Spring naar inhoud

2.1 Een goed begin

We werken aan zes opgaven

Gemeente Steenwijkerland werkt binnen het Sociaal Domein aan zes opgaven. Deze zijn hieronder weergegeven:

  1. Een goed begin
  2. Passende hulp op de juiste plek        
  3. Iedereen financieel redzaam
  4. Gezond leven makkelijker maken
  5. Vitaal ouder worden
  6. Thuis in de wijk

De zes opgaven vormen de leidraad voor ons jaarplan, de teamformats en de rapportages. In dit onderdeel van de rapportage geven wij per opgave weer op welke manier wij in 2025 een bijdrage hebben geleverd. Ter illustratie lichten wij enkele praktijkvoorbeelden toe, waarbij we ons beperken tot een selectie uit ons totale aanbod. Sinds dit jaar rapporteren wij ook op welke opgave onze individuele ondersteuning betrekking had. Dit wordt per opgave inzichtelijk gemaakt.

2.1 Een goed begin

Wij dragen bij aan een gezonde en veilige opgroei van kinderen, zodat zij hun potentie kunnen ontwikkelen binnen hun gezin, in de buurt, bij de (peuter)opvang en op school. Hiermee werken wij aan een positief pedagogisch klimaat voor kinderen. Ons uitgangspunt is dat ondersteuning zoveel mogelijk geïntegreerd wordt in de normale opgroei- en opvoedsituaties, waarbij wij aansluiten bij de behoeften van het kind en de opvoeders of ouders. Samenwerking tussen sociaal werk en onze ketenpartners is hierbij essentieel. Daarom verbinden wij ons aan het gedachtegoed van Samen voor Ryan.

Een goed begin in aantallen

90

Individuele trajecten

1

Leun- en steun

88

Informatie en advies 

Onze bijdrage in 2025

  • BAAS
  • Beweging van 0
  • Brugklastraining
  • Impacter (financiering vanuit ZonMw)
  • Oudercursus Positief Opvoeden (Triple P)        
    • Ondersteunen van individuele gezinnen, groepen en tieners
  • Jonge mantelzorgers
  • Jongeren in beweging
  • Jongerenwerk
    • Gebiedsgerichte activiteit door jongeren voor jongeren (Hang out)
    • Jongerenwerk op het voortgezet onderwijs
    • Straatwerk gericht op overlastmeldingen
  • Kamp Zomerpret
  • Kennismakingslessen sport
  • KIES-groep (kinderen in een scheiding)
  • Koffiemoment voor alleenstaande ouders
  • Mama Café
  • Meidenmiddag 
  • Overleg GGD en verloskundigen i.h.k.v. Zorgpad
  • Pimp Your Power
  • Samen voor Ryan, onder andere IPS Steenwijk en Buitengebied
  • Samenwerking project Rabobank 
  • Schoolmaatschappelijk werk op het basisonderwijs 
  • Schoolmaatschappelijk werk op het voortgezet onderwijs 
  • Sjors Sportief
  • Steunouders 
  • T(a)alent!
  • Tapas voor zorgmama's en zorgpapa's
  • Week van het geld
  • Werkgroep complexe ouderschap na scheiding
  • Zoo-vaardig (weerbaarheids-)trainingen

Activiteiten uitgelicht

Oudertraining - Positief Opvoeden

Begin 2025 is de cursus Positief Opvoeden voor het eerst gegeven. Aan deze cursus namen tien ouders deel, die gezamenlijk werkten aan uiteenlopende opvoedvragen. Tijdens de bijeenkomsten deden de ouders kennis en vaardigheden op gericht op het omgaan met ongewenst gedrag en het stimuleren van positief gedrag bij kinderen. Door middel van praktische opvoedstrategieën kregen zij handvatten aangereikt die direct toepasbaar zijn in de thuissituatie.

Uit de evaluatie is gebleken dat de deelnemers de cursus als waardevol beschouwen. Met name het uitwisselen van ervaringen met andere ouders werd als prettig en leerzaam ervaren. Daarnaast gaven de deelnemers aan dat de aangereikte strategieën duidelijk, herkenbaar en goed toepasbaar zijn in de dagelijkse opvoedpraktijk.

