
De impact van sociaal werk
Door haar wortels in de zorg en haar jarenlange ervaring binnen het sociaal werk weet Sonja Liefhebber precies waar het schuurt – én waar het kan groeien. Vanuit haar rol bij Movisie pleit ze vurig voor meer vakmanschap, meer data, en vooral: meer trots in het sociaal werk.

Even voorstellen
Van huis uit is Sonja verpleegkundige. “daarna ben ik sociale wetenschappen gaan doen. En al heel snel kwam ik toen bij Movisie terecht. Door de jaren heen ben ik blijven leren en zo doorgegroeid tot waar ik nu sta.” In haar functie bij Movisie richt Sonja zich op drie belangrijke elementen: professionalisering en vakmanschap, outcome en kwaliteit, en ervaringsdeskundigheid. "Mijn core business is eigenlijk dat ik echt me bezig houd met wat moeten professionals kunnen en kennen om hun vak uit te oefenen," legt ze uit. Dit houdt in dat ze professionals ondersteunt in hun ontwikkeling en hen helpt om de resultaten van hun werk zichtbaar te maken.
Expertise ingezet bij Tintengroep
Haar betrokkenheid bij het onderzoek van Tintengroep weerspiegelt haar passie voor het verbeteren van de kwaliteit van sociaal werk en het versterken van de positie van sociaal werkers in de samenleving. Sonja heeft de afgelopen tijd ook een belangrijke rol binnen Tintengroep, waar ze haar expertise en ervaring inzet voor de professionalisering van sociaal werkers. “Samen met Jurre Ras en Rob Kah werk ik nu samen aan een onderzoek naar de impact van individuele dienstverlening. Tintengroep deed eerder al onderzoek naar de impact van collectieve dienstverlening en wilde dat ook doen voor de individuele hulp. Erg interessant om mee bezig te zijn, er zijn zoveel factoren die hierin een rol spelen!”
Impactmeting
Weten wat onze ondersteuning oplevert voor onze klanten is en blijft belangrijk. Wat verandert er in hun dagelijks leven door wat wij doen? Dat noemen we impactmeting. De afgelopen jaren zijn we begonnen om die impact te meten bij mensen die meedoen aan onze groepsactiviteiten. Nu willen we dit ook gaan meten bij mensen die individuele ondersteuning krijgen. Daarom hebben we twee externe partijen gevraagd om onderzoek te doen naar goede manieren om dat te meten. We verwachten dat dit onderzoek in 2025 klaar is, zodat we daarna kunnen starten met de meetinstrumenten die zij ons adviseren.
Behoefte aan nabijheid
Vanuit haar expertise heeft Sonja een brede, goed onderbouwde kijk op het sociaal werk en de ontwikkelingen daarin. Wat valt haar op? “De behoefte aan nabijheid en gebiedsgericht werken wordt sterker”, aldus Sonja. “Die lokale betrokkenheid blijft essentieel,” benadrukt ze. Wat volgens haar nu nodig is, is een aanpak waarin die nabijheid wordt gecombineerd met professionele ruimte, effectmeting en het benutten van ervaringskennis. Zo blijft wijkgericht werken niet alleen een ideaal op papier, maar een praktische en betekenisvolle manier om echt verschil te maken in het leven van mensen.
De behoefte aan wijkgericht werken is niet nieuw. Het sociaal werk heeft altijd te maken met ontwikkeling en verandering. In de jaren ’90 en 2000 sterk werd ingezet op nabijheid en preventie in de wijk. Na de decentralisaties in 2015 kwam die benadering opnieuw in de belangstelling. Gemeenten kregen meer verantwoordelijkheid en sociale wijkteams werden ingezet om lokaal maatwerk te leveren. In de praktijk bleek dat echter niet altijd eenvoudig. Budgetdruk en personeelstekorten zetten wijkgericht werken onder druk.
Sonja benadrukt dat het belangrijk is om ‘pendulebewegingen’ als deze te volgen, omdat ze inzicht geven in de evolutie van het sociaal werk. "Je ziet elke keer die bewegingen weer terugkomen". Ze stelt dat deze veranderingen niet alleen invloed hebben op de manier waarop sociaal werkers hun taken uitvoeren, maar ook op de verwachtingen van de samenleving ten aanzien van sociaal werk. En zo bieden ze ook kansen voor professionals om te reflecteren op hun eigen praktijk en om te blijven leren en zich aan te passen aan de veranderende behoeften van de samenleving. “Die bewegingen zijn logisch – maar je moet wel weten waar je zelf voor staat.” Voor Sonja staat die koers vast: goed opgeleide professionals, gevoed door kennis én ervaring, die met trots en onderbouwing hun werk doen.
Vakmanschap begint bij goede scholing
Bij Movisie houdt Sonja zich dagelijks bezig met professionalisering: hoe zorg je dat sociaal werkers niet alleen bekwaam, maar ook zelfverzekerd en zichtbaar zijn in hun vak? De sleutel ligt volgens haar bij een stevige basis. “Als de opleiding goed is, dan komt het ook vanzelf wel goed met mensen. Dan geef je zóveel waarde mee. Opleidingen moeten studenten niet alleen kennis meegeven, maar ook het gevoel dat ze ertoe doen. Dáár begint professionaliteit.” In haar werk ontwikkelt ze methodieken die sociaal werkers helpen hun resultaten inzichtelijk te maken. Niet alleen voor henzelf, maar ook voor beleidsmakers, financiers en collega’s.
Data als bondgenoot – niet als bedreiging
Veel sociaal werkers deinzen terug voor data. Maar volgens Sonja is dat onterecht. Ze ziet data juist als een krachtig hulpmiddel om zichtbaar te maken wat het vak waard is. “Het is van belang dat professionals opkomen voor zichzelf en laten zien wat de waarde is van hun werk,” zegt ze stellig.
Goede data bieden inzicht in wat werkt en wat niet. Het zorgt voor onderbouwing, voor reflectie en voor verbetering. “Meten is niet alleen weten – het is ook erkennen. Erkennen dat sociaal werk een vak is dat ertoe doet.”
Tintengroep: brug tussen kennis en praktijk
Over de samenwerking met Tintengroep is Sonja positief. “Tintengroep slaagt erin om theorie en praktijk écht te verbinden. Jullie creëren ruimte voor uitwisseling en groei.” Bijzonder vindt ze ook de manier waarop Tintengroep ervaringsdeskundigheid integreert. “Dat is een stap in de goede richting. Als we evidence-based willen werken, moeten we niet alleen data verzamelen, maar ook luisteren naar verhalen.” Tintengroep draagt volgens haar bij aan een cultuur van continu leren, waarin sociaal werkers steeds beter worden in hun vak – en met behulp van data ook beter snappen waarom ze doen wat ze doen en kiezen wat ze niet doen. Het betrekken van mensen met ervaring is voor Sonja geen extraatje – het is essentieel. Ze pleit voor een structurele plek voor ervaringskennis binnen het sociaal werk. “De stem van de inwoner moet je integraal meenemen. Alleen dan kun je echt aansluiten bij wat nodig is.” In die lijn ziet ze sociaal werkers als zelfstandige professionals, met een eigen expertise. “We zijn een zelfstandige, sterk onderbouwde professie. En dat moeten we ook uitstralen.”
Een oproep aan het vak
De boodschap van Sonja Liefhebber is helder: sociaal werk verdient meer waardering, en dat begint bij de mensen zelf. Laat zien wat je doet. Laat zien wat het oplevert. En durf jezelf serieus te nemen als professional.“Sociaal werkers hebben een unieke positie in onze samenleving. Maar ze moeten die positie ook zelf claimen.”