jongeren vaak op straat samenkwamen, waar zij vervolgens ook werden weggestuurd. Vanuit wijk –X– kwamen signalen dat er meer geïnvesteerd moest worden om te voorkomen dat het een achterstandswijk zou worden, en dat er behoefte was aan structurele, korte contactmomenten met de buurtwerker.

Hoewel deze signalen belangrijk waren, waren ze moeilijk op te pakken vanuit het kantoor van team Noord-Zuid in Steenwijkerwold, dat zo’n vijf kilometer van Steenwijk verwijderd was. Het vrijkomen van het pand in Vollenhove bood daarom een kans om dichter bij de inwoners te gaan werken. Het complete team verhuisde naar Vollenhove, waardoor alle disciplines nu structureel aanwezig zijn in de op een na grootste kern van Steenwijkerland. Ondanks dat we verhuisd zijn naar Vollenhove, zijn we nog steeds actief in het hele gebied. Deze geografische herverdeling van de teams maakt het werk in de gemeente logischer en beter bereikbaar voor inwoners. 

In de afgelopen zes maanden zijn in Vollenhove diverse initiatieven opgestart. Er is een spreekuur ingericht, een rechtswinkel en een geldloket zijn van start gegaan en er is een wekelijkse meidenmiddag georganiseerd. Daarnaast zijn er twee Zoo-vaardigtrainingen uitgevoerd, vinden er wekelijkse verkennende gesprekken plaats en is een plan van aanpak opgezet vanuit het ABCD-gedachtengoed. Verder zijn we gestart met een samenwerking met ZONL om ook in de wijk integraal samen te werken met netwerkpartners. Ook staan er nog twee buurtmomenten gepland om in gesprek te gaan met inwoners en er wordt gewerkt aan het verdiepen en verstevigen van de samenwerking met ketenpartners zoals Stichting JIJ, zorgpartijen en de nieuwe uitbaters van ‘de Burght’.

Jongerenwerk - preventie en werken aan kansen

Om de verhuizing naar Vollenhove te vieren, hebben we in juli een grootschalige activiteit georganiseerd genaamd Hunted. De activiteit was bedoeld om kennis te maken met de nieuwe jeugd- en wijkagenten, contact te leggen met jongeren en onze aanwezigheid in de wijk zichtbaar te maken. Hieronder staat de activiteit beschreven.

Praktijkvoorbeeld - Hunted Vollenhove

Twee weken voor het evenement nodigden we de buurtbewoners uit voor een “buurtbakkie” in het speelveld. Hier konden zij vragen stellen over de bijeenkomst, zorgen delen en zich aanmelden om stempelposten te bemensen. 

Op 11 juni ging het evenement van start. Er gingen ongeveer vijftien geüniformeerde hunters op jacht naar bijna zestig jongeren in de leeftijd van 12 tot 18 jaar. De jongeren zochten fanatiek de stempelposten, terwijl boa's en agenten zichtbaar aanwezig waren op hun fietsen en in dienstauto’s. Ouders fietsten mee en buurtbewoners moedigden de jongeren vanaf hun voordeur aan. De activiteit leidde tot enthousiaste reacties van zowel jongeren als ouders. Zo vroeg een ouder zich hardop af of een vergelijkbare activiteit ook voor volwassenen georganiseerd kon worden, terwijl de jongeren unaniem juichten toen hen werd gevraagd of Hunted volgend jaar herhaald moest worden.

De activiteit leverde belangrijke resultaten op. Er ontstond positief contact tussen jongeren en politie/BOA’s, de samenwerking tussen gemeente, sociaal werk en handhavers werd versterkt en ons team werd zichtbaar in de wijk. Bovendien werden jongeren actief betrokken bij de planning van toekomstige activiteiten, zoals een jongeren- of meidenmiddag. Op basis van het succes van deze eerste editie staat er voor 2026 een tweede editie op de planning. Voor de komende editie wordt ingezet op nog meer samenwerking met politie en boa's, betrokkenheid van extra ketenpartners en inwoners, en een grotere omlijsting met muziek, waterpret met de brandweer en meerdere spelrondes.