4

doorlopende matches

3

lopende matches

1

nieuwe match

2

afgeronde matches

Schoolmaatschappelijk werk en jongerenwerk – samen sterk voor de jeugd

Uit de praktijk en evaluaties blijkt dat het schoolmaatschappelijk werk een belangrijke meerwaarde heeft voor kinderen en jongeren. Het schoolmaatschappelijk werk heeft een normaliserende werking bij alledaagse vraagstukken en draagt bij aan tijdige signalering van ondersteuningsbehoeften. Het schoolmaatschappelijk werk was al aanwezig op alle middelbare scholen in Steenwijkerland. In 2024 zijn we gestart met een pilot schoolmaatschappelijk werk op een aantal basisscholen. Op basis van positieve praktijkervaringen en evaluaties zijn we in 2025 gestart met het uitbreiden van het schoolmaatschappelijk werk. In de zomer van 2026 hopen we dit op alle basisscholen te hebben uitgerold. De huidige uitbreiding heeft geleid tot een toename van het aantal ondersteuningsvragen, doordat signalen eerder worden opgehaald en vraagstukken die voorheen minder zichtbaar waren vaker in beeld komen. 

Leerlingen en ouders, evenals (zorg- en ondersteunings)professionals binnen de scholen, weten het schoolmaatschappelijk werk te vinden voor uiteenlopende vragen. Onder andere op het gebied van opvoedondersteuning, zoals de inzet van de Triple P-methodiek. Naast het schoolmaatschappelijk werk is ook het jongerenwerk actief op de middelbare scholen. Beide functies werken met dezelfde doelgroep, maar vanuit een verschillende invalshoek. Waar het schoolmaatschappelijk werk zich richt op het ondersteunen en verminderen van sociaal-emotionele problematiek, richt het jongerenwerk zich op het versterken van het sociale netwerk en het stimuleren van talentontwikkeling.

De praktijkvoorbeelden laten zien dat het schoolmaatschappelijk werk met name wordt ingezet bij individuele, vaak complexere sociaal-emotionele vraagstukken, waarbij continuïteit en maatwerk in begeleiding centraal staan. Het jongerenwerk richt zich in de praktijk vooral op het creëren van veilige groepssettings, het versterken van sociale verbindingen en het vergroten van participatie en talentontwikkeling. Deze verschillende benaderingen zijn complementair en dragen elk op hun eigen wijze bij aan het welzijn en de ontwikkeling van jongeren.

Praktijkvoorbeeld - Schoolmaatschappelijk Werk

Een leerling uit groep 8 (Lisa) werd aangemeld bij het schoolmaatschappelijk werk (SMW) vanwege zorgen rondom haar sociale weerbaarheid. In de klas had zij moeite om zich staande te houden binnen de groepsdynamiek. Ze was gevoelig voor de invloed van anderen en liet regelmatig meeloopgedrag zien, wat ervoor zorgde dat zij zichzelf niet altijd durfde te laten zien. De leerling gaf zelf aan dat ze hier last van had en sprak de wens uit om aan haar zelfvertrouwen te werken en sterker in haar schoenen te staan.

Tijdens het begeleidingstraject werd samen met de leerling gewerkt aan het vergroten van haar zelfvertrouwen en het versterken van haar sociale vaardigheden. Gaandeweg leerde zij beter haar eigen grenzen aan te geven en zich bewuster te verhouden tot haar klasgenoten. Ze kreeg meer vertrouwen in zichzelf en durfde steeds vaker voor haar eigen mening en behoeften op te komen. Hierdoor nam haar gevoel van eigenwaarde toe en voelde zij zich zekerder in sociale situaties.

Halverwege het traject vond de overgang van het primair onderwijs (PO) naar het voortgezet onderwijs (VO) plaats, een moment dat voor veel leerlingen spannend is. Dankzij de laagdrempelige betrokkenheid van het schoolmaatschappelijk werk in het PO en de mogelijkheid om de begeleiding door te zetten in het VO, kon de ondersteuning naadloos worden voortgezet. Deze continuïteit in begeleiding zorgde voor een soepele overgang en een ‘zachtere landing’ binnen de nieuwe schoolomgeving, en laat zien hoe schoolmaatschappelijk werk bijdraagt aan preventie en tijdige ondersteuning.

Praktijkvoorbeeld - Jongerenwerk

In het afgelopen jaar heeft een jongerenwerker gewerkt aan het opbouwen van een meidengroep. Het doel was om een veilige plek te creëren waar de meiden zich gezien en gehoord voelen en waar ze zichzelf kunnen zijn. De meidengroep bestaat uit een aantal jonge meiden die wekelijks samenkomen, wat heeft geleid tot een hechte groep die zich verbonden voelt met elkaar.