Vrijwilligerswerk - van economische en maatschappelijke waarde

Het versterken van de sociale basis is niet alleen weggelegd voor professionals. Vrijwillige inzet is hierin onmisbaar. Daarom zijn we trots op onze 100 vrijwilligers, die via verschillende projecten ondersteuning bieden aan de inwoners van Steenwijkerland. De projecten waar onze interne vrijwilligers zich actief voor inzetten zijn: 

  • Buurtbemiddeling
  • Fietscoaches
  • Formulieren brigade
  • Huisbezoek 75+
  • In eigen hand
  • Kamp Zomerpret
  • Kunst in de brievenbus
  • Mantelzorgnetwerk 
  • Rechtswinkel
  • Steunouders
  • Ta(a)lent
  • Vertrouwenscontactpersoon
  • VIP!
  • Tolken

VIP! Steenwijkerland staat voor Vrijwilligers Informatie Punt Steenwijkerland en is onderdeel van Sociaal Werk de Kop. VIP! geeft informatie, advies en ondersteuning aan mensen die vrijwilligerswerk willen doen én aan vrijwilligersorganisaties. Ook dit jaar zijn er weer diverse activiteiten georganiseerd om vrijwilligers te ondersteunen en in het zonnetje te zetten.

Een van de hoogtepunten was het vrijwilligerscongres op 12 mei in Oldemarkt. Ruim honderd enthousiaste vrijwilligers kwamen bijeen voor een dag vol informatie en inspiratie. Ze kregen een heldere uitleg over de gemeentelijke vrijwilligersverzekering, genoten van een smakelijke “voor spek en bonen meedoen”-maaltijd en legden nieuwe contacten. De workshop over ChatGPT zette de deelnemers actief aan het werk en wie meer wilde weten over fondsen en subsidies kon verder in de materie duiken via de website van VIP! De dag werd feestelijk afgesloten met een netwerkborrel en een goedgevulde goodybag voor iedereen.

In de zomer stond het jaarlijkse uitje voor vrijwilligers van Sociaal Werk de Kop op het programma. Twee gidsen namen de groep mee door het prachtige Waterloopbos bij Vollenhove. Tussen de bomen en het water ontdekten de vrijwilligers diverse proefopstellingen van de Wereldse Waterwerken. Het was een leerzame én ontspannen dag, waarbij natuur en techniek samenkwamen en iedereen volop kon genieten van het buitenzijn.

Ook dit jaar organiseerde VIP! Steenwijkerland een vrijwilligersactiviteitenmarkt op het plein voor de Grote Kerk en in de Kerkstraat in Steenwijk. Op 6 september presenteerden organisaties zichzelf en hun vrijwilligersfuncties. De markt viel wederom samen met het evenement Kopje Cultuur, waardoor er veel bezoekers op af kwamen.

Daarnaast was VIP! Steenwijkerland aanwezig op verschillende andere evenementen om inwoners, vrijwilligers en organisaties van informatie te voorzien, waaronder de Dag van de Nieuwe Inwoners, het Werkevent, de Dag van de Mantelzorg en de Blijf Mobielbeurs.

100 jaar samenlevingsopbouw: altijd in beweging 

In 2025 vierden wij het 100-jarige bestaan van samenlevingsopbouw in Nederland. Het opbouwwerk is ontstaan in Zuidoost-Drenthe. Uit lokale betrokkenheid en de inzet van krachtige vrouwen ontstond een beweging die het sociaal werk blijvend heeft gevormd. Een vak waarin mensen samen verantwoordelijkheid nemen voor elkaar en hun leefomgeving. Na een periode van afgenomen aandacht voor samenlevingsopbouw krijgt, mede dankzij de energietransitie, het IZA en GALA, het versterken van wijken en dorpen weer volop de aandacht. Om deze reden lichten we deze werkwijze hier extra uit. Twee van onze buurtwerkers vertellen hoe zij werken aan samenlevingsopbouw in hun wijk.

De Gagels

In 2025 vervulde het wijkgebouw in De Gagels opnieuw een belangrijke rol als ontmoetingsplek voor bewoners. Het gebouw kende het afgelopen jaar een kwetsbare periode zonder bestuur en structurele financiering, maar samen met bewoners, de gemeente, Woonconcept en andere netwerkpartners bleef het open. Zo konden bewoners elkaar blijven ontmoeten en konden initiatieven zich verder ontwikkelen.

De buurtwerker werkte vanuit samenlevingsopbouw en de ABCD-methodiek, waarbij niet problemen, maar de talenten en krachten van bewoners centraal staan. Door zichtbaar aanwezig te zijn, bewoners actief te benaderen en hun ideeën serieus te nemen, kregen zij ruimte om zelf richting te geven aan het wijkgebouw en de activiteiten. De professionele rol bleef ondersteunend: aanwezig waar nodig, maar bewoners in de lead.

Een zichtbaar resultaat is de groei van bewonersgroep Omzien, die onder meer koffiemomenten, een huiskamer, de wijkkrant, Samen Eten in de Wijk en een verkenning van een AED-voorziening organiseerde. Hierdoor werd het wijkgebouw een toegankelijke plek voor een brede groep bewoners. In oktober werd een stichting opgericht voor het wijkgebouw, bestuurd door vier bewoners en de bewonersgroep Omzien. De samenwerking met gemeente en Woonconcept maakte het mogelijk het gebouw open te houden en veilig toe te werken naar duurzaam bewonersbeheer. 

Deze ontwikkeling laat zien hoe het wijkgebouw stap voor stap uitgroeide tot een plek vóór en dóór bewoners. Sociale samenhang en eigenaarschap werden versterkt en met steun uit het Gouden Ideeën Fonds werd een huiskamer gerealiseerd die ontmoeting stimuleert.

​Steenwijk-West

In 2024 kende het buurtwerk in Steenwijk West veel personeelswisselingen, wat de zichtbaarheid en het vertrouwen van bewoners aantastte. Veel inwoners wisten niet meer wie hun buurtwerker was of waarvoor ze terechtkonden.

In 2025 lag de focus daarom op het herstellen van vertrouwen en het opnieuw zichtbaar en benaderbaar maken van het buurtwerk. De buurtwerker werkte vanuit samenlevingsopbouw en de ABCD-methodiek (Asset-Based Community Development) waarbij niet problemen maar de talenten, kwaliteiten en netwerken in de wijk centraal staan. Door mensen met elkaar te verbinden en hen te ondersteunen bij hun ideeën, worden inwoners eigenaar van initiatieven in hun leefomgeving.

Vanaf januari 2025 zette de buurtwerker sterk in op zichtbaarheid en laagdrempelig contact. Door lopend en fietsend in de wijk aanwezig te zijn en herkenbaar te zijn in werkkleding, werd gewerkt aan vertrouwen. In juni ontstond contact met de Willem Alexander School, die een ruimte beschikbaar stelde. Vanaf september was de buurtwerker drie ochtenden per week op school aanwezig en sloot zij aan bij bestaande wijkinitiatieven, zoals Bammetje Buurtzorg, het oudercafé en speeltuinontwikkeling.

Deze inzet zorgde ervoor dat bewoners haar vaker benaderden via straat, school, telefoon of WhatsApp. Signalen en ideeën konden zo sneller gedeeld worden en initiatieven groeiden. Zo ontstond een klein project rondom Burendag dat uitgroeide tot een wekelijkse koffiegroep met spelactiviteiten. Deze ervaringen laten zien dat zichtbaarheid, continuïteit en het aansluiten bij bestaande talenten in de wijk cruciaal zijn voor vertrouwen en eigenaarschap van bewoners.