De jongerenwerker heeft gefocust op het combineren van face-to-face contact met online jongerenwerk. Door actief gebruik te maken van sociale media kon de jongerenwerker snel en makkelijk in contact komen met de meiden buiten de reguliere bijeenkomsten. Dit maakt het mogelijk om sneller in te spelen op de behoeften en interesses van de jongeren.

Daarnaast gebruikt de jongerenwerker de informatie die ze via sociale media verzamelt in de gesprekken die ze met de jongeren voert. Wanneer ze iets opvallends of grappigs oppikt uit hun online posts, kan ze dit terugbrengen in de gesprekken. De gesprekken worden hierdoor dieper en persoonlijker, aangezien de jongeren het gevoel hebben dat ze echt gezien en gehoord worden.

Een concreet voorbeeld van de impact van deze aanpak was een bericht dat de jongerenwerker ontving van een van de meiden na een meidenmiddag. Het meisje stuurde een dankbericht waarin ze haar waardering uitdrukte voor de bijeenkomsten en de veilige omgeving die was gecreëerd. Daarnaast bracht één van de moeders van de meiden een baklava (een gebakje) naar de jongerenwerker als teken van dankbaarheid voor haar inzet.

De meidengroep is in de afgelopen maanden uitgegroeid tot een vaste, wekelijkse bijeenkomst waar de meiden zich kunnen uiten en elkaar ondersteunen. De focus op online jongerenwerk heeft het contact met de meiden vergemakkelijkt en heeft bijgedragen aan het versterken van de onderlinge relaties. De dankbaarheid die is uitgesproken door zowel de meiden als de ouders, toont de waarde van haar werk en de impact die het heeft op de jongeren in de buurt.

Steunouder - draagt bij aan de pedagogische basis

Steunouders zijn vrijwilligers die een of twee dagdelen per week een kind opvangen en daarmee ouders tijdelijk ontlasten. We verzorgen de coördinatie van dit project en brengen vraagouders en steunouders met elkaar in contact. Daarnaast begeleiden we de matches en brengen we het project onder de aandacht bij netwerkpartners.

Een belangrijke meerwaarde van het project is dat we veel gezinnen in beeld hebben. Hierdoor kunnen ondersteuningsvragen binnen gezinnen vroegtijdig worden gesignaleerd en, waar nodig, worden doorgeleid naar collega’s of netwerkpartners. Dit draagt bij aan preventieve ondersteuning en tijdige inzet van passende hulp.

Maatschappelijke impact

  • Vermindering van overbelasting en stress bij ouders, vooral in kwetsbare situaties
  • Versterking van gezinnen en voorkomen van (opvoed)problemen
  • Bevordering van sociale cohesie binnen de gemeenschap
  • Stimuleren en faciliteren van steunnetwerken
  • Stimuleren van vrijwilligerswerk

Praktijkvoorbeeld - Steunouder

Er werd een gezin aangemeld met twee ouders en twee kinderen, waarvan één kind een diagnose heeft en intensieve begeleiding nodig heeft. De ouders ervoeren een hoge zorgbelasting met weinig momenten van ontspanning. Het sociale netwerk van het gezin was beperkt, waardoor het delen van de zorglast met familie of vrienden nauwelijks mogelijk was.

Voor dit gezin is een steunouder ingezet. De contacten werden flexibel afgestemd en startten met een maandelijkse afspraak. Er was direct een goede klik. Ook bij de steunouder liet het kind probleemgedrag zien, maar door haar achtergrond in de zorg kon zij hier op een rustige en passende manier mee omgaan. Het kind ervoer dat de relatie bleef bestaan ondanks het gedrag, wat als een belangrijk kantelpunt werd gezien. Hierna zijn de contactmomenten uitgebreid.

Tijdens de halfjaarlijkse evaluatie gaf de moeder aan dat de huiselijke en persoonlijke setting bij de steunouder meer veiligheid biedt dan reguliere opvang en bijdraagt aan een positieve gedragsontwikkeling. Zij gaf aan voor het eerst echt te kunnen ontspannen wanneer haar kind bij de steunouder is, wat haar draagkracht vergroot. Daarnaast kon zij haar werk weer volledig hervatten, terwijl zij eerder gedeeltelijk in de ziektewet zat.